Shefki Ollomani


NË RRUGË DREJT LIRISË
/ Publicistikë /
( 1985-2004 )


SHKUPI


SHKUP 2004


Editor
Azam Dauti

Recensent
Dr.Nehat Sadiku


KËRKESA POPULLORE
”KOSOVA-REPUBLIKË”
U SHTRUA E DO TË ZGJIDHET
NË RRUGË REVOLUCIONARE

Shtypi i përditshëm dhe ai periodik jugosllav, me të madhe vazhdon të shkruaj mbi gjendjen dhe situatën politike e të sigurisë në Kosovë. Vazhdojnë vlerësimet antagoniste në lidhje me këtë gjendje dhe “shpërnguljet”. Disa persona udhëheqës të Kosovës thonë se, “situata politike dhe e sigurisë është stabilizuar dhe se shpërnguljet e serbve dhe malazezve janë zvogëluar në minimum”. Kurse udhëheqës të tjerë, sidomos ata të Serbisë, pohojnë të kundërtën. Vihet re një çoroditje dhe mosmarrëveshje e madhe midis udhëheqjes së Kosovës dhe Serbisë.
Ata që thonë se, “gjendja është stabilizuar dhe shpërnguljet gati janë ndërprerë”, mundohen të fshehin pazotësinë e pafuqinë e tyre që t’i kundërvihen kërkesës, qëndresës dhe luftës së popullit për Republikë. Mundohen t’i ikin përgjegjësisë përpara padronëve shovenistë të Beogradit, që të mos humbasin kolltuqet dhe pozitat e tyre udhëheqëse. Kurse ata që thonë se, “gjendja nuk është stabilizuar dhe se shpërnguljet edhe më tej vazhdojnë”, duan të “arsyetojnë” vazhdimin e terrorit policor kundër popullit tonë dhe kulturës së tij, duan të vazhdojnë kolonizimin e Kosovës, duke sjellë kolonë të rinj në emër të “kthimit të të shpërngulurëve nën presionin e shqiptarëve”, të “arsyetojnë” çdo sulm e terror që do të ndërmarrin në të ardhmen kundër të drejtave dhe kulturës sonë kombëtare, që të shuajnë kërkesën popullore “Kosova-Republikë”.
Se sa është e qetësuar gjendja dhe situata politike në Kosovë, tregon pohimi i një politikani shovenist: “Gjendja në Kosovë është e atillë thuase jemi në fillim të vitit 1981, sepse as pas katër vjetësh nuk ia dolëm ta luftojmë një grusht të vogël të armikut shqiptar…”. Ky shovenist s’do të pranojë se nuk ka punë me një “grusht të armikut”, por me popullin shqiptar prej tre milionësh. Kurse një politikan tjetër serbomadh, duke folur në emër të luftëtarëve, thotë se, “kurrë në historinë tonë nuk jemi gjunjëzuar para armikut”, dhe shtron pyetjen se, “si është e mundur që me armatën që kemi të mos mund ta gjejmë formulën për ta asgjësuar “një grusht të mjerësh” – irredentën?”.
Shovenistët serbë ankohen se, “Shoqëria jonë nuk po merr masa përkatëse kundër armikut. Nëse do të vazhdojë kjo gjendje në Kosovë, shpërngulja do të rrjedhë shpejt. Me këtë rast nuk do të jemi larg ditës kur do të themi se irredenta e arriti qëllimin e vet – Kosovën e pastër etnike”. Dhe, “shpërngulja, - thonë ata, - do të ndërpritet vetëm atëherë kur të mos ketë serb e malazez për t’u shpërngulur nga kjo Krahinë”.
Shovenistët i bishtrojnë kërkesës së vërtetë e të vetme të popullit tonë – Republikës, duke e akuzuar se qëllimi i tij është “Kosova e pastër etnike”, parullë të cilën e lansuan në opinion vetë zyrtarët serbomëdhenj për të diskredituar luftën e drejtë të popullit tonë. Kurse, sa u përket “shpërnguljeve”, ne u themi serbomëdhenjve se ato do të ndërpriten vetëm atëherë kur Kosova me të gjitha trojet shqiptare në Jugosllavi do të bëhet Republikë, atëherë kur do të ndalet shtypja e terrori policor mbi popullin dhe rininë e tij, kur do të lirohen pa kushte të gjithë të burgosurit politik shqiptarë, atëherë kur do të barazohet zhvillimi shoqëror-ekonomik i Republikës së Kosovës me republikat tjera, sepse shkaku numër një dhe i vetmi i “shpërnguljeve” nga Kosova të serbo-malazezëve është faktori ekonomik, kurse shqiptarët po shpërngulen edhe nga faktori politik.
Kërkesa “Kosova-Republikë” nuk është diçka e re, e shpikur nga një grup “nacionalistësh” apo “ kundërrevolucionarësh”, siç i pëlqen të flasë e të shkruaj propagandës shoveniste e antishqiptare serbo-maqedono-malazeze. Ajo, përveç gjatë Luftës Nacionalçlirimtare, u aktualizua dhe u shtrua për zgjidhje edhe në vitin 1968 në formë legale nga një pjesë e udhëheqjes së atëhershme të Kosovës dhe më pas edhe nëpërmjet demonstratave historike të Nëntorit të atij viti. Çështja e Republikës u shqyrtua legalisht në aktivin politik të Gjakovës, Pejës dhe Prishtinës në Gusht të vitit 1968, por më vonë intervenon Komiteti Krahinor, sepse, “ky diskutim nuk ka qenë në frymën e politikës së LKJ-së, lidhur me ndryshimet kushtetutare”. Kështu, nga diskutimet e filluara nuk u arritë diçka konkrete, sepse u pengua nga forcat shoveniste e antishqiptare në pushtet. Pastaj, edhe udhëheqësit krahinorë nuk ishin aq të vendosur dhe në unitet të plotë që ta çojnë deri në fund këtë çështje. Ata u pajtuan me një kompromis reformist që Kosova të mbetet Krahinë Autonome, të lejohet përdorimi i Flamurit Kombëtar, të hapet Universiteti i Prishtinës, të aplikohet dygjuhësia etj.
Udhëheqësit e atëhershëm të Kosovës dhe të gjithë ata intelektualë që republikën e kërkuan përmes bisedimeve nëpër forumet e ndryshme politike, u gjunjëzuan përballë tufanit shovenist serbomadh. Anija e tyre lundronte në një det të dallgëzuar ideshë dhe qëndrimesh që ndërronin nga mbledhja në mbledhje, nga dita në ditë, derisa u shuan si meteorë në qiellin e mjegulluar serbomadh.
Kështu, Republika nuk u realizua, “triumfoi” Krahina Autonome! Mosdhënien e republikës qarqet zyrtare e “arsyetuan” se, “është një propozim i bërë nga pozitat nacionaliste që do të kthejë zhvillimin shoqëror në sistemin etatist burokratik dhe me këtë rast rrezikohet pozita e serbëve dhe malazezëve në Kosovë”. Gjithashtu, akuzohet një pjesë e udhëheqjes së Krahinës se, “është treguar shumë toleruese ndaj kërkesave dhe veprimeve të nacionalistëve dhe irredentistëve shqiptarë...”!
Shovenistët sot “habiten” se, „përse në vitin 1968 parulla ”Kosova-Republikë” nuk u kritikua njëlloj nga të gjithë udhëheqësit krahinorë, bile nga disa prej tyre edhe u përkrah një kërkesë e tillë?!“. Ata bëjnë pyetjen se, „përse sot pranohet nga të gjithë udhëheqësit se parulla Kosova-Republikë është kundërrevolucionare dhe armiqësore, kurse më 1968 nuk kishin një mendim të këtillë, bile disa nga ata edhe e mbështetën një gjë të tillë?“.
Këta shovenistë “harrojnë” se më 1968 shovenizmi serbomadh nuk kishte fuqinë e vitit 1981 dhe pas tij, që të intervenonte aq brutalisht me polici e ushtri si më 1981, ndonëse, edhe atëherë pati vrasje e burgosje gjatë dhe pas demonstratave. Kurse sot klani shovenist serbomadh bën ligjin në Federatë, sepse i ka rimarrë pozitat e humbura pas rënies së Rankoviçit. Ai ka shkelur ligjshmërinë dhe kushtetutshmërinë me politikën e tij unitariste. Prandaj, udhëheqësit e sotëm të Kosovës nuk guxojnë të përkrahin publikisht kërkesën “Kosova-Republikë”, edhe pse e dinë që kjo është një kërkesë e drejtë dhe e ligjshme e popullit tonë.
Ka edhe sot udhëheqës të Kosovës që e duan intimisht republikën, por rrugën që çon deri te ajo e mendojnë ndryshe nga ata që dhanë jetën, nga ata që dergjen me dekada nëpër burgjet dhe kampet jugosllave, ndryshe nga revolucionarët, të cilët lirinë e shohin vetëm përmes rrugës revolucionare. Disa udhëheqës dhe shumica e itelektualëve dëshirojnë që të fitohet republika, të zhduket robëria, të ngadhnjejë liria, por kjo të bëhet përmes evolucionit e jo përmes revolucionit, sepse vetë këta persona nuk janë revolucionarë. Këta njerëz i duartrokasin fitoret, janë në heshtje me popullin, por i tremben gjakderdhjes dhe sakrificës, sepse vetë nuk janë të gatshëm ta derdhin gjakun për liri e Atdhe, i tremben revolucionit, sepse ai ua rrezikon pozitën udhëheqëse, të cilën e kanë fituar pa meritë, nëpërmjet malverzimeve, shitjes në ankand të interesave të popullit të Kosovës dhe përmes metodave tjera burokratike.
Një pjesë e udhëheqjes së vitit 1968 vërtet kërkoi republikë, por mes asaj dhe të sotmes ka një dallim shumë të madh, sepse udhëheqësit e Kosovës prej atëherë e deri sot kanë pësuar një metamorfozë të thellë të ideve, qëndrimeve dhe aspiratave kombëtare!
Ata heshtin para çdo sulmi antishqiptar të serbomëdhenjëve, maqedonomëdhenjëve dhe shovenistëve malazezë, bile i aprovojnë me zell të madh prapësitë e tyre! Ata nuk heshtin vetëm atëherë kur shovenistët, me politikën unitariste, prekin interesat e tyre, kur bëjnë tentime që të heqin statusin e autonomisë për Kosovën dhe ta kthejnë atë në një provincë të thjeshtë të Serbisë, sepse timonierë të “anijes autonome” janë vetë ata dhe me fundosjen e saj, nga unitaristët e rankoviçistët, do të mbyten edhe ata, do të përfundojë karriera e tyre politike!
Ata mbrojnë vetveten e jo popullin dhe të drejtat e tij! Kërkesa popullore “Kosova-Republikë”, si gjatë demonstratave të vitit 1968, ashtu edhe gjatë atyre të vitit 1981 e pas tyre, u shtrua e do të zgjidhet vetëm në rrugë revolucionare.
Ne nuk e fshehim dyshimin se, nuk kemi besim te personalitetet udhëheqëse të Krahinës, as tek qarqet shoveniste në pushtet se do të ndihmojnë dhe tolerojnë konstituimin e Republikës Shqiptare të Kosovës, sepse këtë besim ata e kanë humbur përgjithmonë tek populli ynë, me burgosjet masive dhe vrasjet mizore që kanë bërë mbi të, mbi bijat e bijtë e tij, posaçërisht këto katër vite e gjysmë. Ne kemi besim të plotë te kërkesa jonë e drejtë, te qëndresa dhe lufta revolucionare e popullit tonë, i cili sot është më i vendosur se kurdoherë që ta bëjë Kosovën Republikë, sepse lufta revolucionare është i vetmi shpëtim nga robëria shoveniste dhe shfrytëzimi kolonial i Kosovës dhe viseve tjera shqiptare nën Jugosllavi.
Nëse udhëheqësit politikë të Krahinës „nuk munden“ të përkrahin publikisht kërkesën e popullit për Republikë, për shkak të pozitës së tyre, sepse “rrezikohen drejtpërsëdrejti”, atëherë, ata mundeshin dhe munden që të kundërshtojnë haptas dhe me vendosmëri terrorin e përgjakur udbesk mbi popullin dhe rininë e tij, të ngritnin zërin për mbrojtjen e ligjshmërisë dhe kushtetutshmërisë; për mbrojtjen e gjuhës, kulturës, arsimit dhe historisë kombëtare, të plagosur e të sakatosur pa mëshirë e në mënyrë të paskrupullt këto katër vitet e fundit nga revani i egër shovenist! Pra, nga kolegët e tyre në republikat tjera dhe në Federatë, të kërkonin e të kërkojnë që të ndalet menjëherë terrori, vrasjet, burgosjet dhe mohimi i çdo gjëje shqiptare; të lirohen mijëra të burgosurit politik shqiptarë..., e jo të përqafohen dhe të duartrokasin nëpër mbledhje e tubime të shovenistëve dënimin e “nacionalistëve” dhe “irredentistëve” shqiptarë, të dënojnë “kundërrevolucionin” në Kosovë. Ata duheshte dhe duhet të mos aprovojnë shtypjen kombëtare, shfrytëzimin dhe grabitjen e pasurive mbi e nëntokësore të Kosovës, të mos luftonin kërkesën “Kosova-Republikë”, duke u pajtuar me përmbajtjen e saj “reaksionare e armiqësore”, sipas propagandës serbomadhe.
Nëse ata janë ashtu siç e quajnë veten, bij të popullit, “të zgjedhur e të deleguar“ prej tij, shqiptarë të ndershëm e patriotë..., atëherë nuk mund t’u falet kurrë nëse ata nuk e mbrojnë popullin konkretisht, nëse nuk i mbrojnë kërkesat, interesat dhe aspiratat e tij, nëse nuk përçojnë e nuk përhapin kudo që ndodhen, punojnë e veprojnë vullnetin dhe dëshirën e popullit, në rastin tonë konkret – kërkesën e popullit shqiptar që jeton në trojet e veta në Jugosllavi, që të ketë Republikën e vet brenda Federatës Jugosllave. Vetëm atëherë ata udhëheqës të Kosovës do të jenë bij të denjë të popullit, do të jenë vërtetë shqiptarë e patriotë. Në të kundërtën populli dhe historia, që thonë gjithmonë saktë fjalën e tyre, do t’i ngarkojë me përgjegjësi të rëndë.
Populli shqiptar e di nga historia e tij mijëravjeçare dhe nga historia e popujve të tjerë, se me bisedime e kërkesa reformiste nuk fitohet liria. Ai e di më mirë se çdo popull tjetër se liria fitohet me gjak e sakrifica, prandaj dha, e po të jetë nevoja do të japër përsëri heronj e dëshmorë. Ai po përgatitet që të ndeshet përfundimisht me robërinë shoveniste, me shtypjen dhe shfrytëzimin kolonialist. Ne kemi kërkuar dyzet vite rresht që të konstituohet Republika në rrugë demokratike e paqësore, dhe mbi shtatëdhjetë vite që të fitojmë lirinë kombëtare. Edhe ne dijmë të ndërrojmë formën dhe taktikën e luftës. Evolucioni nuk është traditë e popullit shqiptar, por as agresioni dhe lufta grabitqare. Ai gjithmon ka bërë e do të bëjë luftë mbrojtëse dhe çlirimtare. Nga ajo nuk ka hequr dhe nuk do të heqë dorë kurrë. Ai nuk mund të bëjë „therorë“ të drejtat dhe lirinë e tij për hir të „ruajtjes së paqes në këtë pjesë të Ballkanit“, për hir të lirisë së shovenistëve, të cilët duan të jetojnë në „paqë“ e „liri“ duke mohuar lirinë e një populli kompakt autokton, duke mbajtur të pushtuara toka të huaja!
Edhe pa një garniturë njerëzish të shitur dhe përballë koalicionit të armiqve, populli shqiptar do ta vazhdojë, do ta zhvillojë dhe do ta fitojë luftë e tij për liri kombëtare, zhvillim shoqëror-ekonomik, barazi e republikë.


Shkruar në Korrik 1985,
Botuar në ZËRI I KOSOVËS, organ i Lëvizjes Popullore për Republikën e Kosovës (LPRK), Viti IV i botimit, Nr.7, Korrik 1985, Mërgim.


ETIKETAT E AKUZAT SHOVENISTE ANTISHQIPTARE DHE LUFTA
E POPULLIT TONË PËR LIRI

Është praktikë dhe taktikë e përgjithshme e çdo pushtuesi që, popullin që mban nën sundim ta paraqesë si ”të egër, turbullues, të pakulturuar, prishës të paqes, separatist,…” etj., kurse bijat e bijtë e tij - luftëtarët e lirisë, i quan ”terroristë, rrebelë, banditë, kundërrevolucionarë, kriminelë, vandalistë, armiq të popullit e të shtetit,…” etj. Me këto etiketa demagogjike, pushtetmbajtësit e çdo shteti dhe në çdo kohë janë përpjekur që të përligjin sundimin e tyre, që të fshehin realitetin objektiv dhe të vërtetën historike. Të errësojnë luftën e drejtë, çlirimtare të popullit për liri. Përpiqen të mashtrojnë opinionin botëror mbi atë se çka ndodhë brenda shtetit agresor e pushtues.
Kështu kanë vepruar romakët, bizantinët, turqit e sllavët e car Dushanit kundër popujve të robëruar dhe tokave të pushtuara në gadishullin iliriko-ballkanik.
Po kështu kanë vepruar pushtuesët serbo-malazezë pas Kongresit të Berlinit dhe pas Luftërave Ballkanike kur pushtuan gjysmën e tokave shqiptare. Kështu vepruan edhe kralët e Jugosllavisë borgjeze. Kështu veprojnë edhe sot shovenistët dhe titistët e Jugosllavisë ”socialiste” në Kosovë dhe në trojet tjera shqiptare.
Terrori, burgosjet, vrasjet, raprezaljet dhe fjalori e propaganda demagogjike është e njëjtë e të gjithë pushtuesëve, agresorëve dhe armiqve të lirisë e të pavarësisë së popujve të botës.
Në kuadër të arsenalit të pasur etiketues e shpifës antishqiptar, shovenistët serbomëdhenj me kompani, bijat dhe bijtë e popullit tonë që kërkojnë, punojnë e luftojnë për Republikën e Kosovës brenda Federatës i quajnë, ndër të tjera, si vijon:

1. ”Nacionalistë”

Nacionalist-i. – 1.Ithtar i nacionalizmit.
Nacionalist-e. – Që i përket nacionalizmit, që ka të bëjë me nacionalizmin; që përshkohet nga fryma e nacionalizmit.
Nacionalizëm-mi – 1.Ideologji dhe politikë reaksionare e borgjezisë së një vendi, e cila i vë interesat e veta të ngushta klasore mbi gjithçka, duke i paraqitur si interesa të të gjithë kombit, e quan këtë më epror ndaj ndaj kombeve të tjera dhe ndezë përçmimin dhe armiqësinë ndaj tyre.
Serbomëdhenjtë na akuzojnë për ”nacionalistë”! Ne nuk jemi të tillë. Nacionalistë janë vetë ata. Populli ynë e ka dëshmuar sa e sa herë gjatë historisë se, ai është një popull liridashës dhe internacionalist. Ai gjithmonë është solidarizuar me popujt që kanë zhvilluar luftë çlirimtare kundër robërisë, kolonializmit, shtypjes dhe shfrytëzimit.
Qysh në kohërat e lashta p.e.s., Dardanët ilirë i kanë shkuar në ndihmë mbretit të Trojës në luftë mbrojtëse kundër Akejve. Poashtu, princët dhe fisnikët shqiptarë: Gjergj Balsha II, Dhimitër Jonima, Theodor Muzaka…, kanë ndihmuar me ushtritë e tyre Aleancën Ballkanike në Betejën e Kosovës më 1389 kundër invadimit osman në Ballkan. Më pas, Gjergj Kastrioti – Skënderbeu mbështet moralisht e ushtarakisht princin e Hungarisë, Gjon Huniadin dhe mbretin e Napolit.
Bijtë e popullit shqiptar, në krye me kapedanë Suliotë, luftojnë dhe derdhin gjakun arbëror për fitoren e Revolucionit Grek më 1821. Bijtë e shqipes, gjithashtu, i sheh në rradhët e ushtrisë së Garibaldit në luftë për bashkimin e principatave italiane. Luftëtarët shqiptarë luftojnë krah për krah me kryengritësit maqedonas në Kryengritjen e Ilindenit më 1903, të udhëhequr nga heroi legjendar Pito Guli (Pjetër Guri).
Bijtë internacionalistë të popullit shqiptar shkojnë të luftojnë në tokën spanjolle më 1939, për të mbrojtur Republikën e Spanjës në luftë kundër fashizmit, shumë prej të cilëve bien dëshmorë si: Asim Vokshi nga Gjakova, Ramiz Varvarica nga Dibra, Xhemal Kada nga Peja, Justina Shkupi nga Shkupi,…etj.
Internacionalizmi shekullor i popullit tonë u dëshmua edhe njëherë gjatë Luftës II Botërore, kur Brigadat e Ushtrisë Nacionalçlirimtare Shqiptare luftuan në tokën jugosllave, krah për krah me partizanët jugosllavë, deri në Vishegrad e Srem, për çlirimin e popujve të Jugosllavisë nga pushtuesët fashistë.
Populli shqiptar jo vetëm që s’ka pushtuar popuj e toka të huaja, por edhe u ka shkuar gjithmon në ndihmë popujve që kanë bërë luftë çlirimtare. Bijat e bijtë e tij kurrë s’kanë qenë nacionalistë, por kanë qenë patriotë e internacionalistë të vërtetë.

2. ”Irridentistë”

Irridentist-i, -ë, -ët. 2. Përkrahës i lëvizjes nacionaliste që kërkon t’i jepen vendit të tij tokat e pushtuara nga një shtet tjetër.
Irridentizëm-mi. 2. Lëvizje politike që kërkon të bashkohen me atdheun tokat e pushtuara nga një shtet tjetër.
Bijat e bijtë e popullit tonë, që luftojnë për kërkesën dhe të drejtën e ligjshme që Kosovës dhe viseve tjera shqiptare t’i jepet statusi i Republikës brenda Federatës Jugosllave, nuk janë irridentistë, sepse „Kosova-Republikë“ nuk është kërkesë me karakter dhe domethënie irridentiste, por është kërkesë demokratike e shtruar për zgjidhje në kuadër të Federatës.
Shqiptarët e Kosovës po të ishin „irridentistë“, siç trillojnë serbomëdhenjtë, ata nuk do të kërkonin republikë të federuar, por do të kërkonin bashkim kombëtar me vendin amë – Shqipërinë. Dhe këtë republikë e kërkojnë jo se nuk e duan bashkimin me Shqipërinë, por se republika është zgjidhja dhe rruga më e drejtë për kushtet dhe rrethanat aktuale brenda dhe jashtë Jugosllavisë. Kërkojnë republikë, sepse nuk duan të jenë shkaktarë të „prishjes së paqes“ dhe shpërthimit të një lufte të re ballkanike apo botërore.
Por, kjo nuk do të thotë se populli shqiptar ka hequr dorë nga bashkimi kombëtar, që është e drejta e tij legjitime, ideali më i shenjtë i popullit tonë. Kjo nuk do të thotë se Kosova dardane, lulëkuqja më e bukur e Arbërisë, ka hequr dorë nga mëma e saj – Shqipëria iliriane. E gjithë bota e di se si u nda, kur u nda dhe nga kush u copëtua trualli shqiptar të fillim të këtij shekulli (XX). E gjithë bota e di se Kosova është tokë shqiptare, është gjysma e pushtuar e Shqipërisë nga shovenistët serbo-malazezë.
Kërkesa e popullit të Kosovës për republikë, nuk do të thotë se ai i trembet luftës dhe sakrificave që duhej të bënte po të kërkonte bashkim kombëtar, sepse edhe për kërkesën „Kosova-Republikë“ ai u shtyp, u burgos, u gjakos e u vra nga policia dhe ushtria shoveniste serbo-jugosllave, por ai është popull i arsyeshëm, i urtë, i durueshëm që nuk bie kurrë në grackën e provokimeve të armiqve, por kërkon e lufton ashtu si i thotë ndërgjegjja e tij kombëtare. Ai fatin dhe ardhmërinë e tij e ka në duar të veta, është zot i vetvetes dhe do të ngritet e do të luftojë për bashkim kombëtar atëherë kur të dojë ai, atëherë kur ta shohë të arsyeshme e të favorshme ai, atëherë kur të vendosë ai dhe jo armiqtë shovenistë e pansllavistë me kompani.


3.„Kundërrevolucionarë“

Kundërrevolucionarë-i, -ë, -ët. – Ai që merr pjesë në kundërrevolucion, ai që përkrah kundërrevolucionin.
Kundërrevolucion-i, -e, -et. – Kryengritje reaksionare që bëjnë klasat shfrytëzuese të përmbysura kundër revolucionit demokratik, popullor, socialist për të rivendosur me dhunë sundimin e tyre dhe rendin e vjetër shoqëror.

Dihet fare mirë se në Kosovë nuk ndodhi kurrfarë kundërrevolucioni, por demonstrata paqësore, popullore e revolucionare dhe, si rrjedhim i kësaj, aty nuk morën pjesë „kundërrevolucionarët“ shqiptarë, por demonstruesit shqiptarë nga të gjitha shtresat dhe strukturat e popullsisë, mori pjesë i gjithë populli i Kosovës.
Pastaj, dihet fare mirë se në Mars-Prill 1981 nuk u zhvillua kurrfarë ”kundërrevolucioni” apo ”kryengritjeje reaksionare e klasave shfrytëzuese të përmbysura“, por u bë një shpërthim i revoltës mbarë popullore, një marshim proteste ndaj shtypjes e shfrytëzimit të popullit tonë nga shovenizmi serbomadh, u shtrua një kërkesë demokratike për Republikën e Kosovës.
Në ato demonstrata nuk mori pjesë ish-klasa shfrytëzuese, as klasa e re burokratike e teknokratike, por punëtorët, fshatarët, studentët e inteligjencia popullore – gra, pleq e fëmijë.


3. „Reaksionarë“

Reaksionar-i , -ë, -ët. – Pjesëtar i forcave të reaksionit, kundërrevolucionar; ai që përkrah dhe mbështet reaksionin; kundërshtar i përparimit shoqëror ose kulturor, përkrahës i prapambetjes.
Reaksion-i. 1.Politika e klasave shfrytëzuese, që mbrojnë sistemin e vjetër sundues, shtypin egërsisht çdo lëvizje revolucionare, luftojnë kundër përparimit shoqëror dhe përpiqen të ruajnë me do kusht të drejtat dhe privilegjet e veta ose t’i rikthejnë këto, kur janë mundur nga revolucioni; regjimi i egër që vendosin këto klasa; kundërshtimi i çdo përparimi dhe zhvillimi shoqëror; qëndrim kundër së resë dhe përparimtares.

Siç dihet, nga përmbajtja e termit ”reaksion” dhe ”reaksionarë”, bijat e bijtë e popullit dhe kërkesa për republikë jo vetëm që nuk janë reaksionare, por përkundrazi, janë progresive dhe përparimtare. Kërkesa „Kosova-Republikë“ shpreh një shkallë edhe më të lartë të zhvillimit politik, juridik, kushtetutar dhe ekonomik të popullit shqiptar, edhe një hap përpara të zhvillimit shoqëror-politik të sistemit shtetëror jugosllav. Paraqet një shkallë më të lartë të zgjidhjes së çështjes nacionale shqiptare dhe të drejtës së popujve për vetëvendosje.
Reaksionarë janë vetë etatistët dhe unitaristët serbomëdhenj që synojnë të kufizojnë, bile të pezullojnë krejtësisht të drejtat dhe ekzistencën e krahinave „autonome“. Reaksionarë janë ata që sulmojnë kulturën dhe arsimin shqip, falsifikojnë historinë tonë kombëtare e atë ballkanike. Ata që duan ta kthejnë Kosovën e kohës së terrorit rankoviçist, bile edhe atë të borgjezisë fashiste serbomadhe të kralëve dhe të gjenocidit shtetëror e ushtarak të Luftërave Ballkanike e pas tyre.
Reaksionarët luftojnë kundër përparimit shoqëror dhe përpiqen të ruajnë me çdo kusht të drejtat dhe privilegjet e veta ose t’i rikthejnë këto kur janë përmbysur nga revolucioni. Dihet botërisht se populli shqiptar nën Jugosllavinë e vjetër e „të re“ kurrë s’ka qenë i privilegjuar dhe asnjëherë nuk i ka gëzuar të drejtat e veta, prandaj edhe nuk ka për çka të luftojë që të kthehet sistemi i vjetër borgjez. Populli ynë nuk është mundur kurrë nga revolucioni, se ai është vetë revolucionar dhe mori pjesë aktivisht në revolucionin popullor dhe në luftën nacionalçlirimtare të viteve 1941-1945, por është fakt i pamohueshëm historik se populli shqiptar i Kosovës u tradhtua pabesisht nga shovenistët serbomëdhenj dhe revizionistët titistë, e bashkë me të u tradhtua edhe revolucioni popullor dhe gjaku i dëshmorëve partizanë jugosllavë, u tradhtua ideali i lirisë dhe i barazisë së popujve sllavë e josllavë.
Reaksioni është politikë e klasave shfrytëzuese që mbrojnë sistemin e vjetër sundues. Nga kjo del se populli shqiptar i Kosovës s’ka asgjë të përbashkët me këtë fenomen regresiv, sepse dihet fare mirë se populli ynë nën Jugosllavi nuk ka qenë kurrë në pushtet, ai s’ka pasur asnjëherë pushtetin e vet, ai ka qenë kurdoherë i robëruar e i sunduar nga të huajt, nga sistemi i vjetër jugosllav, ashtu siç është i shtypur e i shfrytëzuar nga sistemi i sotëm „socialist vetëqeverisës“. Populli i Kosovës nuk ka pasur kurrë klasën e vet shfrytëzuese në kuptimin e plotë të fjalës, por vetëm disa persona, disa familje apo grupe shoqërore kullakësh, feudalësh e borgjezësh të mesëm, të cilët në të shumtën e rasteve kanë qenë në shërbim të pushtuesve shovenistë.

4. „Shovinistë“

Shovinist-i, -ë, -ët. – Pasues e zbatues i teorisë dhe i politikës nacionaliste reaksionare të shovinizmit.
Shovinist-e. – Që përkrah e zbaton teorinë dhe politikën nacionaliste reaksionare të shovinizmit, që urren e përbuz popujt e tjerë dhe përpiqet t’i shtypë ata.
Shovinizëm-mi. – Nacionalizëm borgjez që shfaqet në trajtën më reaksionare e më të shfrenuar, që shpellë egërsinë e një kombi mbi kombet e tjera dhe nxit e ndezë armiqësinë, grindjen e urrejtjen ndërmjet kombeve e racave të ndryshme; politikë nacionaliste reaksionare e shteteve kapitaliste, që synon të përndjekë e të shtypë popujt e tjerë ose kombësitë e tjera.

Populli shqiptar nën Jugosllavi është një popull internacionalist. Ai nuk urren e nuk përbuz asnjë popull tjetër. Historia mijëvjeçare iliro-shqiptare flet bindshëm se populli ynë asnjëherë nuk ka pushtuar toka të huaja, asnjë popull nuk ka shtypur e robëruar, sepse gjithmon, që nga pushtimi romak p.e.s. dhe deri më sot, populli shqiptar nën Jugosllavi ka qenë vazhdimisht i pushtuar, i shtypur, dhe i robëruar nga armiq të ndryshëm. Prandaj, logjikisht e praktikisht, i pushtuari nuk mund të pushtojë, i shtypuri nuk mund të shtypë dhe i robëruari nuk mund të robërojë të tjerët.
Shovinizmi është politikë nacionaliste, reaksionare e shteteve kapitaliste. Dihet se Kosova nuk ka qenë kurrë shtet, as kapitalist, as socialist, as demokratik, prandaj nuk mund të zhvillojë dhe zbatojë asnjëfarë politike, e aq më pak shoviniste. E vetmja „politikë“ që mund të bëjë dhe bën Kosova, është lufta për të drejta dhe liri kombëtare. Shovinizmin e ka kultivuar dhe zbatuar vetë shteti serb, Jugosllavia e vjetër dhe serbomëdhenjtë e Jugosllavisë se „re“. Ata kanë shtetin dhe aparatin e tyre shtetëror, policor e ushtarak, nëpërmjet të të cilit kanë përhapur nacionalizmin e tyre borgjez dhe shovinizmin e tërbuar antishqiptar.

5. “Vandalistë“

Vandal-i, -ë, -ët. 2. Ai që prish e shkatërron në mënyrë barbare monumentet e artit e të kulturës dhe çdo gjë tjetër me vlerë; njeri i egër e barbar, shkatërrimtar i pamëshirshëm.

Është ky edhe një epitet tjetër në varganin e gjatë të shpifjeve dhe ofendimeve shoveniste ndaj bijave dhe bijve të popullit tonë. Edhe ky termin është nxjerrë nga fjalori i pasur serbomadh për gënjeshtra e trillime.
Vetë serbomëdhenjtë dalin vonë natën, si fantazma, dhe thyejnë varrezat e veta, presin pemët e veta apo të fqiut, djegin kasollen apo mullarin e sanës, i vënë zjarrin një pjese të Patrikanës së Pejës, prishin e shkelin të lashtat e pronarëve serbo-malazezë…, dhe të gjitha këto vandalizma bëhen të përgatitura sipas regjisë e skenarit udbesk nëpër zyrat shoveniste të Beogradit dhe luhen pastaj në skenën e përgjakshme të teatrit të Kosovës, në shpinë të dinjitetit kombëtar të popullit tonë, vetëm e vetëm që pastaj të klithin e të çirren në mënyrë histerike kundër ”vandalizmit” shqiptar dhe ”presionit të nacionalistëve e irridentistëve” shqiptarë mbi serbo-malazezët!
Populli shqiptar nuk ka punë me varrezat serbo-malazeze, as me pasurinë e tyre. Bijtë e popullit tonë nuk janë fantazma, as lugetër, që të merren me varre e patriarkana. Ata nuk janë Don Kishotë e aventurierë që t’u shpallin luftë mullinjve të erës, por janë luftëtarë të lirisë, revolucionarë, që po të jetë nevoja për luftë të armatosur ata dinë ku luftohet dhe me cilët të luftojnë, e nuk u shpallin luftë varreve e drunjve, por policisë dhe ushtrisë pushtuese fashiste serbomadhe. Ne jemi revolucionarë dhe e godasim armikun në zemër e jo në thembër. Vandalistë janë vetë serbomëdhenjtë me kompani, që shkelin me tanksa mbi të drejtat dhe vullnetin e popullit tonë!


7. ”Anarkistë”

Anarkist-i, -ë, -ët. – ai që është kundër rregullit, disiplinës dhe organizimit, ai që shkel me mospërfillje ligjet dhe rregullat shoqërore.
Anarkizëm-mi. 1.Rrymë politike e shoqërore oportuniste mikroborgjeze, që nuk pranon asnjë lloj autoriteti , organizimi e disipline, që kërkon zhdukjen e menjëhershme të çdo pushteti shtetëror, pranon vetëm zhvillimin e vetvetishëm të lëvizjes revolucionare,...

Bijat dhe bijtë e popullit tonë nuk janë anarkistë, sepse ata, si gjatë demonstratave edhe pas tyre, nuk i shkelin aspak ligjet shtetërore dhe rregullat shoqërore, por kërkuan të drejtat kombëtare që na takojnë sipas vetë Kushtetutës jugosllave të vitit 1974. Anarkinë, përleshjen e përgjakshme dhe shkeljen e ligjeve e të kushtetutës e bënë vetë shovenistët serbomëdhenj, që u vërsulën me zjarr e hekur mbi popullin duarthatë dhe të paarmatosur të Kosovës.
Populli ynë nuk është kundër disiplinës e organizimit, nuk është kundër pushtetit popullor, por është kundër çdo pushteti e shteti antishqiptar. Populli shqiptar i Kosovës është revolucionar, ai zhvillon një luftë çlirimtare dhe përkrah të gjitha lëvizjet revolucionare e çlirimtare të popujve të botës.

8. “Fashistë”

Fashist-i, -ë, -ët. – Anëtar i një organizate fashiste; ndjekës e përkrahës i fashizmit.
Fashizëm-mi. Forma më e egër dhe më e hapur e diktaturës së borgjezisë imperialiste, që karakterizohet nga zbatimi i metodave më terroriste, nga shovenizmi e nga racizmi më i tërbuar dhe që ka për qëllim të shtypë me dhunë çdo lëvizje revolucionare të masave të gjera punonjëse, të zhdukë çdo liri demokratike dhe të pushtojë me luftë vende të tjera; rrymë ideologjike e politike tejreaksionare, që shpreh interesat e synimet e kapitalit monopolist dhe që përligj e propagandon idealizmin, filozofinë e moralin e urrejtjes së njeriut për njeriun, ndarjen e njerëzve në të ashtuquajtura raca „të ulëta“ e „të larta“, terrorin, agresionin e luftërat pushtuese.

Siç shihet nga shpjegimi i termit fashist dhe doktrinës së fashizmit, dhe siç del nga përmbajtja e luftës dhe e kërkesave të popullit tonë, shihet shumë qartë se, bijat dhe bijtë e tij revolucionarë nuk janë fashistë, sepse ata nuk i takojnë asnjë organizate fashiste, një e tillë nuk ekziston në Kosovë. Shqiptarët nën Jugosllavi nuk kanë kryer asnjë akt terrori e dhune kundër masave punonjëse dhe lirive demokratike, sepse ata janë vetë viktima të terrorit e dhunës fashiste serbo-jugosllave. Ata nuk kanë kryer akt agresioni e pushtimi, sepse vetë janë objekt agresioni e pushtimi.
Në historinë e popullit shqiptar mund të gjejsh sa të duash luftëra, beteja e kryengritje popullore çlirimtare, por nuk mund të gjejsh as edhe një luftë të vetme pushtuese dhe asnjë akt agresioni kundër lirisë dhe tokave të popujve të tjerë.
Fashizmi, si ideologji e rrymë reaksionare, që mbron interesat e kapitalit monopolist dhe shpreh synimet për pushtime të vendeve të tjera, nuk mundet të jetë ideologji e klasës punëtore kosovare, djersa e mundi i së cilës shfrytëzohet nga borgjezia jugosllave, nuk mundet të jetë ideologji e popullit të varfër e të shtypur të Kosovës. Fashistë të tipit neofashist janë vetë shovenistët serbo-Jugosllavë.

9. “Kriminelë”

Kriminel-i, -ë, -ët. – Ai që ka kryer e që kryen një krim; vrasës. 2.Ai që dëmton rëndë dikë a diçka, duke vepruar jo si njeri i ndershëm, i drejtë e i arsyeshëm.

Ta quajsh tjetrin kriminel, kur ai s’ka bërë asfarë krimi e vrasjeje, do të thotë të bësh krim dhe të jeshë vetë kriminel. Populli shqiptar dhe bijtë e tij revolucionarë nuk kanë vrarë deri më sot asnjë pjesëtar të kombësisë serbe, malazeze apo maqedonase për çështje politike që të quhen kriminelë. Nëse është „krim“ që të kërkosh të drejtat dhe lirinë kombëtare të popullit tënd, atëherë ç’emër t’i vëmë mohimit të këtyre të drejtave nga shovenizmi serbomadh, burgosjes masive të rinisë kosovare, vrasjeve të bijve më të mirë të popullit nëpër burgje, në ushtri, në botën e jashtme, në rrugët e Gjakovës e Prishtinës dhe gjatë shtypjes së demonstratave të Mars-Prillit 1981?!
Krim është të shkelësh vullnetin e popullit shqiptar prej tre milionësh me anë të zinxhirëve të tanksave dhe rafalëve të automatikëve të policisë dhe ushtrisë serbomadhe! Krim është të mbajsh të pushtuara toka të huaja, të grabisish pasuritë natyrore të popullit tjetër, të shfrytëzosh djersën dhe gjakun e klasës punëtore kosovare, të lësh në varfëri dhe prapambetje një popull të tërë!

10. “Racistë”

Racist-i, -ë, ët. – Pasues e zbatues i teorisë dhe politikës reaksionare të racizmit.
Racizëm-mi. – Teori dhe politikë reaksionare, që mbështetet në pikëpamjen antishkencore se racat kanë dallime rrënjësore midis tyre, se ndahen në raca „të larta“ e „të ulëta“ dhe se raca „më e lartë“ ka të drejtë të shtypë e të shfrytëzojë racat e tjera; përbuzja dhe shtypja e racave të tjera.
Asnjëherë nga goja e popullit shqiptar nuk kanë dalë pohimet për dallime midis racave dhe kombeve. Në asnjë libër, gazetë, trakt apo parullë të shkrimtarëve, gazetarëve apo revolucionarëve shqiptarë nuk është shkruar në mbrojtje të dallimeve raciale e racizmit si ideologji ekstreme e urrejtjes ndërraciale dhe ndëretnike.
Asnjëherë populli ynë dhe bijtë e tij nuk i kanë ndarë popujt dhe njerëzit në raca të larta e të ulëta, në popuj të civilizuar e të pacivilizuar, të aftë e të paaftë..., përkundrazi, shovenistët serbomëdhenj e kanë nënçmuar dhe përbuzur shpesh popullin tonë, duke i quajtur shqiptarët „të egër, kokëtrashë, të pakulturuar, të paqytetëruar, të paaftë për të qeverisur shtetin e tyre, njerëz me bishta që duhen zhdukur..., etj.“!
Populli ynë dhe bijtë e tij patriotë e revolucionarë nuk kanë qenë, nuk janë dhe nuk do të jenë kurrë kundër popullit serb, maqedonas, malazez dhe popujve të tjerë fqinjë e jofqinjë, por ai ka qenë dhe do të jetë kurdoherë luftëtar i pakompromis kundër nacionalizmit, shovenizmit, fashizmit, racizmit, reaksionit, antishqiptarizmit, terrorit, shtypjes e shfrytëzimit revizionist serbo-jugosllav dhe kujtdo që është kundër lirisë dhe pavarësisë së tij.

Përveç këtyre shpifjeve, akuzave dhe trillimeve ofenduese kundër patriotëve e revolucionarëve shqiptarë, serbomëdhenjtë ndaj tyre, në shtyp e propagandë, lëshojnë edhe një seri tjetër sharjesh dhe etiketash false:
1. „Janë për Kosovën e pastër etnike“, 2. ”Janë për shkatërrimin e Jugosllavisë”, 3. ”Janë armiq të popullit dhe të shtetit“, 4. „Janë kundër vëllazërim-bashkimit“, 5. „Bëjnë presion mbi serbo-malazezët për shpërngulje nga Kosova“, 6. „Zhvillojnë veprimtari armiqësore për cënimin kundërrevolucionar të rregullimit shoqëror socialist dhe rrëzimin e klasës punëtore“, 7. „Janë për ndryshimin antikushtetutar të rregullimit federativ të shtetit, me qëllim të fundit që KSA e Kosovës dhe viset tjera shqiptare të Maqedonisë dhe Malit të Zi të shkëputen nga Jugosllavia dhe t’i bashkangjiten Shqipërisë“.
Të shohim edhe këto akuza shoveniste se sa qëndrojnë përballë realitetit objektiv dhe luftës së popullit tonë për liri, barazi dhe republikë.

1. “Kosova etnikisht e pastër”

Këtë parullë shoveniste e reaksionare e shpikën dhe e lansuan në opinionin publik të brendshëm e të jashtëm vetë serbomëdhenjtë, me qëllim që të diskreditojnë dhe kompromitojnë luftën tonë të drejtë për barazi e republikë, me qëllim që të fshehin kërkesën e ligjshme për republikë, apo ta identifikojnë e barazojnë atë me ”Kosovën e pastër etnike”, me qëllim që karakterit popullor, demokratik e revolucionar të luftës sonë t’i japin ngjyrë reaksionare, fashiste e raciste! Me këtë taktikë serbomëdhenjtë duan ”të arsyetojnë” edhe terrorin dhe shtypjen e egër kundër popullit e historisë sonë.
Populli shqiptar asnjëherë s’ka kërkuar që Kosova të pastrohet etnikisht, sepse ai nuk është shovenist, atë nuk e pengojnë fare pakicat kombëtare të kombeve të tjerë në tokën e tij, se kjo është një gjë normale dhe e pashmangshme për çdo shtet në botë që është i rrethuar nga popuj dhe kombe tjerë.


2. “Janë për shkatërrimin e Jugosllavisë”

Sikur bijat dhe bijtë e popullit tonë të ishin për shkatërrimin e Jugosllavisë, atëherë, ata nuk do të kërkonin dhe demonstronin për Republikën e Kosovës brenda Federatës Jugosllave, por do të luftonin për shkëputjen e Kosovës me viset e saj nga Jugosllavia.
Ne nuk jemi për shkatërrimin e Jugosllavisë. Atë, ne, as nuk mund ta ndreqim, as nuk mund ta prishim. Atë mund ta shkatërrojnë vetë shovenistët serbomëdhenj dhe revizionistët titistë me politikën e tyre antipopullore, antishqiptare e antirevolucionare që ndjekin që nga viti 1945. Prishet apo nuk prishet Jugosllavia, shqiptarët nuk janë përgjegjës, ata kërkojnë me çdo kusht lirinë dhe pavarësinë e tyre, të drejtën demokratike për vetëvendosje. Përgjegjësinë për shkatërrimin e Jugosllavisë e mbajnë vetë shovenistët serbomëdhenj me kompani, që ndjekin një politikë të verbër e destruktive.

3. ”Armiq të popullit e të shtetit“

Bijat dhe bijtë e Kosovës, që luftojnë për të drejta, barazi e republikë, nuk janë armiq të popullit, por bijtë më të mirë të tij, janë pishtarët e dritës e të lirisë, janë lulet më të bukura të Kosovës martire. Ata nuk janë armiq të shtetit, por armiq deri në vdekje të shovenizmit serbomadh dhe reaksionit maqedono-malazez. Janë armiq të shtypjes kombëtare dhe shfrytëzimit ekonomik, armiq të burokracisë dhe pushtuesve jugosllavë.

4. ”Kundër vëllazërim-bashkimit”

As që mund të flitet për këtë dukuri, sepse vëllazërim-bashkimi në Jugosllavinë titiste as që ka ekzistuar ndonjëherë. Solidaritetin luftarak e internacionalist që u kalit gjatë luftës së përbashkët kundër fashizmit, titistët jugosllavë e tradhtuan dhe e shkelën egërsisht pas mbarimit të luftës. Ata futën përçarjen midis popujve jugosllavë e josllavë, që të mund t’i sundonin më lehtë. Formula e ”vëllazërim-bashkimit” u përdorë e përdoret vetëm për demagogji e për ”stoli”, ajo është një term i thatë në letër, pa jetë e përmbajtje në praktikë dhe e pa zbatuar kurrë në marrëdhëniet ndëretnike.
Vëllazërim-bashkim të vërtetë nuk mund të ketë përderisa nuk janë të barabartë të gjithë kombet në Jugosllavi, si politikisht, ashtu edhe ekonomikisht. Pa zgjidhjen e drejtë e përfundimtare të çështjes kombëtare, nuk mund të ketë vëllazërim-bashkim të vërtetë, por atë nuk e duan shovenistët, unitaristët e rankoviçistët serbomëdhenj me kompani!

5. ”Presion mbi serbomalazezët për shpërngulje nga Kosova”

Kjo është gënjeshtra dhe hipokrizia më e paturpshme serbomadhe. ”Shpërngulen” serbët dhe malazezët nga Kosova dhe pse?! Nga presioni i shqiptarëve! Nga ”presioni” i shqiptarëve që janë nën terrorin, burgosjet, vrasjet dhe raprezaljet e policisë fashiste serbomadhe! ”Bëka presion” i robëruari dhe i pushtuari mbi robëruesin e pushtuesin!!! Përrallë qesharake, që s’i beson as budallai, e jo më njeriu normal!
Kosova është e pushtuar ushtarakisht prej pranverës së vitit 1981 nga më se 100 mijë policë e ushtarë të Beogradit, pra, si është e mundur që shqiptarët të bëjnë ”presion” mbi pakicat serbomalazeze që të shpërngulen nga Kosova?! Është e vërtetë se disa familje apo pjesëtarë të kombësisë serbe e malazeze po shpërngulen nga Kosova, por jo nga presioni i shqiptarëve, por se ashtu ua do qejfi dhe interesi personal. Një pjesë e tyre shpërngulen nga shkaqe ekonomike, sepse Kosova është krahina më e varfër e Jugosllavisë dhe Evropës, kurse disa prej tyre shpërngulen sepse janë ”musafirë të paftuar” në Kosovë, janë ata kolonistë të cilët u vendosën me dhunë në trojet e grabitura prej shqiptarëve, të dëbuar me dhunë ushtarake për në Turqi e gjetiu nga qeveria e krajlit, Pashiqit dhe Tito-Rankoviçit. Janë ata uzurpatorë dhe çetnikë që i kanë duart e përgjakura deri në supe me gjakun e popullit tonë, të cilët nuk e kanë ndërgjegjen e pastër, sepse kanë bërë krime e vrasje të ndryshme ndaj popullit shqiptar, prandaj, si minjtë që parandjejnë tërmetin, apo kafshët shpërthimin e vullkanit, ashtu edhe këta kriminelë e ndjejnë zgjimin e popullit tonë dhe i tremben dënimit të tij. Rruga e vetme e shpëtimit për ta është kthimi nga kanë ardhë.

6. ”Zhvillojnë veprimtari armiqësore për cënimin kundërrevolucionar të rregullimit shoqëror socialist dhe rrëzimin e klasës punëtore”

Që të cënosh rregullimin shoqëror socialist të Jugosllavisë, duhet së pari të ekzistojë një rregullim i tillë socialist. Në Jugosllavi nuk funksionon sistemi shoqëror socialist, siç trumbetojnë shovenistët, por sistemi borgjezo-revizionist. Bijat dhe bijtë e popullit tonë nuk e kanë ndërmend të bëjnë kundërrevolucion. Ata nuk merren me veprimtari armiqësore e kundërrevolucionare, por me veprimtari patriotike e revolucionare.
Sa i përket ”rrëzimit” të klasës punëtore, një gjë të tillë e kanë bërë me kohë titistët jugosllavë menjëherë pas luftës. Sot për sot klasa punëtore në Jugosllavi nuk është në pushtet, atë e ka uzurpuar borgjezia e re serbo-jugosllave.

7. ”Janë për ndryshimin antikushtetutar të rregullimit federativ të shtetit, me qëllim të fundit që KSA e Kosovës dhe viset tjera shqiptare të shkëputen nga Jugosllavia dhe t’i bashkangjiten Shqipërisë”

Sikur populli ynë dhe bijat e bijtë e tij të ishin për ndryshimin antikushtetutar të rregullimit federativ nuk do të kërkonin republikë të federuar, sipas vetë Kushtetutës jugosllave. Republika e Kosovës nuk e ndryshon rregullimin federativ, por e zhvillon dhe e përsos edhe më tej sistemin politik e juridik të Jugosllavisë.
Shqiptarët e Kosovës nuk kanë kërkuar shkëputje nga Jugosllavia dhe bashkangjitje me Shqipërinë, edhe pse një gjë e tillë është më se e natyrshme dhe e ligjshme. Derisa ne të kërkojmë republikë, nuk do të jemi për asnjëfarë shkëputjeje dhe ngjitjeje. Fundi i fundit, edhe po të shkëputet Kosova me viset e saj nga Jugosllavia, kjo nuk do të thotë se duhet të shkatërrohet federata jugosllave, sepse Jugosllavia është shtet i Sllavëve të Jugut, i cili ekziston dhe mund të ekzistojë pavarësisht nga Kosova dhe shqiptarët. Kosova dhe Jugosllavia nuk janë si ”Vëllezërit Siamezë”, që nuk mund të jetojnë njëra pa tjetrën. shovenistët serbomëdhenj me qëllim e alarmojnë ”shkëputjen” e Kosovës, që të sigurojnë përkrahjen e shteteve të Evropës. Të atyre shteteve imperialiste që me kongreset, traktatet dhe konferencat e tyre copëtuan dhe ndanë përgjysmë trojet shqiptare dhe ia dhanë Serbisë e Malit të Zi. Por tani kohët kanë ndryshuar në favorin tonë. Kosova dhe shqiptarët ardhmërinë e tyre e kanë në duart e veta.

*****

Siç pamë e vërtetuam më lart, bijat dhe bijtë e popullit shqiptar, të cilët serbomëdhenjtë i quajnë „nacionalistë, irridentistë, kundërrevolucionarë, shovenistë, vandalistë, reaksionarë, fashistë...,“ e shumë epitete tjera false dhe ofenduese, jo vetëm që s’kanë asgjë të përbashkët me ta, por del qartë se të tillë janë vetë shovenistët serbomëdhenj me kompani.
Bijat dhe bijtë e popullit tonë, që vuajnë e torturohen nëpër burgjet jugosllave janë patriotë, revolucionarë dhe luftëtarë të lirisë, barazisë e demokracisë. Ata janë lulëkuqet e Kosovës, zemra dhe shpirti vital i popullit tonë. Ata janë heronjtë e gjallë të popullit, që sakrifikojnë rininë dhe jetën e tyre për të drejta, liri dhe pavarësi kombëtare. Ata, me mësimet e atdhedashurisë në mendje e në zemër, me idealin e lirisë në gjak, janë të vendosur dhe kanë besim të plotë se e drejta do të triumfojë, se liria do të fitohet, dhe se idealet kombëtare do të realizohen.

Shkruar në Mars 1986,
Botuar në ZËRI I KOSOVËS, organ i Lëvizjes Popullore për Republikën e Kosovës (LPRK), Viti V i botimit, Nr.5, Qershor 1986 dhe Nr.6, Korrik 1986, Mërgim.


HISTORIKU I KËRKESËS
“KOSOVA- REPUBLIKË”

Është ligj dialektik dhe e drejtë legjitime e çdo populli të pushtuar dhe të robëruar, që të luftojë me armë në dorë për liri dhe pavarësi kombëtare. Gjatë gjithë historisë së njerëzimit, popujt e robëruar e të shtypur kanë luftuar kundër agresorëve dhe armiqve pushtuesë. Dhe sot, të gjithë popujt e kombet që janë të lirë e të pavarur, kanë kaluar përmes luftërave nacionalçlirimtare dhe revolucioneve shoqërore të armatosur. Edhe populli shqiptar i Kosovës, që nga pushtimi dhe aneksimi shovenist serbomalazez i viteve 1912-1913, luftoi dhe po lufton vazhdimisht për çlirim e bashkim kombëtar.
Lufta e popullit shqiptar të Kosovës kundër pushtuesve serbomalazez, për liri e pavarësi kombëtare, ka kaluar nëpër dy etapa të zhvillimit të saj. Etapa e parë përfshin periudhën luftarake që nga pushtimi i parë shovenist i Kosovës dhe i viseve të saj më 1912 dhe deri në prag të Luftës së Dytë Botërore më 1940. Kjo periudhë apo epokë e historisë së Kosovës së robëruar karakterizohet nga lufta dhe rezistenca e drejtpërdrejtë e popullit tonë, me armë në dorë, kundër pushtuesve serbomalazezë. Strategjia e vetme e kësaj lufte ishte çlirimi i Kosovës dhe bashkimi i saj me Shqipërinë.
Kjo periudhë luftarake e popullit tonë, e organizuar dhe e udhëhequr nga çetat çlirimtare të Lëvizjes Kombëtare Kaçake, ishte vazhdimësi e drejtpërdrejtë e luftërave heroike të popullit tonë që nga koha e Skënderbeut, e Rilindjes Kombëtare, Lidhjes Shqiptare të Prizrenit dhe deri te Kryengritjet e Përgjithshme të viteve 1910-1912, që çuan deri te Shpallja e Pavarësisë së Shqipërisë, më 28 Nëntor 1912.
Me fillimin e Luftës II Botërore dhe me pushtimin nazifashist të Jugosllavisë, dhe me të edhe të Kosovës, lufta e popullit tonë kundër pushtuesve shovenistë serbo-jugosllavë u ndërpre, dhe vëmendja e mobilizimi i të gjithë popujve të Ballkanit u drejtua kundër armikut të përbashkët të njerëzimit – nazifashizmit italo-gjerman.
Gjatë gjithë Luftës II Botërore populli shqiptar i Kosovës luftoi krah për krah me popujt jugosllavë, për çlirimin e vendit nga okupatorët fashistë dhe për një të ardhme më të mirë, për lirinë e të gjithëve dhe për vëllazërimin e paqen midis popujve.
Por, me mbarimin e Luftës II Botërore dhe çlirimin e Jugosllavisë nga fashizmi, u tradhtuan ligsht idealet dhe aspiratat e popullit tonë të Kosovës dhe të viseve të tjera shqiptare për liri e çlirim, për të cilin ideal ai kishte luftuar gjatë tërë LNÇ-së, duke dhënë dëshmorë mijëra cuca e djem të tij. Idealet e liririsë e të pavarësisë u tradhtuan nga banda titiste e PKJ-së. Kosova dhe viset e saj u ripushtuan nga shovenistët jugosllavomëdhenj. Filloi terrori, vrasjet, plaçkitjet, arrestimet, shpërnguljet dhe gjenocidi ushtarako-policor i titisto-rankoviçistëve kundër popullit tonë të pambrojtur dhe të lodhur nga lufta pesëvjeçare kundër fashizmit. Filloi kështu periudha apo etapa e dytë e pushtimit dhe e robërisë shoveniste serbo-jugosllave mbi Kosovën.
Karakteristikë e sundimit titisto-rankoviçist në Kosovë është shtimi i dhunës, terrorit dhe gjenocidit kundër popullit tonë; shpërnguljet masive të popullsisë shqiptare nga trojet e veta; kolonizimi intenziv i Kosovës dhe shkombëtarizimi i shqiptarëve; shfrytëzimi maksimal kapitalist dhe grabitja e pasurive tokësore e nëntokësore të Kosovës. Përmasat e shtypjes kombëtare dhe eksploatimit ekonomik të popullit tonë dhe tokës së tij nga shovenistët titistë, ua kaluan shumë herë më tepër masakrave dhe dhunës ushtarake të kralëve serbë të Jugosllavisë së Vjetër të paraluftës.
Edhe gjatë kësaj periudhe të sundimit dhe robërisë titiste, populli ynë nuk e pushoi dhe nuk e pushon qëndresën dhe luftën e tij kundër pushtuesve të rinj serbo-jugosllavë me maskë ”socialiste”, nuk e ndërpret luftën e tij për të drejta, barazi dhe liri kombëtare.
Karakteristikë e luftës së popullit tonë në këtë periudhë të robërisë së tij, është lufta demokratike dhe rezistenca pasive. Në përputhshmëri me situatat dhe rrethanat politike të krijuara në Jugosllavi e Ballkan, pas Luftës II Botërore, populli ynë e përshtati edhe qëndresën dhe luftën e tij për të drejta e liri kombëtare sipas kushteve të reja, të krijuara gjatë kësaj periudhe. Tanimë, gjatë sundimit titist, populli ynë nuk luftoi me armë në dorë, si gjatë sundimit të kralëve. I vetmi rast, i luftës së popullit tonë kundër regjimit titist, është Kryengritja e Drenicës, e dimrit të vitit 1945, e udhëhequr nga patrioti Shaban Polluzha.
Pas pushtimit titist të Kosovës dhe ushtrimit të dhunës, terrorit e shtypjes permanente mbi popullin tonë, nga gjiri i tij dolën një varg grupesh e organizatash patriotiko-revolucionare ilegale, për të kundërshtuar sundimin shovenisto-titist dhe për të organizuar e mobilizuar popullin për rezistencë aktive, për luftë çlirimtare dhe bashkim kombëtar.
Nën presionin e vazhdueshëm të popullit dhe të organizatave ilegale patriotiko-revolucionare, regjimi titist u detyrua të bëjë një varg lëshimesh ndaj popullit tonë dhe të plotësojë disa nga kërkesat demokratike e kombëtare të tij.
Kështu, pas demonstratave popullore të Nëntorit të vitit 1968, u plotësuan shumica e kërkesave të popullit demonstrues, siç ishin: e drejta e përdorimit të Flamurit, dygjuhësia, hapja e Universitetit të Prishtinës dhe zgjerimi i autonomisë për Krahinën e Kosovës. Gjatë këtyre demonstratave, pastaj edhe në rrugë legale më 1974, si dhe në demonstratat e vitit 1981, u kërkua edhe e drejta e konstituimit të Republikës së Kosovës, por kjo e drejtë legjitime kushtetutare u mohua sot e asaj dite nga regjimi titist.
Është karakteristike, por edhe tragjike historia e kërkesës demokratiko-kombëtare ”Kosova-Republikë”. Si ide kjo çështje për herë të parë është hedhur në Konferencën V të Vendit të PKJ-së, në ”Tezat mbi çështjen kombëtare në Kosovë e Metohi”, të parashtruara nga Mosha Pijade. Kjo Konferencë u mbajtë në Zagreb në Tetor 1940. Në këto ”Teza…”, ndër të tjera, thuhet:
Zgjidhja e çështjes kombëtare (në Kosovë – Shënim i Redaksisë) mund të arrihet me formimin e republikës së lirë punëtore-fshatare të Kosovës, nëpërmjet përmbysjes revolucionare të regjimit fashist imperialist të borgjezisë serbomadhe.
Me gjithë pjesëmarrjen aktive të popullit tonë në luftë kundër regjimit shovenist të borgjezisë serbomadhe dhe kundër okupatorëve fashistë italo-gjermanë, Kosova, edhe pas çlirimit të vendit nga fashizmi, jo vetëm që nuk u bë republikë ”punëtore-fshatare”, jo vetëm që iu mohua e drejta e vetëvendosjes, por edhe u ripushtua nga ushtritë ”partizane” jugosllave dhe u trajtua shumë më keq se sa në kohën e kralëve të borgjezisë serbomadhe.
Pas peripetive tragjike të sundimit të Rankoviçit në Kosovë dhe pas rrëzimit të tij, populli shqiptar në Jugosllavi kërkoi statusin e Republikës së federuar për Kosovën në rrugë legale më 1968, përmes Kuvendeve Komunale dhe Komiteteve Komunale të LKK-së, nëpër disa rrethe të Kosovës. Pastaj, në Nëntor 1968, republika u kërkua edhe botërisht gjatë demonstratave masive popullore që shpërthyen në Prishtinë, Tetovë e gjetiu. Këto demonstrata u shtypën me anë të dhunës policore dhe përpos disa të drejtave të tjera, kërkesa kryesore për Republikë nuk u muar parasysh nga qeveria jugosllave.
Për të tretën here, pas “Tezave…” të vitit 1940 dhe demonstratave të Nëntorit 1968, kërkesa për Kosovën Republikë u parashtrua në formë legale më 1974, nga një pjesë e udhëheqjes kosovare, me rastin e diskutimit publik të amandamenteve për Kushtetutën e re të Jugosllavisë që u aprovua më 1974. Edhe këtë herë kërkesa për Republikës e federuar të Kosovës u refuzua nga qeveria shoveniste e regjimit titist.
Për të katërtën herë kërkesa “Kosova-Republikë” u shtrua botërisht për zgjidhje në demonstratat e Mars-Prillit të vitit 1981. Këto demonstrata masive popullore, që filluan në mënyrë paqësore, ushtria dhe policia fashiste e Beogradit i shndërroi në përleshje të përgjakshme, në një luftë të vërtetë civile, ku humbën jetën disa qindra vetë, u plagosën qindra të tjerë dhe u arrestuan e u dënuan disa mijëra demonstruesë paqësorë.
Siç shihet, kërkesa ”Kosova-Republikë”, së pari, si çështje e shtruar për zgjidhje, është ngritur nga vetë udhëheqja jugosllave, nga e cila edhe është mohuar më vonë. Kurse dy herë të tjera, më 1968 dhe më 1974, ajo është shtruar në formë legale nga shqiptarët e Kosovës dhe poashtu është mohuar nga Titoja me kompani. Për të katërtën here, kërkesa për Republikë është parashtruar nga populli në mënyrë të hapur gjatë demonstratave të vitit 1981 dhe është mohuar kategorikisht nga klani unitarist serbomadh me kompani dhe pjesërisht nga klani federalist kroato-slloven.
Pra, siç shihet, Republika e Kosovës është mohuar si kur ka qenë në krye të Federatës klani titist kroato-slloven, ashtu edhe tani që është në pushtet klani rankoviçist serbomadh. Kjo do të thotë se, që të dy klanet rivale të Federatës Jugosllave kanë qenë dhe janë, kush më shumë e kush më pak, kundër konstituimit të Republikës Shqiptare të Kosovës, kundër të drejtave legjitime dhe vetëvendosjes demokratike të popullit tonë.
Për ”Kosovën-Republikë”, këto 20 vitet e fundit, u vranë nga policia dhe ushtria shoveniste jugosllave qindra shqiptarë, kurse u burgosën gjatë kësaj periudhe njëzetvjeçare afro 40.000 shqiptarë patriotë e revolucionarë. Vetëm momentalisht nëpër burgjet dhe kampet anembanë Jugosllavisë gjenden afro 15.000 të burgosur politik shqiptarë.

Shkruar në Shtator 1987,
Botuar në RRUGA E REVOLUCIONIT, organ intern i Grupit Komunist të Kosovës (GKK), Viti II i botimit, Nr.1, Qershor 1988, Mërgim.


MBI NGJARJET E PRANVERËS’81
NË KOSOVË

Çdo ngjarje historike revolucionare dhe me përmasa të mëdha e një populli të shtypur dhe të shfrytëzuar, është rezultat i gjendjes së tij reale politiko-ekonomike në të cilën ndodhet. Është rezultat i rrethanave dhe i kushteve shoqërore-historike dhe i raportit të forcave prodhuese e marrëdhënieve në prodhim, në të cilat punon, jeton dhe vepron një popull.
I ndodhur pikërisht në një gjendje të vështirë politiko-ekonomike, i goditur egërsisht nga shtypja nacionale e shfrytëzimi kapitalist, dhe i ndodhur në rrethana historike të një pushtimi e robërie shoveniste të huaj, populli shqiptar i Kosovës, në Mars-Prill 1981, shpërtheu në demonstrata masive dhe në një revoltë të përgjithshme popullore kundër kushteve të padurueshme shoqërore-politike në të cilat gjendet aktualisht, të shkaktuara nga regjimi gjakatar serbo-jugosllav.
Rreth demonstratave të Pranverës’81, në rradhët e Lëvizjes Revolucionare e Patriotike të Kosovës e më gjerë u tha dhe u shkruajt shumë. U dëgjuan dhe u lansuan teza e vlersime të ndryshme. Kështu, disa thanë se ato ishin të organizuara e të thirrura nga dikush. Disa thanë se ato ishin një shpërthim spontan i revoltës popullore për shkak të shtypjes dhe shfrytëzimit të padurueshëm borgjezo-shovenist. Disa të tjerë thanë se ato ishin të parakohëshme, sepse, sipas tyre, Republika do të fitohej edhe pa demonstrata, në rrugë legale nga ana e udhëheqjes kosovare. Kishte edhe zëra se ato ishin të vonëshme.
Por është fakt se demonstratat e Kosovës nuk ishin as të hershme, as të vonëshme. Ato, më tepër se të organizuara, ishin një shpërthim i përgjithshëm i revoltës popullore për shkak të gjendjes së vështirë politiko-ekonomike në të cilën ndodhet populli ynë. Ishin rezultat i kalbëzimit ekonomik, politik, ideologjik e moral të revizionizmit jugosllav dhe i krizës së thellë e të pashërueshme ekonomike që ka përfshirë mbarë sistemin ”vetadministrues”.
Greva dhe revolta të klasës punëtore po shpërthejnë çdo ditë anembanë Jugosllavisë, por, meqenëse në Kosovë është hallka më e dobët e zinxhirit skllavërues të revizionizmit titist dhe shfrytëzimi kapitalist është i shoqëruar edhe me shtypjen e egër nacionale, për këtë shkak revolta popullore u shndërrua në demonstrata masive me karakter ekonomik dhe politik.
U dëgjuan zëra të nëndheshme se, demonstratat e Kosovës më tepër i sollën dëm se sa dobi popullit tonë. Se ato mezi i kishte pritur shovenizmi serbomadh me kompani që të vërsulet kundër popullit, që ta vrasë, ta burgosë e ta terrorizojë atë. Që t’ia mohojë edhe ato pak të drejta politike, ekonomike dhe kulturore që i gëzonte përpara tyre. Që të rifillojë shkombëtarizimin dhe kolonizimin e Kosovës,…etj.
Kjo, në një masë, është e vërtetë, sepse me rastin e këtyre ngjarjeve iu dha rasti shovenizmit serbomadh që të vërsulet haptazi dhe me egërsi kundër popullit tonë, të drejtave, historisë dhe kulturës së tij. Që të marrë edhe më shumë pozita shtetërore në federatë, të humbura që nga rënia e Rankoviçit. Iu dha rasti shovenizmit serbomadh me kompani që të kalojë në ofenzivë, si ndaj popullit tonë, ashtu edhe kundër klanit rival kroato-slloven.
Dhe shovenistët serbo-maqedono-malazezë e shfrytëzuan maksimalisht tërë rastin që ua ”dhanë” demonstratat e Pranverës’81 në Kosovë: ata vranë, burgosën dhe përjashtuan nga puna shqiptarë të pafajshëm; reduktuan arsimin, gjuhën, historinë dhe kulturën shqiptare; kufizuan autonominë politiko-juridike të Kosovës; rifilluan kolonizimin e saj,…etj. Dhe pas të gjithë këtyre sulmeve dhe veprimeve politiko-ushtarake kundër popullit tonë, shovenistët serbo-jugosllavë pothuajse asgjë nuk arritën. Asnjë plan të tyre pansllavist nuk mundën ta realizojnë plotësisht. Vetëm një gjë ata arritën ta realizojnë tërësisht – demaskimin e vetvetes, si përpara opinionit jugosllav, ashtu edhe përpara atij ndërkombëtar.
Përderisa në vitet ’70-të shtypja kombëtare dhe shfrytëzimi ekonomik mbi popullin tonë ushtrohej në mënyrë të heshtur dhe tepër të maskuar, tani kjo shtypje dhe ky shfrytëzim dolën haptazi dhe e morën vesh të gjithë, miq dhe armiq të Kosovës.
Kurse populli ynë mori një mësim dhe fitoi një përvojë kolosale nga rrjedha revolucionare dhe përfundimi tragjik i demonstratave të Pranverës’81. ai nuk do t’i harrojë kurrë këto ngjarje të përgjakshme, të cilat edhe shtresat më të papërgatitura dhe më të pandërgjegjshme popullore i bënë të vetëdijshme, i zgjuan nga apatia e propagandës demagogjike titiste dhe i bënë të ndërgjegjshme për shtypjen dhe shfrytëzimin kolonialist që ushtrohet mbi kurrizin e tyre.
Këto demonstrata ua hoqën iluzionet dhe besimin naiv shumë njerëzve dhe grupeve shoqërore, që kishin te regjimi titist për realizimin e Republikës së Kosovës në rrugë legale e paqësore. Rrëketë dhe lumenjtë e gjakut që shkaktoi policia dhe ushtria shoveniste nga populli ynë duarthatë, u bënë një hendek i thellë që ndan përjetësisht popullin shqiptar nga shovenistët pushtuesë serbo-jugosllavë, në dy taborre armiqësore e ndërluftuese.
Edhe klasa punëtore kosovare mori një mësim të madh nga kjo përleshje civile. Edukimi revolucionar e patriotik i proletariatit të Kosovës gjatë këtyre demonstratave shkoi aq përpara, shënoi një shkallë aq të lartë të rritjes së ndërgjegjes kombëtare e klasore, sa që ndoshta nuk do të kishte mundur të rritej as gjatë disa viteve të tëra të një jete dhe veprimtarie të rëndomtë, të zakonshme dhe të zymtë të shtypjes e shfrytëzimit kolonialist.
Lufta për të drejta kombëtare dhe sociale tani po përhapet me një shpejtësi të mahnitshme, duke përfshirë të gjitha shtresat e popullsisë shqiptare. Lufta zgjerohet, thellohet e po forcohet vazhdimisht, kurse shovenistëve serbo-maqedono-malazezë po u shkon mendja vërdallë nga inati dhe pamundësia për të nënshtruar dhe gjunjëzuar popullin tonë heroik, për ta ndalë luftën e tij për liri kombëtare e sociale. Ata po shkojnë vetë drejt disfatës e humnerës dhe po gremisen vetë në greminën që i kanë përgatitur popullit shqiptar të Kosovës.
Me ngjarjet e Kosovës të vitit 1981, lufta antishoveniste dhe antititiste e popullit tonë hyri në një fazë të re dhe më të lartë. Që nga këto demonstrata, historia më e re e Kosovës shënon kthesën e madhe rrënjësore të luftës së saj shekullore për liri, pavarësi dhe bashkim kombëtar.
Ne sot jemi dëshmitarë të rritjes gjithnjë e më të madhe e cilësore të organizimit dhe mobilizimit revolucionar të popullit të Kosovës, në luftë për çlirim kombëtar e demokraci. Pavarësisht se sot duket që populli ”hesht”, përsëri në një të ardhme të afërt, në një formë ose në një tjetër, do të shpërthejë përsëri revolta popullore, do të ndizet zjarri i lirisë së Kosovës.
Megjithëse demonstratat popullore të Pranverës’81 ishin vetëm demonstrata paqësore dhe jo ndonjë kryengritje e armatosur, përsëri, me ndërhyrjen brutale të tanksave, aeroplanëve dhe autoblindave të ushtrisë shoveniste jugosllave, ato morën karakterin e një lufte civile, të fillimit të një lufte nacionalçlirimtare.
Nga sulmi shovenist me tanksa, avionë e mitraloza, populli ynë nxori një mësim dhe përvojë shumë të madhe e të vlefshme për luftën e tij të ardhshme. Ai tanimë e ka të qartë se ka përballë tij një armik të egër pushtues, që s’ka ndryshuar aspak gjatë këtyre dekadave të ”demokracisë” titiste.
Në të ardhmen populli ynë, me siguri, do të përgatitet më mirë para se të dalë në demonstrata dhe manifestime të protestës kundër shtypjes, shfrytëzimit dhe terrorit që po ushtrohet këto 7 vitet e fundit mbi të nga klani shovenist serbomadh me kompani. Ai nuk do të dale më kurrë në rrugë e barrikada duarbosh dhe i paarmatosur, që të luaj si të dojë me të ushtria pushtuese serbo-jugosllave, se tanimë populli ynë e ka të qartë se qindra e mijëra të vrarët dhe të plagosurit e bijave e bijve të tij më të mirë janë viktima të plumbave dhe bajonetave të pushkëve, të rafalëve të automatikëve e mitralozëve të policisë dhe ushtrisë armike. Armët e shovenistëve i shkaktuan plagë e gjakderdhje popullit tonë, prandaj, po armët e zjarrit do t’i sigurojnë atij mbrojtjen dhe fitoren mbi bishat fashiste serbo-jugosllave.
Çdo betejë e humbur në përleshje me armikun pushtues ka rëndësinë e vet të kohës, ka rëndësi dhe vlerë historike. Demonstratat e Kosovës të vitit 1981, pavarësisht se u shtypën me dhunë shoveniste ushtarako-policore, ato kanë rëndësinë e tyre të madhe, sepse i dhanë një shtytje të re dhe të fuqishme luftës së përgjithshme të popullit tonë për liri dhe pavarësi kombëtare.
Demonstratat forcuan më tej unitetin dhe solidaritetin e popullit, ngritën më lart shkallën e vetëdijes kombëtare e klasore të tij, ndalën hovin degjenerues të rinisë sonë, e kthyen atë dhe mbarë popullin kah interesi, ideali dhe fryma e lirisë kombëtare. E shkëputën atë nga ”internacionalizmi” dhe ”patriotizmi” jugosllav, nga ”integrimi” i tij në shoqërinë jugosllave, i cili s’është gjë tjetër, në këto rrethana pushtimi e shtypjeje, vetëm asimilim dhe shkombëtarizim i popullit tonë.
Dihet se qëllimi strategjik i serbomëdhenjve është jugosllavizimi i popujve jo sllavë, krijimi i të ashtuquajturit ”komb jugosllav”, që shpreh hegjemoninë serbomadhe mbi të gjithë popujt tjerë të Jugosllavisë, gjegjësisht serbizimin e saj.
”Jugosllavizmi” i shovenistëve serbë është i ngjashëm me ”otomanizmin” e xhonturqve. Populli ynë i robëruar dhe forcat e tij revolucionare e kanë të qartë se, pa liri nacionale nuk ka as bashkëpunim internacionalist, ashtu siç nuk ka liri e pavarësi politike, pa liri e pavarësi ekonomike. Internacionalizmin e zhvillojnë midis veti dy popuj të lirë, ose dy popuj të robëruar, por jo pushtuesi me të pushtuarin dhe anasjelltas.
Dhe, që të jetë i lirë nga aspekti kombëtar, ekonomik e politik populli shqiptar i Kosovës kurrë ndër shekuj nuk e ndali luftën e tij për liri e pavarësi, luftë të cilën po e vazhdon edhe sot, duke ia përshtatur atë kushteve dhe rrethanave aktuale kombëtare e ndërkombëtare.
Poshtë, pra, çdo hipokrizi, çdo pacifizëm e gënjeshtër; çdo oportunizëm e reformizëm! Lufta është shpallur, lufta po vlon. Ne sot ndodhemi në një armëpushim në mes dy betejave. Rrugë të mesme nuk ka, vetëm përpara! Kush nuk është me luftën e Kosovës, ai është (direkt apo indirekt) me armikun pushtues. Ne nuk duhet të fitojmë premtimin e lirisë, lirinë në letër dhe as lirinë e termineve politiko-juridike e shtetërore. Ne duhet të fitojmë lirinë e vërtetë, lirinë kombëtare të Kosovës.
Këtë liri e pavarësi e kërkojnë qindra të vrarët, mijëra të burgosurit, armata e të papunëve, milionët e shtypur të popullit tonë. E kërkojnë varret e dëshmorëve, plagët e shokëve nëpër burgjet shoveniste, rënkimi i popullit ndër pranga të robërisë, gjaku e amaneti i brezave tanë dhe gjëmimi i truallit arbëror të shkelur nga çizmja e hekurt shoveniste.
Ky nuk është konkluzioni ynë romantik dhe as aventuresk, por është konkluzioni i zhvillimit të ngjarjeve, i rrjedhës së historisë dhe i zhvillimit dialektik të shoqërisë njerëzore. Ky është konkluzioni i historisë mijëravjeçare iliro-shqiptare, i ligjeve të luftërave çlirimtare dhe revolucioneve.

Shkruar në Shtator 1987,
Botuar në RRUGA E REVOLUCIONIT, organ intern i Grupit Komunist të Kosovës (GKK), Viti II i botimit, Nr.1, Qershor 1988, Mërgim.


KOSOVA DHE SERBOMËDHENJTË

I
Lufta e Dytë Botërore e gjeti Kosovën nën pushtimin dhe robërinë e borgjezisë sllavomadhe të Jugosllavisë së vjetër të kralëve. E gjeti të varfër, të lodhur e të sfilitur nga shtypja kombëtare dhe shfrytëzimi ekonomik i borgjezisë serbo-jugosllave dhe të rraskapitur nga terrori e gjenocidi ushtarako-policor. Me gjithë këtë gjendje të vështirë, populli shqiptar i Kosovës, i etur ndër shekuj për liri e pavarësi, gjeti forca të brendshme dhe nga gjiri i tij nxorri bijat e bijtë më të mirë dhe i rreshtoi nëpër çetat, arradhat, batalionet e brigadat partizane, përkrah popujve tjerë jugosllavë, në luftën nacionalçlirimtare kundër okupatorëve nazifashistë. Nxorri në ballë të frontit mbi 50 mijë luftëtarë partizanë, prej të cilëve mbi 6.000 ranë dëshmorë në altarin e Kosovës për liri kombëtare dhe drejtësi shoqërore.
Duke luftuar me armë në dorë kundër pushtuesëve nazifashistë dhe përkrah popujve tjerë liridashës të Ballkanit dhe Evropës, populli shqiptar i Kosovës ishte i bindur se në këtë mënyrë po lufton edhe për lirinë e vet të vërtetë, çlirimin e tij nacional e shoqëror. Kështu, i mbështetur në vendimet dhe orientimet e Partisë Komuniste të Jugosllavisë mbi të drejtën e kombeve për vetëvendosje deri në shkëputje, të proklamuar para dhe gjatë luftës, Komiteti Krahinor i PKJ-së për Kosovë-Metohinë në Nëntor 1943 vendosi që të thërrasë Konferencën Themeluese të Këshillit Nacionalçlirimtar për Kosovë-Metohinë. Kjo Konferencë u mbajtë në fshatin Bujan të Malësisë së Gjakovës më 31 Dhjetor 1943 dhe më 1 e 2 Janar 1944. Në dokumentin kryesor të kësaj Konference, që është REZOLUTA, shprehet qartë e vendosmërisht vullneti i mbarë popullit shqiptar të Kosovës. Në këtë Rezolutë, pos tjerash, thuhet:
”Kosova e Rrafshi i Dukagjinit është një krahinë e banueme në pjesën më të madhe nga populli shqiptar, i cili si gjithmonë ashtu edhe sot dëshiron me u bashkue me Shqipërinë. Prandaj e ndjejmë për detyrë me i tregue rrugën e drejtë që duhet me ndjekë populli shqiptar i Kosovës dhe i Rrafshit të Dukagjinit të bashkohet me Shqipërinë. Kjo rrugë është lufta e përbashkët me popujt tjerë të Jugosllavisë kundër okupatorit nazist e gjaksor e të rrogëtarëve të tij, sepse kjo është e vetmja rrugë për me fitue lirinë, në të cilën të gjithë popujt, pra edhe populli shqiptar, do të kenë mundësinë me vendosë mbi fatin e vet me të drejtën e vetëvendosjes deri në shkëputje”.
Por qysh gjatë luftës nacionalçlirimtare, e sidomos pas mbarimit të saj, Vendimet dhe Rezoluta e Konferencës së Bujanit u kundërshtuan nga PKJ, duke u shkelur në këtë mënyrë vullneti i lirë i mbarë popullit shqiptar të Kosovës për të vendosur vetë për fatin e tij, për lirinë dhe ardhërinë e tij.
Në vend që të zbatohej dhe rrespektohej Rezoluta e kësaj Konference, duke iu dhënë Kosovës liria dhe pavarësia kombëtare, për të cilën ajo kishte derdhur aq shumë gjak, u veprua në të kundërtën. Qysh në dimrin e vitit 1945 në Kosovë u vendos administrata ushtarake, do të thotë ajo u pushtua nga Ushtria ”Partizane” e Jugosllavisë. Mbi Kosovë u dyndën divizionet serbomalazeze numër 46 e 52 dhe divizioni maqedonas numër 50, të cilët e mbuluan në gjak e flakë Kosovën, duke vrarë e masakruar disa dhjetëra mijëra shqiptarë, kurse mijëra të tjerë u mobilizuan me dhunë dhe u dërguan në frontin e veriut.
Me pushtimin titist të Kosovës (i dyti pas pushtimit shovenist serbomalazez të vitit 1912), titistët jugosllavë filluan raprezaljet, vrasjet e masakrat e para kundër popullit shqiptar të Kosovës, me pikësynimin që ta shpërngulin dhe zhdukin krejtësisht nga faqja e dheut.
E përjetshme do të mbetet në kujtesën e popullit tonë vjeshta e vitit 1944, kur banda kriminale e Tito-Rankoviçit arrestoi 10.000 shqiptarë në Tetovë, prej të cilëve 1.200 vetë i pushkatoi pa gjyq, kurse një numër i madh vdiqën nëpër burgjet titiste.
Brez pas brezi populli shqiptar i Kosovës do të kujtojë me dhembje e urrejtje të madhe kundër klikës titiste, masakrën e njohur të Drenicës në dimër të viteve 1944-1945, ku ushtria jugosllave vrau rreth 30.000 burra, gra, pleq e fëmijë shqiptarë.
Gjithashtu, mbi 2.000 shqiptarë në Mitrovicë dhe më se 1.000 të tjerë në Gjilan, ranë të vdekur nga plumbi i ushtrisë titiste jugosllave.
Në rrugën Prizren-Tivar u pushkatuan disa qindra ushtarë shqiptarë të rekrutuar me dhunë nga jugosllavët, prej të cilëve 1.200 djem që kishin arritur në Tivar nga ky udhëtim tragjik, u pushkatuan porsa arritën në atë qytet.
Në qytetin Gorica të Sllovenisë u mbytën me gaze helmuese më se 2.000 shqiptarë nga Maqedonia.
Siç del nga tregimet e dëshmitarëve dhe të dhënat e dokumenteve, gjatë viteve 1944-1945, afro 50.000 shqiptarë u vranë pabesisht nga plumbi, bajoneta dhe helmi i ushtrisë jugosllave.
Terrori dhe gjenocidi ushtarako-policor i titstëve jugosllavë kundër popullit tonë vazhdoi edhe më i egër dhe më i organizuar pas vitit 1948. Vrasjeve dhe masakrave ushtarako-policore tani iu shtua edhe shpërngulja e dhunëshme e shqiptarëve nga trojet e veta.
Kështu, në vitet 1949-1956 u zhdukën rreth 30.000 shqiptarë, kurse gjatë viteve 1953-1960 u shpërngulën me dhunë nga Kosova 283.000 shqiptarë. Nga llogaritjet dhe statistika e përgjithshmë del se në 60 vitet e fundit, 1912-1972, në viset shqiptare të pushtuara nga Jugosllavia u zhdukën fizikisht mbi 277.000 shqiptarë dhe u shpërngulën e u dëbuan me dhunë nga trojet e tyre afro 973.000 shqiptarë. Kështu që, të zhdukur dhe të shpërngulur arrijnë shifrën 1.250.000 shqiptarë.
Është për t’u theksuar fakti se titistët jugosllavë, krahas zhdukjes fizike dhe shpërnguljes së dhunëshme të shqiptarëve, vazhdimisht sollën kontingjente të reja kolonësh serbomalazezë në tokat shqiptare. Vetëm gjatë viteve 1947-1957, si dhe në vitin 1960, në katër rrethe të Kosovës u vendosën 52.924 kolonë serbomalazezë.
Populli shqiptar i Kosovës nuk u pajtua kurrë as me këtë pushtim të titisto – rankoviçistëve. Ai nuk iu nënshtrua në asnjë mënyrë politikës shkombëtarizuese e sllavizuese që po ushtrohej ndaj popullit tonë dhe trojeve të tij. Ai i kundërshtoi gjithmonë planet dhe fushatat antishqiptare të pushtuesve jugosllavë, duke luftuar pandërpreje për të drejtat dhe lirinë e tij kombëtare, përmes demonstratave dhe protestave të ndryshme.
Dhe sot, pas dhunës ushtarako-policore të Pranverës’81, pas vrasjes me plumba e shkeljes me tanksa të disa qindra shqiptarëve demonstrues dhe burgosjes së mbi 15.000 bijave e bijve më të mirë të popullit tonë, gjendja politike në Kosovë është shumë larg normalizimit të saj. Bile ajo, përkundrazi, sa vjen e po acarohet më tepër, po thellohen e rriten për çdo ditë kontradiktat shoqërore, kombëtare e klasore, po ashpërsohen konfliktet politike si në Kosovë, ashtu edhe në nivel federativ.
Duke u shkallëzuar gjithnjë e më tepër shtypja nacionale e klasore, po shtohet e rritet vazhdimisht edhe revolta e masave punonjëse. Kurse, në revanin e tyre për supremacion e dominim në federatë, po përleshen e ndeshen gjithnjë e më tepër dy klanet politike rivale: klani unitaristo-centralist serbomadh dhe, klani liberalisto-federalist kroato-slloven.
Dhe kur t’i shtosh kësaj lufte politike edhe grevat dhe protestat e përditshme të klasës punëtore jugosllave e kosovare dhe krizën gjithnjë e më të thellë ekonomike të federatës, atëherë çdokush mund të përfundojë fare lehtë se teposhtëza që ka marrë Jugosllavia titiste është plotësisht e pandalshme, pa rrugëdalje.

II
Pas ngjarjeve të përgjakshme të Pranverës së vitit 1981, krahas dhunës dhe terrorit ushtarako-policor, shovenistët serbomëdhenj me kompani vunë në përdorim dhe veprim edhe propagandën demagogjike dhe të shfrenuar antishqiptare, për të ”arsyetuar” shtypjen dhe shfrytëzimin kolonialist që po ushtrojnë mbi Kosovën, që të ”argumentojnë” mohimin e të drejtave demokratiko-kushtetutare të parashtruara botërisht gjatë demonstratave të Mars-Prillit 1981.
Gjatë kësaj periudhe shtatëvjeçare, shovenistët serbomëdhenj nxorrën dhe përpunuan një varg platformash politike nga arsenali i pasur antishqiptar, që nga Car Dushanët e Karagjorgjeviçët e djeshëm, dhe deri te Çubrilloviçët dhe Rankoviçët e sotëm.
Për të përligjur gjakosjen e popullit tonë dhe ripushtimin titist të Kosovës më 1981, çetnikët dhe rankoviçistët e rinj përdorën dhe zbatuan një numër të madh metodash dhe praktikash shtypëse e terrorizuese për të nënshtruar popullin tonë.
Gjatë kësaj kohe hartuan të ashtuquajturën Platforma Politike mbi Kosovën, Plotformën e posaçme të Kongresit XIII të LKJ-së për Kosovën, për të arritur te Plenumi IX i KQ të LKJ-së për Kosovën i 26 Qershorit 1987.
Edhe Plenumi IX i KQ të LKJ-së për Kosovën ishte një vazhdimësi e politikës së vjetër serbomadhe për shkombëtarizimin e shqiptarëve, ishte një pjesë e platformës globale çetnike për sllavizimin e Kosovës. Përkundër të vërtetës, realitetit dhe problemeve tjera kardinale politiko-ekonomike të Kosovës, në Plenum u tha se, ”…problemi më i rëndë është shpërngulja e serbëve dhe e malazezëve”.
Këta zotrinjë shovenistë nuk u ndalën aspak që ta analizojnë shkakun e vërtetë të kësaj ”shpërnguljeje”, por apriori akuzuan për këtë gjë ”nacionalistët dhe irredentistët” shqiptarë. Ata nuk e zbuluan të vërtetën e hidhur se, Kosova është në prapambetje të thellë ekonomike, në një mjerim e varfëri katastrofale, me një papunësi të madhe dhe me një perspektivë të zymtë e të errët. Ky është shkaku i vetëm i shpërnguljeve sporadike të serbomalazezëve nga Kosova, sepse nga ajo, po për shkaqe ekonomike, po shpërngulen edhe shqiptarët, të cilët njëkohësisht detyrohen të shpërngulen edhe për shkaqe politike të shtypjes dhe diskriminimit nacional që po ushtrohet mbi ta nga ekspedita ndëshkuese të regjimit fashist të Beogradit. Pastaj, shqiptarët nuk shpërngulen nga një pjesë e Kosovës në tjetrën, siç bëjnë serbomalazezët të cilët kthehen nga kanë ardhë – në Serbi, por shqiptarët detyrohen të kaptojnë male, dete dhe oqeane, me mijëra kilometra larg vendlindjes.
Sipas një artikulli të gazetës amerikane THE NEW YORK TIMES, botuar në RILINDJA të datës 5 Korrik 1987, nga krahinat shqiptare të Malit të Zi, nga vitet ’60-të e deri më sot, në SHBA kanë emigruar mbi 20.000 shqiptarë.
Kjo shifër është vetëm nga trojet shqiptare në Mal të Zi, por sa është nga Kosova dhe viset shqiptare në Maqedoni e në Serbinë Jugore? Sigurisht që i kalon disa qindra mijëra emigrantë shqiptarë, kur dihet se vetëm në Evropën Perëndimore, këto 20 vitet e fundit, po punojnë për kafshatën e gojës dhe të familjeve të tyre rreth 200.000 shqiptarë.
Por për këto shpërngulje, endje, emigrime e shtegtime masive të shqiptarëve, askujt, në gjithë atë alamet Plenumi, nuk i ra ndërmend të shtrojë të paktën një pyetje, të thotë të paktën një fjali! Askush nuk guxoi të ngrisë zërin dhe të marrë në mbrojtje këtë pjesë të popullit tonë që është katandisur rrugëve të botës, nga prapambetja dridhëse ekonomike e Kosovës dhe nga shtypja e egër politike e shovenistëve serbomëdhenj me kompani mbi popullin tonë.
Si në çdo mbledhje e konferencë të serbomëdhenjve, edhe në këtë Plenum u vjellë helm e vrerë kundër ”nacionalizmit e irredentizmit” shqiptar, duke u marrë me gjëra e dukuri periferike për t’u ikur shkaqeve të vërteta politiko-ekonomike të situatës së tanishme kritike në Kosovë dhe në Jugosllavi.
Përderisa kundër ”nacionalizmit e irredentizmit” shqiptar luftohet me dhunë e terror policor, ndaj nacionalizmit dhe shovenizmit serbo – maqedono – malazez po mbahet qëndrim përkdhelës, vetëm duke u cekur sipërfaqësisht veprimtaria e tyre antishqiptare dhe reaksionare.
Për çështjen nacionale në Jugosllavi edhe në këtë Plenum u tha se ajo është zgjidhur ”plotësisht”, ”drejt” e ”përfundimisht” qysh gjatë LNÇ-së. Kjo do të thotë se, ndaj çështjes kombëtare titisto-rankoviçistët mbajnë qëndrim dogmatik e metafizik, si ndaj një çështjeje të kryer njëherë e përgjithmonë, duke mos e konsideruar atë si një proces dialektik në zhvillim dhe përsosje të vazhdueshme e të pandërprerë.
Në këtë Plenum titisto-rankoviçistët jugosllavë dëshmuan edhe njëherë se kanë mbetur po ata që ishin: kolonizatorë, pushtuesë, borgjezë e antirevolucionarë dhe armiq të përbetuar të kombit shqiptar.
Në këtë Plenum krerët titistë të LKJ-së pranuan botërisht se LKJ është e pafuqishme që të mbizotërojë gjendjen e acaruar politiko-ekonomike në vend. Se ajo vuan nga dogmatizmi, oportunizmi e konformizmi, dhe se është e paaftë që të ndeshet në luftë me tendencat burokratiko-etatiste dhe të gjitha llojet e nacionalizmave anembanë Jugosllavisë.
Në bazë të platformës politike të këtij Plenumi do të vazhdojë, si gjer më tani, shtypja kombëtare dhe shfrytëzimi ekonomik mbi popullin tonë. Do të vazhdojë diferencimi dhe përçarja e shqiptarëve, si dhe terrori e dhuna policore ndaj revolucionarëve e patriotëve të Kosovës. Do të vazhdojnë arrestimet dhe dënimet e rënda të atyre që ngrisin zërin e protestës kundër raprezaljeve antishqiptare të shovenizmit serbomadh në bashkëveprim me aleatët e tij, shovenistët maqedono-malazezë. Do të vazhdojë sulmi shovenist kundër kulturës, historisë, arsimit, gjuhës dhe identitetit kombëtar shqiptar. Do të vazhdojë intensifikimi i shpërnguljes së dhunshme të shqiptarëve nga trojet e tyre dhe kolonizimi i Kosovës. Do të ashpërsohet dhe thellohet pushtimi e robëria shoveniste e aneksionistëve serbo-jugosllavë.

III
Në ditën e mbajtjes së Plenumit të Nëntë të KQ të LKJ-së për Kosovën, shkuan në Beograd mbi 1.000 çetnikë serbomalazezë nga Kosova. Ata, në kohën e zhvillimit të punimeve të Plenumit, qëndruan përballë ndërtesës së Kuvendit Federativ të jugosllavisë.
Para dite shovenistët serbomalazezë, që nga ora 8 e mëngjesit, qëndruan të ”qetë”, por pas dite, rreth orës 18.00 të mbrëmjes, tubimi i çetnikëve nga Kosova u shndërrua në demonstratë e manifestim shovenist dhe antishqiptar, duke brohoritur parulla çetnike dhe duke mbajtur fjalime individë të ndryshëm nacionalistë. Me atë rast, sipas Rilindjes të datës 1 korrik 1987, u brohoritën këto parulla çetnike: ”Duam liri!”, ”Ne jemi robër!”, ”Kosova është Serbi!”, ”Poshtë ballistët!”,…etj.
S’ësht aspak nevoja që të zbërthehet dhe të komentohet përmbajtja e këtyre parullave të shovenistëve serbomalazezë, sepse ato janë të qarta, pa asnjë maskë, me përmbajtje të hapur antishqiptare, shoveniste dhe reaksionare. Por, është me rëndësi të theksohet se, tubimi i shovenistëve përpara dyerëve të Plenumit dhe brohoritja e parullave armiqësore dhe antishqiptare, nuk ua vrau veshin dhe nuk u bëri aspak përshtypje komitetlinjëve të LKJ-së, as nuk i shqetësoi përmbajtja raciste e këtyre parullave, por me paturpësinë më të madhe, njëri nga anëtarët e Kryesisë së Jugosllavisë, përpara gazetarëve të vendit dhe të huaj, këtë tubim dhe manifestim shovenistësh e reaksionarësh e cilësoi si, ”…ardhje për t’i dhënë përkrahje Plenumit dhe për të manifestuar besnikërinë ndaj LKJ-së”.
Pra, tubimin e çetnikëve serbomalazezë para dyerëve të Kuvendit Federativ, me qëllim që të bëjnë presion mbi Plenumin e KQ, ta detyrojnë që ai të marrë vendime sa më të ashpëra kundër popullit tonë, krerët shovenistë, me një hipokrizi të maskuar keq, u përpoqën ta shesin si ”përkrahje” e çetnikëve ndaj Plenumit dhe si ”besnikëri” të tyre ndaj LKJ-së! Përralla që s’u beson asnjeri.
Jemi dëshmitarë që u mbajtë një Plenum i tërë i LKJ-së kushtuar vetëm çështjes së Kosovës dhe në të njëjtën kohë nuk u trajtua aspak kërkesa e popullit tonë , ”Kosova – Republikë”. Ajo as nuk u sulmua, sepse s’ka argumente shkencore, dhe as nuk u diskutua nga Plenumi si kërkesë demokratike e kushtetutare që kërkon zgjidhje nga Federata Jugosllave.
Pra, të mblidhesh në një alamet Plenumi për të ”zgjidhur” problemet dhe çështjen e Kosovës, dhe të mos diskutosh fare rreth epiqendrës së këtyre problemeve politiko-ekonomike – kërkesës ”Kosova-Republikë”, do të thotë të bësh demagogji politike, të rrahësh ujë në havan, të mashtrosh veten, opinionin publik jugosllav dhe atë botëror, se po ”përpiqesh” të zgjedhish çështjen e Kosovës dhe të popullit shqiptar në Jugosllavi.
Kjo do të thotë mosaftësi, ose mosdashje për të zgjidhur problemin kombëtar të Kosovës. Do të thotë vazhdim i mohimit të të drejtave kombëtare të shqiptarëve, vazhdim i shtypjes dhe shfrytëzimit, vazhdim i dhunës dhe terrorit fashist mbi popullin tonë.

IV
Menjëherë pas përfundimit të punës së Plenumit IX të KQ të LKJ-së për Kosovën, më 9 Korrik 1987, u mbajtë edhe Plenumi VI i KQ të LKS-së për Kosovën, i cili nuk solli ndonjë risi të veçantë për zgjidhjen e drejtë të çështjes së Kosovës.
Ky Plenum ishte një kopje e shëmtuar e Plenumit IX të KQ të LKJ-së për Kosovën, i cili s’bëri asgjë tjetër përveç se përsëriti akuzat, shpifjet sulmet, sharjet, dhe trillimet false dhe të pa baza kundër popullit tonë, kundër kërkesave legjitime të tij, kundër Shqipërisë,…etj.
Në këtë Plenum u pranuan dhe u aprovuan konkluzionet dhe sanksionet ndëshkuese me karakter shovenist dhe antishqiptar të Plenumit IX të KQ të LKJ-së për Kosovën.
Gjithashtu, edhe Mbledhja X e KK të LKK-së mbi detyrat nga Plenumi IX i KQ të LKJ-së, mbajtur më 10 Korrik 1987, nuk solli asgjë të re, por u kënaq vetëm me përsëritjen e retorikës shoveniste dhe antishqiptare që u dëgjua në Plenumin IX të KQ të LKJ-së për Kosovën.
Kësaj Mbledhjeje të KK të LKK-së nuk i mbeti gjë tjetër, përpos që t’u bëjë ”amin” dhe t’i ”bekojë” konkluzionet famëkëqia të Plenumit IX të KQ të LKJ-së për Kosovën, si gjithmonë me servilizëm dhe nënshtrim prej kolaboracionistësh kuislingë.

V
Çetnikët serbomalazezë të tubuar në Fushë-Kosovë, Prishtinë, Klinë, Istog dhe gjetiu nëpër qytete e fshatra të Kosovës, Vojvodinës dhe Serbisë, që po kërkojnë armë për të luftuar kundër shqiptarëve, siç duket, kanë dy qëllime taktiko-strategjike:
1. Të largojnë vëmendjen e opinionit jugosllav dhe atij ndërkombëtar nga kërkesa e ligjshme shqiptare ”Kosova-Republikë” dhe përgjithësisht nga gjendja e pushtuar,, e terrorizuar, e shtypur dhe e shfrytëzuar e Kosovës dhe,
2. Që të frikësojnë popullin shqiptar, që ky të heqë dorë nga kërkesat e tij legjitime nën shantazhin e luftës së armatosur, të zhvilluar nga serbomëdhenjtë kundër shqiptarëve.
Me këtë rast duhet të shtrohet pyetja: ç’është ky anakronizëm, të kërkojë luftë pushtuesi, robëruesi, pasi të ketë vënë nën sundim të plotë të pushtuarin, bile qysh dekada më parë (më 1912 e 1945) ?!
Kjo do të thotë, i çliruari të kërkojë luftë për ”liri”! Kurse i robëruari të thotë: ”nuk duhet të zhvilloj luftë për liri, sepse luftë po kërkon armiku pushtues”!
Kjo parullë e lansuar nga çetnikët serbomëdhenj (edhe nga ata që janë në pushtet), është luftë speciale dhe psikologjike antishqiptare. Në sipërfaqe ajo kërkon ”luftë”, kurse në përmbajtje dhe në thelb është kundër luftës së vërtetë të armatosur të shovenistëve me popullin tonë.
Çfarë llogarie kanë serbomëdhenjtë të luftojnë me armë kundër shqiptarëve, duke e nisur ata të parët luftën, kur aktualisht Kosovën e kanë nën prangat dhe çizmen e tyre ushtarako-policore si në kohërat e kralëve dhe të Rankoviçit? Kur janë të zotët e vendit tonë, kur e bëjnë ligjin dhe qeverisin me Kosovën dhe popullin tonë ashtu si ua do qejfi atyre?!
Serbomëdhenjtë janë të vetëdijshëm se, një luftë e armatosur me popullin tonë tërheq mbi vete edhe luftën e popujve tjerë jugosllavë kundër tyre e njëri-tjetrit. Luftë e cila ua rrezikon seriozisht serbomëdhenjve sundimin e tyre në Kosovë dhe në gjithë Jugosllavinë.
Pavarësisht se serbomëdhenjtë në fillim të luftës janë, apo do të jenë në avantazh dhe epërsi ushtarake ndaj rezistencës dhe kundërsulmit shqiptar dhe atij të popujve tjerë të federatës, përsëri, në fund, do ta humbin luftën.
Lufta dihet kur fillon, por është vështirë, bile e pamundur, që të parashikohet se kur mbaron. Vetëm një gjë dihet saktë, sipas praktikës së përgjithshme të luftërave njerëzore ndër shekuj se, luftën e fiton ai popull që zhvillon luftë të drejtë, çlirimtare dhe mbrojtëse.
Serbomëdhenjtë e Beogradit nuk janë aq naivë e miopë politik, që të kërkojnë luftë të vërtetë dhe të armatosur me popullin tonë, që të luajnë lotari e poker me fatin e tyre, me privilegjet e tyre kolonialiste dhe hegjemoniste që ata gëzojnë aktualisht në Kosovë.
Lufta e armatosur zhvillohet për dy arsye:
1. Për t’u çliruar një popull nga robëria e huaj dhe për të fituar lirinë e pavarësinë kombëtare dhe,
2. Për të pushtuar shteti shovenist e imperialist një vend tjetër të lirë e sovran.
Pra, luftërat zhvillohen ose për çlirim, ose për pushtim. Dhe, siç dihet botërisht, serbinë e serbomëdhenjve nuk e ka pushtuar askush, që ata të ngriten në luftë për liri. Pastaj, edhe pushtimin shovenist të Kosovës e kanë kryer që më 1912, duke e vërtetuar atë edhe ripushtimin e viteve 1945 dhe 1981, prandaj, serbomëdhenjtë nuk kanë se për çka të zhvillojnë edhe luftë pushtuese.
Kjo do të thotë se, çetnikët serbomëdhenj nuk po kërkojnë luftë të vërtetë të armatosur kundër popullit tonë, por bëjnë luftë demagogjike, speciale dhe psikologjike. Bëjnë luftë të ftohtë, kërcënim me terror dhe gjenocid fashist. Luftë kundër luftës së drejtë e çlirimtare të popullit shqiptar që jeton në trojet e veta nën Jugosllavi.
Në fund të fundit, edhe po të kërkojnë serbomëdhenjtë njëmend luftë të armatosur kundër shqiptarëve, ne megjithatë s’duhet të stepemi dhe të tërhiqemi nga rruga jonë luftarake, sepse ka dallim rrënjësor midis luftës së tyre grabitqare e të padrejtë dhe luftës sonë çlirimtare e të drejtë.
Pasta, ne s’kemi ku të shkojmë përtej vatrës dhe tokës sonë stërgjyshore, në të cilën dhe për cilën do të luftojmë, do të derdhim gjak dhe do të vdesim në këmbë si shqiptarë.
Shqiptarët e Kosovës duhet ta kenë të qartë njëherë e përgjithmonë se, pa kaluar (kurdoqoftë) rrugës së luftës, jo vetëm që nuk mund të fitohet liria e Kosovës, por as që mund të ëndërrohet një gjë e tillë. Sa më parë që të zhvishemi nga disa iluzione dhe nga idea e lirisë pa luftë e pa gjak, aq më afër do të jetë liria e vërtetë e Kosovës, aq më parë do të shkatërrohen prangat e robërisë shoveniste.

Shkruar në Maj-Shtator 1987,
Botuar në RRUGA E REVOLUCIONIT, organ intern i Grupit Komunist të Kosovës (GKK), Viti II i botimit, Nr.3, Dhjetor 1988, Mërgim.


MBI NGJARJET E NËNTORIT’88
NË KOSOVË

1.Kronika e ngjarjeve të Nëntorit’88
sipas RILINDJES

Për t’i qëndruar sa më besnik rrjedhës së ngjarjeve të Nëntorit’88 në Kosovë, si dhe trajtimit të tyre sa më realisht e objektivisht, lexuesve tanë, para se të themi fjalën tonë për këto ngjarje, e shohim të arsyeshme që t’u japim një pjesë të kronikës së tyre sipas Rilindjes, me qëllim që të bëhet sa më e kuptueshme përmbajtja e këtij punimi.
Për përmbajtjen dhe karakterin teoriko-politik e ideologjik të këtyre pjesëve të cituara nga Rilindja, ne kësaj radhe nuk kemi për qëllim që të shkruajmë. Këtë ua lëmë vetë lexuesve që ta analizojnë, pasi që ato na duken shumë të qarta, ato flasin vetë dhe s’duan ndonjë koment të posaçëm. Ne në këtë rast do të përpiqemi që, në mënyrë të përgjithësuar, të shprehim mendimin dhe qëndrimin tonë teoriko-politik e ideologjik mbi ngjarjet e Nëntorit’88 në Kosovë.
Po shkojmë me rradhë, duke cituar pjesë origjinale nga Rilindja e datës 18 Nëntor 1988, 19 Nëntor 1988, 20 Nëntor 1988, 21 Nëntor 1988, 22 Nëntor 1988, 23 Nëntor 1988 dhe 24 Nëntor 1988.

RILINDJA, 18 Nëntor 1988:

Gjatë ditës së djeshme (17 Nëntor’88 – Shënimi i Redaksisë), kryesisht në orët e vona të pasditës, disa mijëra punëtorë nga shumë kolektiva punonjës të Krahinës erdhën në Prishtinë, për t’i shprehur përkrahje KQ të LKJ e mbledhjes së tij të 17-të, Komitetit Krahinor të LK të Kosovës e udhëheqjes së Krahinës për stabilizimin e gjendjes politike dhe të sigurisë në Kosovë, si dhe i shprehën përkrahje KQ të LK të Serbisë, pjesës së saj progresive, si u shprehën ata. Punëtorët e ”Trepçës” e kolektivave të tjera të Mitrovicës së Titos, që erdhën këmbë deri në Prishtinë, këtu u pritën dhe me ta u organizua bisedë në pallatin e rinisë ”Boro e Ramizi”. (FQ.1)
Parullat kryesore të punëtorëve ishin: ”Tito - Partia”, ”Vëllazërim – Bashkim - Barazi”, ”Rroftë LKJ”, ”Rroftë klasa punëtore”, ”Nuk pranojmë dorëheqje me presion, e as dorëheqje kolektive”, ”Përkrahim KK të LK të Kosovës”. (Fq.1)
Në të dy sallat e pallatit ”Boro e Ramizi” zhvillohej bisedë e pandërprerë me punëtorët që vinin nga të gjitha anët e KSA të Kosovës, e cila zgjati deri në orët e vona të mbrëmjes. Punëtorët bartnin me vete fotografitë e shokut Tito, dhe flamujt e RSFJ, të RS të Serbisë dhe flamujt partiakë e atë të kombësisë shqiptare e turke si dhe flamujt e kolektivave të veta punuese. (Fq.11)
Para ndërtesës së KK të LK ata filluan të brohorasin parullat: “Jugosllavia – Jugosllavia”, “Tito - Partia”, “Rroftë LKJ”, “Rroftë klasa punëtore”, “Rroftë vëllazërim – bashkimi”, “E duam Azemin”, “E duam Kaqushën”, “Remzi- Remzi” (mendohej në Remzi Kolgecin), “Rroftë populli vëlla serb”, “Rroftë Azem Vllasi”, “Rroftë Kaqusha Jashari”, “Rroftë Vojislav Zajiqi”, “Rroftë Svetislav Dolasheviqi”, “Nuk duam dorëheqje”, “Rroftë KQ i LKJ”, “Rroftë Ekrem Arifi”, “Rroftë Kushtetuta e vitit 1974”, “Rroftë KK i LKK”, “Ne ju kemi zgjedhur”. (Fq.11)
Rreth orës 21.30 minuta duke kënduar ”Shoku Tito ne të betohemi” dhe duke brohoritur ”Jugosllavi, Jugosllavi”, të gjithë të tubuarit në mënyrë të qetë u shpërndanë. (Fq.11)


RILINDJA, 19 Nëntor 1988:

Që nga orët e para të mëngjesit, dje në Prishtinë arritën gjatë tërë ditës, e deri në orët e vona të natës, qindra mijëra punëtorë, fshatarë, nxënës dhe fëmijë nga të gjitha anët e Kosovës në tubimin, siç u pagëzua, të bashkim-vëllazërimit për të shprehur pakënaqësinë me vendimet e marra në mbledhjen e fundit të KK të LKK. Grupet e para të punëtorëve filluan të arrinin këmbë dhe në mënyrë të organizuar në qendrën e qytetit të Prishtinës, së pari nga minierat ”Kishnica” e ”Novo Bërda”, ”Ferronikeli”, e pastaj nga Janjeva, Ferizaj, Gjilani, Suhareka, Podujeva, Prizreni, Peja Gjakova, Vuçiterna dhe nga qytetet e tjera të Kosovës. Të gjitha grupet e punëtorëve të rreshtuar, në ballë mbanin fotografitë e Titos, flamuj të RSFJ-së, RSS-së, të LKJ-së, flamurin shqiptar (atë kuisling të ndryshuar me dhunë fashiste – Shënimi i Redaksisë), të kombësisë turke dhe flamujt e xehetarëve. Të gjitha grupet mbanin edhe transparente të shkruara që madhëronin veprën e Titos, politikën e LKJ-së të bashkim-vëllazërimit, barazinë e kombeve dhe të kombësive, brohoritnin parullat ”Rroftë vepra e shokut Tito!”, ”Rroftë Kushtetuta e vitit 1974!”, ”Rroftë vëllazërim - bashkimi!”, ”Nuk duam dorëheqje!”, ”Anulim i mbledhjes!” (aludohet në vendimet e mbledhjes së fundit të KK të LK të Kosovës), etj. (Fq.1 dhe 8)

Brohoritjet, transparentet, këngët…

Në Prishtinë, dje, rrugëve, para ndëtesës së KK të LK të Kosovës, në pallatin e rinisë ”Boro e Ramizi” dhe në stadiumin e qytetit, u dëgjuan këto brohoritje: ”Populli është me ju”, ”Barazi – jo tradhti”, ”Anulim i mbledhjes”, ”S’duam dorëheqje me presion”, ”S’duam dorëhqje – jo, jo, jo”, ”Jemi me ju”, ”Tito – Partia”, ”Rroftë KQ i LKJ”, ”Rroftë KK i LKK”, ”Rroftë vepra e Titos”, ”Rroftë Azem Vllasi”, ”Rroftë Kaqusha Jashari”, ”Rroftë Vojo Zajiqi”, ”Rroftë Sveta Dolasheviqi”, ”Rroftë Stipe Shuvari”, ”Kaqushën s’e japim”, ”Jetën e japim, Jugosllavinë nuk e japim”, ”Rroftë klasa punëtore”, ”Rroftë vëllazërim – bashkimi”, ”Rroftë Kushtetuta e vitit 1974”, ”Duam barazi”, ”Duam unitet”, ”Tito jemi ne”, ”Rroftë Universiteti i Prishtinës”, ”Jetën e japim, Azemin s’e japim”, ”Jugosllavia, Jugosllavia”, ”Kosova është Kosovë”, ”Metohi kurrsesi”, ”Azem, ja ku jemi”, ”Stipe Shuvari”, ”Josip Vërhoveci”, ”Ekrem Arifi”, ”Rroftë Kosova”, ”Nuk duam presion”, ”Nesër përsëri”, ”Ne ju kemi zgjedhur”, ”E duam Azemin”, ”Nuk duam armë, shkojmë përpara”, e të tjera.
Në duar barteshin këto transparente: „Rroftë LKJ“ (në gjuhën shqipe dhe serbokroate), „Rroftë vëllazërimi e bashkimi” (gjithashtu në të dy gjuhët), ”Shoku Tito ne të betohemi” (shqip e serbokroatisht), ”Rroftë RSFJ” (në të dy gjuhët), ”Rroftë KK i LKK”, ”Rroftë vëllazërimi e bashkimi”, ”Nuk duam dorëheqje pa argumente”, ”Rroftë vepra e shokut Tito”…
U dëgjuan këto këngë: ”Shoku Tito ne të betohemi…”, ”Besa – besë, besën ta kam dhënë…”, ”Shoku Tito manushaqe e bardhë…”, e të tjera.
Gjithkah prej nga erdhën, punëtorët dhe qytetarët mbanin në duar flamuj të RSFJ, të RSS, flamuj partiakë dhe flamuj të kombeve e të kombësive tona. Pati edhe shumë fotografi të shokut Tito të të gjitha madhësive. (Fq.8)

RILINDJA, 20 Nëntor 1988:

Jo demonstrata, por tubime masive të qytetarëve

Në pyetjen se gazetarët nuk po dinë si janë kualifikuar tubimet e këtyre ditëve në Kosovë, sepse në një pjesë të shtypit ato po quhen ”demonstrata”, Marko Loliqi tha se në mbledhjen e fundit të Kryesisë së KQ të LKJ këto tubime u kualifikuan si tubime masive të qytetarëve. Kjo ngase kështu i kualifikuam edhe deri më tash të gjitha tubimet që u mbajtën në Jugosllavi dhe ngase në tubimet masive në Kosovë këtyre ditëve, nuk pati elemente për kualifikimin e tyre si demonstrata politike. (Fq.5)

U identifikuan dy individë që brohoritën “Kosova – Republikë”

Në pyetjen e gazetarëve se kush janë individët që u infiltruan në masë, me paraqitje destructive, Remzi Kolgeci tha se parmbrëmë në Prishtinë është dëgjuar parulla “Kosova – Republikë”, e cila nuk është përkrahur nga masa. Menjëherë janë identifikuar dy individët, që e brohoritën atë, dhe ndaj tyre është duke u zhvilluar procedura. (Fq.5)

Brohoritjet, parullat, këngët…

Edhe gjatë tubimit të djeshëm shumë masiv të qytetarëve thuaja se u përsëritën të njëjtat brohoritje, parulla dhe këngë që u dëgjuan edhe më parë në këto tubime që gjatë tri ditëve u organizuan në tërë Kosovën.
Ndër brohoritjet më të shpeshta ishin: „Rroftë LKJ”, ”Rroftë shoku Tito”, ”Tito – Kardel, Kaqusha – Azem”, ”Rroftë Stipe Shuvari”, ”Barazi – Unitet”, ”Kosovë po se po, Metohi jo se jo”, ”Azem ku je krejt Kosovën këtu e ke”, ”Krejt Kosova në këmbë u çu, kushtetutën mos me ndërru”, ”S’duam dorëheqje”, ”E duam Azemin”, ”E duam Kaqushën”, ”S’duam armë, duam barazi”, ”Rroftë vëllazërim-bashkimi i kombeve dhe kombësive të Jugosllavisë”, ”Rroftë populli trim sërb”, ”Poshtë nacionalizmi shqiptar”, ”Rroftë APJ”, ”Rroftë Vetëqeverisja”, ”Edhe ne jemi popull”, ”Jemi popull që kuptojmë, për sigurim s’kem nevojë”, ”Rroftë klasa punëtore”, ”Rroftë inteligjencia e Kosovës”, ”Roftë Universiteti i Prishtinës”, ”Rrofshin kombet dhe kombësitë tona”, ”Rroftë barazia”, e brohoritje të tjera.
Ndër këngët që dominonin, si zakonisht ishte ajo ”Shoku Tito ne të betohemi…”.
Pjesëmarrës të shumtë bartnin fotografi të shokut Tito si dhe flamuj partiak, të RSFJ, ata të RSS dhe të kombësisë shqiptare e asaj turke. (Fq.9)

RILINDJA, 21 Nëntor 1988:
(…)
Në këtë mbledhje po ashtu u vlerësua se dje në orët e pasditës dy herë në rrugë të ndryshme të Ferizajt u brohorit parulla armiqësore ”Kushtetutë – Republikë”, mirëpo kjo parullë ngeli pa përkrahjen e masës e brohoritësi u bojkotua. (Fq.5)

RILINDJA, 22 Nëntor 1988:

U dënuan dy të vetmuarit

Besim Zeka (18) nga Prishtina dhe Eshref Muhoviq nga Sjenica për brohoritje të parullës reaksionare ”Kosova – Republikë” u dënuan me nga 60 ditë burg. (Fq.14)

RILINDJA, 23 Nëntor 1988:

Në Kosovë – asnjë tubim masiv

Në të gjitha komunat e KSA të Kosovës dje jeta u zhvillua në rrjedha normale. Përmbushen zotimet e punonjësve për të kompensuar kohën e humbur. Minatorët e ”Trepçës” realizuan edhe nga dy norma. Kërkesat dhe problemet të zgjidhen bashkërisht nëpërmjet institucioneve legale. (Fq.1)

RILINDJA, 24 Nëntor 1988:

Urdhëresë e Sekretariatit Krahinor të Punëve të Brendshme
Në Kosovë ndalohet tubimi masiv dhe lëvizja në grupe
Urdhëresa ka për qëllim pengimin e prishjes së rendit publik dhe të qetësisë.
• Ndaj qytetarëve që nuk respektojnë këto masa, organet kompetente do të marrin të gjitha masat ligjore dhe të tjera.
• Masat nuk do të duhej të ndikojnë në zhvillimin normal të jetës publike dhe kulturore të qytetarëve. (Fq.1)

2. Historia – Gjykatësja më precize e ngjarjeve të Nëntorit’88 në Kosovë

Të shkruash për ngjarje e vlime masive dhe përmasash të mëdha të një populli të revoltuar, është një punë shumë e vështirë, tejet e ndërlikuar. Vështirësia më e madhe qëndron në atë se koha në të cilën ndodhën e u zhvilluan ngjarjet e Nëntorit’88 në Kosovë, nuk është aspak e largët. Ngjarjet dhe vlimet politike në Kosovë e Jugosllavi po rrokullisen me një shpejtësi shumë të madhe, sa që nuk i ngjan dita-ditës, as muaji-muajit, në çdo moment priten ngjarje dhe shpërthime të reja me kahje, synime e përmbajtje nga më të ndryshmet.
Koha e bën të veten, kurse historia e thotë fjalën e vet të saktë mbi çdo ngjarje të djeshme, të zhvilluar në një kohë dhe hapsirë konkrete. Çdokush e ka më të lehtë dhe e ka më të sigurt që të flasë dhe të shkruaj për të djeshmen, për të kaluarën, se sa për të sotmen dhe të për të ardhmen.
Nga largësia kohore, pasi ngjarjet të jenë zhvilluar dhe të kenë marrë rrjedhën e vet normale e përfundimtare, çdo vrojtues dhe studjues e ka shumë më të lehtë që të jetë i sigurt në analizat dhe konkluzionet e tij teoriko-shkencore mbi ngjarjet e zhvilluara shumë kohë më parë, përpara disa vitesh apo dekadash.
Kurse ne që ndodhemi në vorbullën e këtyre ngjarjeve, konfrontimeve ndërnacionale, ndeshjeve të ashpra të rrymave të ndryshme politike dhe vlimeve të mëdha shoqërore në mbarë Jugosllavinë, e kemi shumë të vështirë që të orientohemi drejt në dendësinë e kësaj ”mjegulle” të zezë që ka mbuluar Federatën Jugosllave. E kemi tejet të vështirë që, aty për aty, t’i vlerësojmë drejt ngjarjet dhe situatat e reja që po krijohen me shpejtësi, njëra pas tjetrës.
Në të këtilla momente (ndoshta historike), kur situata politike ndërron apo mund të ndërrojë brenda natës, është shumë vështirë që të japësh ndonjë konkluzion konkret se si do të rrjedhin ngjarjet më tej, se çfarë kahjeje dhe karakteri do të marrin ato nesër. Qëndrimi që ke marrë sotë, mund të jetë krejt i pavlefshëm nesër, me që situata politiko-ekonomike në Jugosllavi është plotësisht e paqëndrueshme. Federatës titiste po i lëkunden seriozisht themelet e pa themelta, të ngitura mbi dy shtyllat e saj vdekjeprurëse: të shtypjes nacionale dhe të shfytëzimit ekonomik të popujve.
Meqenëse Kosova gjendet në epiqendër të këtyre ngjarjeve dhe vlimeve politike që kanë përfshirë mbarë Jugosllavinë, dhe njëherit Kosova aktualisht ndodhet në një udhëkryq, e rrethuar gati nga të gjitha anët me armiq, kjo gjendje dhe ky realitet e bën akoma më të nderë situatën, akoma më të vështirë marrjen e qëndrimeve konkrete teoriko-politike mbi këto ngjarje, si dhe marrjen e vendimeve për zhvillimin e mëtejshëm të propagandës dhe veprimtarisë politike e revolucionare.
Edhe pse e ndodhur përpara një udhëkryqi, e pushtuar, e shtypur, e rrethuar nga armiq të shumtë e të egër, dhe e ndodhur në epiqendër të vlimeve dhe konfrontimeve politike ndërjugosllave, Kosova dhe forcat e saj të organizuara politike e kanë për detyrë që të ecin përpara, që të vihen në ballë të popullit, ta udhëheqin atë dhe ta nxjerrin nga udhëkryqi, nga rrethimi, nga dilemat dhe luhatjet politike e taktike, duke e organizuar dhe udhëhequr atë drejt e me vendosmëri në rrugën e lirisë.
Ne do ta themi me dhjetëra e qindra herë fjalën dhe mendimin tone (sa herë që të jetë nevoja). Edhe të tjerë do ta thonë fjalën e tyre mbi këto ngjarje dhe për ato që do të ndodhin në të ardhmen, por megjithatë, ne kemi bindjen se historia dhe e nesërmja do ta thonë më saktë fjalën e tyre për karakterin, rëndësinë dhe përmbajtjen teoriko-politike dhe ideologjike të ngjarjeve të Nëntorit’88 në Kosovë.

3. Ngjarje të zhvilluara në një kohë dhe hapësirë specifike

Ngjarjet e Nëntorit’88 në Kosovë duhet të analizohen dhe të studjohen pikë së pari nga përmbajtja e tyre, nga brendia dhe domethënia e kërkesave që u shtruan gjatë zhvillimit të tyre, dhe nga karakteri i parullave që u brohoritën.
Ato nuk duhet të vërehen dhe të vlerësohen vetëm nga ana sipërfaqësore dhe masoviteti i tyre. Ato nuk duhet të vlerësohen në bazë të kuantitetit të tyre, por të kualitetit. Ato duhet të vlerësohen në bazë të rezultatit të tyre, në bazë të asaj se çfarë shtytje përpara i dhanë çështjes së pazgjidhur të Kosovës, çështjes së lirisë dhe pavarësisë së saj.
Kur flitet dhe shkruhet për ngjarjet e Nëntorit’88 në Kosovë, duhet të kihet parasysh edhe rëndësia e tyre politike, ana e tyre pozitive, me qëllim që për ato të mos gjykohet në mënyrë arbitrare, por duhet të bëhet përpjekje që karakteri, përmbajtja dhe rëndësia e tyre të vlerësohet drejt, shkencërisht, pa tendenca negative dhe në mënyrë sa më objektive, duke mos u hequr dhe duke mos u shtuar asgjë. Duke pasur gjithmon parasysh kohën dhe hapsirën konkrete në të cilën u zhvilluan ato. Duke pasur parasysh kushtet dhe rrethanat politiko-ekonomike kosovare dhe jugosllave në të cilat ato ndodhën.

I
Ngjarjet e Nëntorit’88 në Kosovë ishin manifestime proteste mbarëpopullore të shqiptarëve kundër terrorit, shtypjes e diskriminimit intenziv nacional që po ushtrohet tash tetë vjet rresht mbi popullin tonë nga ana e qarqeve shoveniste serbo-maqedono-malazeze, që janë e që s’janë në pushtet.
Tubimet dhe ngjarjet e fundit të Nëntorit’88 janë protestë politike antishoveniste e një populli të pushtuar dhe në vetëmbrojtje, e një populli të çarmatosur në tërheqje e sipër, i cili në pamundësi momentale që të ecë përpara bën përpjekjen e fundit dëshpruese për të ruajtur të paktën atë që ka fituar kohë më parë, bën përpjekje që të ruaj status-kuonë politike, ekonomike dhe juridike ekzistuese të Kosovës.
Këto ngjarje janë qëndresë e një populli të robëruar, të lidhur këmbë e duar me pranga e zinxhirë, i cili bën përpjekje mbinjerëzore të paktën për të ruajtur qenien e vet kombëtare, për të ruajtur atë çka mund të ruhet në këtë fazë të të robërisë së tij. Që bën përpjekje titanike për të mos u plandosur për tokë, për të ”qëndruar” në robëri, varfëri e mjerim, por në këmbë, krenar e i panënshtruar.

II
Të luftosh me ashpërsi e vendosmëri, në rrugë revolucionare, titizmin dhe rankoviçizmin, do të thotë se ke arritë të kuptosh realitetin objektiv në të cilin ndodhesh. Do të thotë se ke arritë të kuptosh domosdoshmërinë e ndryshimit rrënjësor dhe kualitativ të tij. Do të thotë se ke nisur të marshosh në mënyrë të ndërgjegjshme dhe të organizuar drejt lirisë kombëtare të Kosovës.
Këtë realitet të hidhur objektiv që kundërmon era pushtim, terror, shtypje e shfrytëzim, populli shqiptar i Kosovës e viseve të saj e ka kuptuar që moti, por ndryshimi i këtij realiteti nuk është varur dhe nuk varet vetëm nga vullneti e revolucionariteti i tij, por varet në rradhë të parë nga pjekuria e faktorit të brendshëm politik, nga shkalla e organizimit të faktorit subjektiv, si dhe, në një masë të konsiderueshme, varet edhe nga përkrahja apo mospërkrahja e faktorit të jashtëm politik.
Momentalisht, mund të themi se faktori i brendshëm politik jugosllav e kosovar shkon në favor të çështjes sonë kombëtare, në favor të krijimit të situatave revolucionare, të destabilizimit dhe të dobësimit të pushtetit represiv qendror (federativ), të thellimit të krizës politike dhe ekonomike në mbarë Jugosllavinë, po shkon në favor të luftës sonë nacionalçlirimtare, në favor të çlirimit dhe bashkimit tonë kombëtar.

III
Të zhvilluara në kohën dhe hapsirën momentale, në rrethanat e ndërlikuara të situatës politike ndërkombëtare dhe në kushtet e krizës së thellë ekonomike dhe politike jugosllave, manifestimet apo tubimet e protestës popullore të Nëntorit’88 në Kosovë, të drejtuara kundër shovenizmit e rankoviçizmit serbomadh, janë një aktakuzë politike e një populli të robëruar kundër shtypjes dhe shfrytëzimit të pushtuesëve jugosllavë.
Në këto çaste dhe rrethana aktuale, në bazë të gjendjes së faktorit politik të brendshëm dhe të jashtëm, populli ynë aq mundi aq bëri. Ai mundet të bëjë edhe më shumë po të jetë i organizuar dhe i udhëhequr nga forcat e organizuara ilegale, por, fatkeqësisht, me këtë rast aktiviteti dhe roli i tyre mbeti në bisht të ngjarjeve të Nëntorit’88.
Edhe pse një pjesë e forcave të organizuara revolucionare (siç duket) u përpoq që të përfitojë nga situata e elektrizuar dhe e politizuar që të dalë në udhëheqje të këtyre manifestimeve, por ato nuk ia arritën qëllimit sepse ishin tepër të vonuara, sepse nuk ishin inisiatore, inspiruese e organizatore të këtyre tubimeve popullore antishoveniste. Prandaj, edhe parulla ”Kosova-Republikë” e brohoritur aty-këtu, mbeti si një zë në shkretëtirë, nuk u përkrah nga masa protestuese. Kjo kërkesë e drejtë nuk u përkrah nga këto tubime, jo se masa popullore nuk është për ”Kosovën-Republikë”, por sepse këtë kërkesë nuk e kishin paraparë që ta shtrojnë për zgjidhje përpara regjimit dhe opinionit jugosllav vetë frymëzuesit dhe organizatorët e këtyre tubimeve.
U dëgjuan zëra e teza se në këto momente dhe situata ”Kosova-Republikë” nuk do të ishte kërkesë e ditës dhe e kohës, se ajo do të nxiste shovenistët e Beogradit që të vërsulen me tanksa, polici dhe ushtri mbi Kosovë e kundër popullit protestues dhe do të shkaktonin gjakderdhje…,etj.
A thua vallë njëmend “Kosova-Republikë”, e cila deri dje ishte në rend të ditës dhe në ballë të popullit tonë, të luftës së tij, tani nuk është kërkesë e arsyeshme, reale dhe e kohës?! Apo ndoshta vetë organizatorët e këtyre tubimeve nuk po ecin me kohën? Apo ndoshta vetë organizatorët e këtyre tubimeve nuk janë për ”Kosovën-Republikë”? Mos vallë është taktikë e drejtë lufte haqja dorë nga kërkesat e ligjshme e të kohës, tërheqja prapa në kërkesa mu në këto momente vendimtare të ndërrimit të Kushtetutës federative, republikane e krahinore? Në momentin kur po vendoset edhe për një kohë relativisht të gjatë për statusin politik, ekonomik dhe juridik të Kosovës, u dashka që nën kërcënimin e bajonetave të pushtuesëve që ne të heqim dorë dhe të mos e shtrojmë për zgjidhje legalisht e publikisht përpara Federatës jugosllave kërkesën tonë paqësore, demokratike, kushtetutare e legjitime ”Kosova-Republikë”?! Mos vallë është taktikë e drejtë lufte që, të mendosh një gjë dhe të kërkosh krejt diçka tjetër?!
Ne mendojmë se, populli ynë dhe forcat e tij të organizuara demokratike dhe revolucionare në asnjë kohë, në asnjë çast dhe me asnjë çmim nuk duhet të heqin dorë nga kërkesat demokratike, nga të drejtat kombëtare dhe nga lufta për çlirim nacional e shoqëror.

IV
Ngjarjet masovike të Nëntorit’88 në Kosovë ishin të pasura në sasi dhe të varfëra në cilësi. Gjykuar sipas parullave dhe kërkesave që u dëgjuan gjatë zhvillimit të tyre, ato nuk patën dhe nuk morën karakter e përmbajtje kualitative revolucionare, sepse nuk dolën aspak jashtë kornizave tanimë të mirënjohura të revizionizmit titist, të ”vëllazërim-bashkimit” demagogjik të kombeve e kombësive të Jugosllavisë. Nuk dolën jashtë ”demokracisë” e ”lirisë” së rrejshme, jashtë ”socializmit” jugosllav…,etj.
Prandaj, me rastin e ngjarjeve të Nëntorit’88, si klasa punëtore, ashtu edhe fshatarësia dhe rinia e Kosovës, u nxorën në rrugë dhe në tubime proteste (indirekt) për interesat e ngushta të borgjezisë kosovare, për forcimin e pozitave të saj politike dhe ekonomike, të rrezikuara seriozisht nga lëvizja çetnike serbomadhe dhe nga udhëheqja rankoviçiste e Serbisë. Kështu, klasa punëtore, fshatarësia dhe rinia e Kosovës, gjatë ngjarjeve të Nëntorit’88, u mblodhën rreth flamurit të nacionalizmit të ngushtë borgjez, rreth burokracisë dhe teknokracisë kosovare për të ruajtur e forcuar pushtetin e saj.
Derisa politika antishqiptare e antipopullore e Beogradit nuk prekte borgjezinë dhe udhëheqjen politike të Kosovës, por rëndonte vetëm mbi shtresat e gjëra popullore, ajo jo vetëm që s’donte të dinte për këtë politikë barbare, por në të njëjtën kohë u bë edhe bashkëushtruese dhe mashë e serbomëdhenjëve në ushtrimin e kësaj politike antishqiptare!
Por, në momentin e fundit, kur politika rankoviçiste e Serbisë sulmoi edhe autonominë e Krahinës dhe bashkë me të edhe pozitat politiko-ekonomike të borgjezisë dhe burokracisë kosovare, atëherë asaj ”i ra” ndërmend për popullin, dhe duke shfrytëzuar pozitën e tij të padurueshme nacionale e klasore, duke shfrytëzuar revoltën e tij të grumbulluar vite e dekada me rradhë kundër shovenizmit dhe robërisë, me një taktikë të zhdërvjelltë dhe oratori demagogjike ”patriotike”, burokracia politike i kanalizoi ngjarjet e Nëntorit’88 dhe revoltën popullore në mbrojtje të interesave dhe të pushtetit të udhëheqjes së Krahinës.
Ta nxjerrësh klasën e shfrytëzuar punëtore, fshatarësinë e varfër e të shtypur dhe rininë e persekutuar të Kosovës në rrugë e sheshe (me flamujt e pushtuesëve në duar dhe atë kuisling shqiptar) që t’i këndojë e brohorasë Titos, Kardelit, Jugosllavisë, LKJ-së, vetëqeverisjes dhe APJ-së…, – do të thotë t’i brohorasësh pushtimit dhe robërisë shoveniste serbo-jugosllave! Do të thotë të manipulosh me ndjenjat e pastra liridashëse të masave punonjëse! Do të thotë të mashtrosh një popull të tërë!
Përse, vallë, populli shqiptar gjatë pushtimit fashist nuk i brohoriti Musolinit e fashizmit? Përse nuk demonstroi me flamurin e Italisë dhe atë shqiptar me sëpatat e Liktorit? Por u dashka që populli shqiptar i Kosovës t’i këndojë e brohorasë Titos, shovenizmit, revizionizmit dhe pushtimit jugosllav?! Mos vallë Titoja, për shqiptarët, qe më i mirë se Musolini? Apo shovenizmi sllavomadh është më i butë se fashizmi italian?!
Ne vërtetë, aktualisht, gjendemi në një kohë tjetër nga ajo e pushtimit fashist, ne këtë e dimë, por ne gjithashtu e dimë se pushtimi, robëria dhe armiku janë të njëjtë në çdo kohë dhe hapësirë, prandaj, si rrjedhim i kësaj, ata duhen luftuar me vendosmëri dhe pandërprerje, në çdo kohë dhe hapësirë.

V
Ngjarjet e Nëntorit’88 në Kosovë ishin një kundërvënie e hapur rankoviçizmit me titizëm. Luftë politike kundër centralizmit dhe unitarizmit serbomadh, me anë të federalizmit dhe liberalizmit kroato-slloven.
Të luftosh shovenizmin rankoviçist me anë të revizionizmit titist, është njëlloj sikurse i mbyturi në ujë që kapet për një fije kashte. Sa e shpëton nga mbytja e sigurt fija e kashtës viktimën që s’di not, aq e shpëton dhe mund ta shpëtojë popullin tonë federalizmi titist nga centralizmi rankoviçist.
Titizmi dhe rankoviçizmi për popullin shqiptar nën Jugosllavi janë aq identikë sa dy vëllezër bineq, vetëm emrat kanë të ndryshëm. Për Kosovën dhe popullin tonë, që të dyja këto rryma politike në pushtet dhe njëherit në rivalitet të përhershëm, personifikojnë pushtimin, robërinë, shtypjen dhe shfrytëzimin e egër.
I ndodhur midis dy dallgëve, titizmit e rankoviçizmit, në pamundësi që të ecë rrugës së vërtetë të lirisë, popullit tonë, siç duket, s’i mbeti rrugë tjetër, pos që nga dy të këqijat të zgjedhë të keqen më „të vogël“ - rrugën titiste të rezistëncës, edhe pse populli ynë e di fort mirë se që të dyja këto rrugë, titizmi e rankoviçizmi, çojnë në vazhdimësi të pushtimit dhe të robërisë, njëra çon në greminë dhe tjetra në humnerë.
Të luftosh, apo të përpiqesh që të luftosh rankoviçizmin dhe lëvizjen çetnike serbomadhe nëpërmjet titizmit, është gati njëlloj sikur të godasësh ujkun jo me plumb, por me pambuk!
Titizmi qe dhe mbeti trualli më pjellor, ku lulëzon e rritet pa asnjë pengesë dhe sipas të gjitha kushteve „klimaterike“ rankoviçizmi serbomadh dhe shovenizmi antishqiptar panjugosllav.
Titizmi dhe rankoviçizmi janë dy pjesë të ndryshme të një pushtimi dhe robërie të vetme – të shtypjes dhe shfrytëzimit kolonialist të Kosovës.

VI
Për shkakun dhe karakterin e ngjarjeve dhe tubimeve të Nëntorit’88 në Kosovë, akademiku ynë i mirënjohur, Prof.Dr.Rexhep Qosja, thotë:
”Nuk ka dyshim se tubimet e punëtorëve dhe të rinjve shqiptarë prej 17-21 nëntor në Prishtinë tregojnë: pasojat që në të kanë lënë masat represive gati tetëvjeçare; më në fund pozitën paradoksale politike në të cilën janë shqiptarët sot. Kjo fare qartë shihej prej parullave që thoshin dhe prej transparenteve të rralla që bartnin në ato mitingje, që të shpeshtën, nuk dilnin përtej kornizave të kiçit të përditshëm politik burokratik.“ (FJALA, Nr.1, Janar 1989)
Pas këtyre ngjarjeve dhe pas premtimeve demagogjike të Komitetit Krahinor të LKK-së, ne jemi të bindur se asgjë nuk do të ndryshojë në të mirë të klasës punëtore kosovare dhe të mbarë popullit shqiptar në Jugosllavi.
Përkundrazi, gjendja politiko-shoqërore e popullit tonë dhe klasës punëtore do të vijë gjithnjë duke u keqësuar, duke u vështirësuar, dhe duke u bërë çdo ditë e më e padurueshme. Ky realitet objektiv i sotëm që mbretëron në Kosovë dhe në mbarë Jugosllavinë, do të sjellë me vete vlime dhe shpërthime të reja politiko-ekonomike në të ardhmen.
Megjithatë, ideali i lirisë dhe i pavarësisë kombëtare e shoqërore të popullit shqiptar nën Jugosllavi, nuk mund të shuhet as me terror policor e ushtarak, dhe as me demagogji politike e premtime boshe.
Për të realizuar aspiratat e tij kombëtare e sociale, populli ynë do të di të gjejë rrugën e drejtë dhe të vërtetë të marshimit të tij, rrugë e cila, përmes vështirësive dhe sakrificave të panumërta, do ta shpjerë atë në dritë, liri dhe demokraci.

Shkruar në Nëntor 1988,
Botuar në RRUGA E REVOLUCIONIT, organ intern i Grupit Komunist të Kosovës (GKK), Viti III i botimit, Nr.1, Mars 1989, Mërgim.


ARMIKU KËRKON VDEKJEN TONË,
POR NE NUK DORËZOHEMI!

Me tubimet masive të shqiptarëve gjatë mesit të Nëntorit’88, të cilat ishin në mbështetje të „vëllazërim-bashkimit“, të bashkëjetesës, të federalizmit jugosllav, të autonomisë krahinore, të politikës së LKJ-së dhe veprës së Titos; që ishin të prirë nga flamujt e të gjitha kombeve dhe kombësive të Jugosllavisë, si dhe nga portreti i Titos – megjithatë, shovenistët serbomëdhenj me kompani, nuk mbetën aspak të kënaqur! Bile, ata, këto tubime paqësore dhe legale i cilësuan si “kundërrevolucionare“, si „vazhdimësi e kundërrevolucionit të vitit 1981“, ...etj!
Edhe sikur shqiptarët, në këto tubime, të kishin bartë vetëm flamurin e Serbisë dhe portretin e Millosheviçit, me siguri serbomëdhenjtë përsëri nuk do të ishin aspak të kënaqur.
Ata nuk janë të kënaqur me asnjë veprim dhe lëvizje të shqiptarëve, sepse nuk duan që të shohin asnjë shqiptar në këmbë. Ata popullin tonë duan ta shohin vetëm të shurdhër, memec dhe duke u zvarritur në heshtje pas qerres së robërisë shoveniste deri në asimilim, shkombëtarizim dhe zhdukje totale nga faqja e truallit ilirian të Kosovës dhe viseve tjera shqiptare nën Jugosllavi!
Vetëm kështu, vetëm atëherë, sipas pushtuesëve jugosllavë, populli ynë nuk do të ishte më „nacionalist“, irredentist“, „shqiptaromadh“, „separatist“, „ballist“ dhe „kundërevolucionar“!
Serbomëdhenjtë, me kompani, mbi tokën e Kosovës duan të dëgjojnë vetëm heshtje, qetësi varri dhe kukama qyqesh! Ata, mbi këtë truall martir, duan të shohin vetëm varreza shqiptare dhe asgjë tjetër! Kjo është strategjia kriminale dhe pansllaviste e serbomëdhenjëve të Beogradit.
Shovenistët serbo-malazezë dhëmbët e tyre antishqiptarë i kërcëlluan edhe gjatë mitingut të ashtuquajtur „Vëllazërim-Bashkim“, mbajtur në Beograd më 19 Nëntor 1988, të cilin e organizoi Konferenca e LSPP-së e qytetit të Beogradit, në bashkëpunim me udhëheqjen e Serbisë, me qëllim të „solidaritetit“ me serbët dhe malazezët e Kosovës. Në fakt ky ishte mitingu final i mitingjeve të ngjashme antishqiptare të çetnikëve serbomalazezë, të cilët u organizuan nga lëvizja serbomadhe dhe LKJ e Serbisë gjatë gjithë vitit 1988 nëpër Kosovë, Serbi, Mal të Zi dhe Vojvodinë.
Edhe nga tribuna e këtij mitingu, si në çdo rast tjetër, u vjellë vrer dhe helm mbi popullin tonë, si dhe u bënë një varg kërcënimesh kundër tij. Kështu, kryeçetniku Millosheviç u zotua, edhe këtë herë, se: „Betejën për Kosovën do ta fitojmë, pa marrë parasysh pengesat që po na bëhen në vend dhe jashtë tij“.
(RILINDJA, 20 Nëntor 1988, Fq.3)
Ai, gjithashtu, u hakërrua: ”Le të mos habitet askush që Serbia në verë të këtij viti u ngritë e tëra në këmbë për Kosovën. Kosova është vetë qendra e historisë, e kulturës së saj, kujtesës së saj”. (Po aty, fq.3)
Neofashistit të Serbisë, Millosheviçit me kompani, sikur nuk i mjaftonte ulërima e gjithë asaj mase të ndërkryer, të manipuluar dhe të indoktrinuar me shovenizëm antishqiptar, e cila tash një vjet po çirret dhe brohoret parulla reaksionare e mesjetare – prandaj, nga kërcënimi i hapur kaloi në një kërcënim të maskuar, në një thirrje demagogjike për “vëllazërim-bashkimin” në mes të shqiptarëve dhe serbomalazezëve në Kosovë, të cilës që tej larg i vjen era nënshtrim, përkulje dhe skllavëri për popullin shqiptar. Musolini i Serbisë, nga mitingu i Beogradit, popullit tonë i bëri edhe këtë thirrje:

”Pra i thërras shqiptarët anekënd Kosovës që për gjumë të qetë, për shkollim të rehatshëm dhe për lojë pa brenga të vocërrakëve e të voglushve serbë e malazezë të kujdesen nënat dhe etërit shqiptarë, në vend të aradhave të milicisë dhe të ushtrisë…”. (RILINDJA, 20 Nëntor 1988, Fq.4)

”Thirrja” e kryeçetnikut të Serbisë drejtuar popullit tonë, është një kërkesë e hapur dhe cinike e shoqëruar me kërcënimin e dhunës, që kërkon nga shqiptarët të dorëzohen, ta pranojnë robërinë shoveniste dhe vullnetarisht të shndërrohen në shërbëtorë të serbo-malazezëve dhe të fëmijëve të tyre, që të shndërrohen vullnetarisht në skllevër të vërtetë të shek.XX, edhe pse dihet se sistemi skllavopronar ka perënduar që moti. E këtillë është psikologjia anakronike e shovenizmit të sëmur serbomadh me kompani!
Pra, armiku shqiptarëve të Kosovës u parashtron dy rrugë të ndryshme, të cilat që të dyja çojnë në skllavëri totale: njëra është rruga e dorëzimit vullnetar (shndërrimi vullnetar në skllevër dhe, rruga e dytë është ajo e nënshtrimit me anë të aradhave policore dhe ushtarake (shndërrimi me dhunë në skllevër).
Por, ç’është e vërteta, në njëfarë mënyre Kosova dhe shqiptarët janë shndërruar në skllevër modernë të Evropës që nga pushtimi shovenisto-titist i Kosovës më 1912 dhe më 1945.

*****

Në Jugosllavinë titiste janë ndërruar dhe do të ndërrohen shumë kushtetuta e ligje, do të formohen e shformohen shumë qeveri, do të shpiken e zbatohen shumë reforma ekonomiko-politike, Kosovën e kanë vërshuar dhe do ta vërshojnë eskuadrone të reja njësishë speciale policore e ushtarake, Kosovën do ta vërshojnë dhe lëshojnë horda të panumërta kolonësh mercenarë serbo-malazezë e të tjerë,…, gjithçka do të vjen e do të shkojë, do të vërshojë e do të kalojë nëpër Jugosllavi e mbi Kosovë, por ajo që do të mbesë gjithmonë e pandryshuar, bile e shumëfishuar, do të jetë pesha e robërisë shoveniste që po rëndon dhe do të rëndojë mbi popullin tonë; do të mbesë e do të thellohet shtypja nacionale dhe shfrytëzimi ekonomik i masave punonjëse shqiptare dhe i pasurive natyrore të Kosovës; do të mbesin e do të shtrëngojnë edhe më tepër prangat dhe zinxhirët skllavërues të pushtuesëve jugosllavë, në duart dhe këmbët e shqiptarëve; do të mbesë e do të shtohet varfëria dhe mjerimi i popullit.
Populli shqiptar, që jeton në trojet e veta nën Jugosllavi, kurrë nuk ka shpresuar në ndërrimet e çndërrimet e kushtetutave, ligjeve e qeverive federative, të cilat asnjëherë nuk kanë qenë në favor të lirisë dhe pavarësisë së vërtetë kombëtare të Kosovës.
Populli shqiptar nuk u beson aspak manovrimeve demagogjike dhe makinacioneve propagandistike të regjimit të Beogradit, të cilat nuk kanë asnjë përmbajtje, efekt apo qëllim pozitiv dhe progresiv, përpos atij të zgjatjes edhe pak të jetës të ”sëmurës së Ballkanit” – Jugosllavisë titiste.
Populli shqiptar i Kosovës shpreson dhe beson vetëm në forcat e veta, në luftën e tij të drejtë për liri, në përkrahjen internacionaliste të popujve dhe në ndihmën e përkrahjen morale të shteteve dhe forcave politike demokratike të botës.

*****

Populli shqiptar në Jugosllavi këto tetë vitet e fundit i është ekspozuar një ekspedite ndëshkuese nga më të egërat që mbanë mend historia e tij e përgjakshme nën sundimin 76 vjeçar të shovenistëve serbo-jugosllavë.
Atij i janë sulmuar, dëmtuar e nëpërkëmbur të gjitha vlerat dhe krijimet e tij kulturore e artistike, i gjithë thesari dhe vitaliteti i tij kombëtar. Historia, kultura, arti, gjuha, arsimi, flamuri, e sotmja dhe e nesërmja e Kosovës shqiptare janë rrezikuar në kulm nga politika dhe revani antishqiptar i armiqëve pushtuesë.
Shovenisto-rankoviçistët serbomëdhenj me kompani kanë qenë, janë dhe mbeten armiqtë e përbetuar dhe të përjetëshëm të popullit shqiptar nën Jugosllavi dhe të mbarë kombit shqiptar. Këtë të vërtetë e ka faktuar me dhjetëra herë e kaluara dhe robëria e sotme e Kosovës.
Sa herë, gjatë këtyre dekadave të fundit, që forcat e organizuara politike të Kosovës e kanë harruar ose e kanë nënçmuar këtë të vërtetë, aq herë ato janë zhgënjyer nga lufta dhe përpjekjet e tyre për liri e pavarësi, aq herë janë mashtruar dhe tradhëtuar nga manovrimet demagogjike e diplomatike të qarqeve politike antishqiptare të Jugosllavisë.
Armiku synon që të na zhdukë fare nga faqe e dheut. Ai lufton që të përjetësojë sundimin e tij në Kosovë. Ai me të gjitha forcat dhe mjetet e falsifikimit po na e mohon autoktoninë tonë dhe vazhdimësinë iliro-shqiptare të trojeve tona. Prandaj, që ne të ekzistojmë, të jetojmë dhe të mbijetojmë në tokën tonë të lashtë, patjetër duhet të mbështetemi në forcat tona, duhet të qëndrojmë, të organizohemi dhe të luftojmë.
E vërteta dhe drejtësia janë në anën tonë, në anën e popullit shqiptar, kurse forca është në anën e armikut. Prandaj, ne duhet të grumbullojmë forcat tona, me qëllim që forcës reaksionare të armikut t’i përgjigjemi me forcën tonë revolucionare. Është ligj dialektik që forcës t’i përgjigjesh me forcë, reaksionit me aksion. Pa vënien në veprim praktik të forcës revolucionare të popullit të shtypur e të shfrytëzuar, përballë forcës shtypëse të armikut pushtues, e vërteta dhe drejtësia e luftës çlirimtare kombëtare mbetet e pafuqishme, porsi pema pa rrënjë apo dielli pa rreze.
Shqiptarët e Kosovës nuk do të lejojnë, as edhe me çmimin e jetës dhe gjakut të tyre, që mbi ta e mbi atdheun e tyre të shtresohet pluhuri i shekujve të robërisë sllavomadhe; nuk do të lejojnë që të pllakosë heshtja dhe harresa mbi të vërtetën historike dhe mbi realitetin e sotëm objektiv të Kosovës. Ideali i lirisë dhe i bashkimit kombëtar të shqiptarëve të Kosovës mund të shuhet vetëm pas shuarjes së diellit.

Shkruar në Dhjetor 1988,
Botuar në RRUGA E REVOLUCIONIT, organ intern i Grupit Komunist të Kosovës (GKK), Viti III i botimit, Nr.1, Mars 1989, Mërgim.



KOSOVA SOT DHE FAKTORËT POLITIK

Grevat e Shkurtit’89 dhe demonstratat e Marsit’89, ishin vazhdimësi e ngjarjeve të Nëntorit’88. Këto ngjarje të njëpasnjëshme ishin përpjekjet e fundit dëshpruese dhe të vonuara të një pjese të udhëheqjes kosovare, për ruajtjen e status-kuosë juridiko-politike dhe të autonomisë së Krahinës me rastin e ndërrimit dhe ndryshimit të Kushtetutës së Serbisë, Kosovës dhe Jugosllavisë.
Siç dihet, këto vitet e fundit, udhëheqësia e Krahinës, apo më saktë, teknoburokracia e politike e Kosovës, u nda përfundimisht në dy taborre politike: 1. Në rrymën federaliste, autonomiste e titiste dhe, 2. Në rrymën unitariste, centraliste e rankoviçiste.
Në luftën e ashpër politike për pushtet, midis këtyre dy rrymave, fitoi rryma rankoviçiste, e cila u mbështet në politikën serbomadhe të Serbisë dhe aleatëve të saj maqedono-malazezë. Rryma politike titiste pësoi disfatë, sepse klani federalist kroato-slloven, tek i cili ajo u mbështet, është më i dobët se klani serbomadh.
Klani kroato-slloven e la në baltë rrymën politike profederaliste kosovare, kurse klani serbomadh e mbështeti me të gjitha forcat politike dhe ushtarako-policore rrymën rankoviçiste të burokracisë politike kosovare.
Ndodhi kështu, sepse në këtë luftë politike rryma politike federaliste kosovare luftonte për vete, për forcimin e pozitave të veta pushtetmbajtëse dhe të borgjezisë kosovare në përgjithësi, kurse shumë pak luftonte për interesat e borgjezisë neokolonialiste kroato-sllovene. Ndërsa, rryma politike rankoviçiste kosovare luftonte dhe lufton në rradhë të parë për interesat e drejtpërdrejta të pushtuesëve serbomëdhenj, lufton për realizimin e politikës antishqiptare dhe kolonialiste të Serbisë në Kosovë, si dhe për forcimin dhe shtrirjen e hegjemonisë serbomadhe mbi gjithë Jugosllavinë. Kurse, në rradhë të dytë kjo rrymë politike lufton për ruajtjen e pozitave politike dhe ekonomike në qeverisjen e Kosovës, gjithnjë nën tutelën totale serbe, pozita të dhëna lëmoshë nga shovenistët për shërbimet e bëra në rolin e mercenarëve antikombëtarë.
Rryma politike federaliste dhe autonomiste e humbi luftën, sepse nuk u mbështet me kohë në popull, por u mbështet kryesisht në faktorin e jashtëm politik, i vari shpresat në përkrahjen dhe mbrojtjen e klanit kroato-slloven. Edhe atëherë kur kësaj rryme politike kosovare i ra ndërmend për popullin, siç ishte rasti i ngjarjeve të Nëntorit’88, ajo si rrymë pacifiste e pseudorevolucionare, e ndodhur midis dy zjarreve: atij serbomadh dhe revolucionaritetit e gatishmërisë luftarake të popullit tonë, e ndodhur midis rrugës së luftës e të qëndresës revolucionare dhe rrugës së kapitullimit e të nënshtrimit, kjo rrymë politike e udhëheqjes kosovare zgjodhi rrugën e dytë, rrugën e turpshme të disfatës, të tërheqjes dhe të dorëzimit përballë presioneve dhe shantazhit të shovenistëve serbomëdhenj!
Në këtë mënyrë, edhe pse gati të gjithë popullin e kishte në këmbë dhe pas vetes, kjo pjesë e udhëheqjes kosovare u tërhoq nga fronti i luftës, humbi pozitat e veta pushtetmbajtëse në Krahinë, kurse popullin e mashtruar prej saj e la në mëshirë të gjakatarëve serbomëdhenj, të cilët e invaduan përsëri me ushtri e polici Kosovën tonë të martirizuar ndër shekuj, duke përsëritur kushedi për të satën herë terrorin dhe barbarizmat e tyre mesjetare!
Kështu, rryma kapitullante titiste kosovare harroi se të drejtat dhe liria fitohen me armë dhe mbrohen po me armë, harresë të cilën e pagoi shtrenjtë, por shumëfish më shtrenjtë e pagoi populli ynë i pafajshëm, i varfër dhe i pambrojtur nga zinxhirët e tanksave serbo-jugosllavë.
Ndërsa, pushtuesit serbomëdhenj nuk harruan se Kosova është e pushtuar prej tyre me armë dhe se mbahet nën sundim vetëm me armë. Ata përdorën forcën dhe armët, ndaj fituan. Kurse kundërshtarët e tyre politik përdorën fjalët, demagogjinë karshi popullit dhe diplomacinë përballë armikut, ndaj e humbën luftën. Kurse populli ynë i shumëvuajtur mbet në udhëkryq, në „mëshirën“ e fatit e të armikut: me autonomi të humbur edhe juridikisht, me të gjitha të drejtat demokratike e njerëzore të mohuara, me bijat e bijtë e tij të vrarë, të plagosur, të burgosur, të dënuar e të izoluar; në shtetrrethim, terror e nëpërkëmbje të përditëshme dhe në robëri, varfëri dhe mjerim të mëtejshëm.

*****

Situata aktuale politike në Kosovë është as luftë, as paqë. Lufta është shpallur që moti, por, megjithatë, ajo ende s’ka filluar ashtu siç duhet. Kosovën, momentalisht, nuk e lejojnë që të luftojë, ashtu siç luftohet për liri, dy faktorë politik:
1.Faktori i brendshëm, dhe
2. Faktori i jashtëm
Faktori politik i brendshëm mund të ndahet në:
A) Faktori politik Jugosllav, dhe
B) Faktori politik kosovar
Faktori politik jugosllav deri në vjeshtë të vitit 1988 ka qenë plotësisht antishqiptar dhe në disfavor të luftës sonë. Kurse nga kjo kohë, e sidomos nga Shkurti i vitit 1989, ky faktor fillon të ndryshojë pozitivisht në përkrahje dhe në mbështetje të luftës sonë kombëtare e demokratike.
Faktori politik kosovar ndahet në:
A) Faktori objektiv, dhe
B) Faktori subjektiv

A) - Faktori objektiv në Kosovë mund të themi se është pozitiv dhe në favor të luftës nacionalçlirimtare dhe revolucionare të popullit tonë. Pjekuria e faktorit objektiv për zhvillimin e luftës revolucionare në Kosovë mbështetet në këto fakte dhe përparësi reale: në gjendjen faktike prej kolonie të Kosovës dhe në gjendjen historiko-shoqërore prej të pushtuari dhe të shfrytëzuari të popullit shqiptar nën Jugosllavi; në padurueshmërinë e shtypjes dhe terrorit të egër shovenist të sllavomëdhenjëve, që po ushtrojnë pandërprerë mbi popullin tonë; në skajshmërinë e durimit, gjakftohtësisë dhe tërheqjes në vetëmbrojtje të popullit shqiptar – skaj përtej të të cilit populli ynë nuk ka kah të shkojë, përveçse të nënshkruaj nënshtrimin dhe shkombëtarizimin, ose të shpallë luftën e armatosur; në drejtësinë dhe karakterin çlirimtar të luftës sonë; në joefikasitetin e formave demokratike dhe paqësore të luftës së gjertanishme, të cilat e kthyen prapa statusin politiko-juridik të Krahinës; në vetëdijen e lartë kombëtare të popullit tonë; në revolucionaritetin dhe në gatishmërinë luftarake të popullit tonë për të ecur përpara, për të flakur zgjedhën e robërisë shoveniste; në të drejtën e patjetërsueshme demokratike që ka çdo popull për të vendosur vetë për fatin e tij, të sanksionuar edhe në Kartën e OKB-së; në përkrahjen e popujve liridashës të botës dhe forcave të vërteta demokratike…

B) - Faktori subjektiv, duhet të themi me keqardhje se, nuk është në nivelin e duhur të organizimit dhe të unitetit revolucionar, prandaj edhe nuk mund të jetë në përgjegjësinë e detyrës dhe misionit historik. Këtu është fjala për forcat e organizuara politike ilegale të Kosovës, sepse, tani për tani, ende nuk janë kushtet për ekzistencën dhe veprimin e forcave të organizuara politike legale në Kosovë.
Grupet dhe organizatat revolucionare ilegale formojnë atë që ndryshe quhet Lëvizja Revolucionare e Kosovës – LRK, e cila aktualisht zien brenda-përbrenda saj si koshere bletësh nga divergjencat, grindjet dhe lufta e grupeve politike. Të gjithë janë kundër njëri-tjetrit, të gjithë kundër të gjithëve dhe të gjithë kundër vetvetes, kundër LRK-së dhe kundër lirisë së Kosovës! Sepse, sa më e thellë është përçarja, aq më larg është liria.
Prandaj, duke pasur gjithmon parasyshë këtë realitet të situatës politike në Lëvizjen Revolucionare të Kosovës, ne konkludojmë se faktori politik kosovar nuk është, tani për tani, në favor të luftës sonë revolucionare, nuk është në favor të luftës së Kosovës.
- Si faktor tjetër specifik dhe karakteristik për popullin shqiptar është edhe faktori i trashëguar historik i tërheqjes, i vetëmbrojtjes, i mossulmimit i pari dhe qëndrimi në pozita defanzive deri në çastin e fundit të agresivitetit, të terrorit dhe të imponimit të hapur të luftës nga ana e armiqve dhe pushtuesve të njëpasnjëshëm ndër shekuj të atdheut të shqiptarëve.
Dhe, meqenëse populli ynë pothuajse kurrë nuk e ka nisur i pari luftën kundër armiqve e pushtuesve të tij të shumtë, por kurdoherë ka pritur që luftën t’ia imponojnë agresorët. Për këtë shkak, në të shumtën e rasteve, luftërat antishqiptare popullin tonë e kanë gjetur ligsht dhe të papërgatitur për mbrojtje, e aq më pak për sulm dhe kundërsulm.
Populli ynë asnjëherë nuk i është përmbajtur devizës taktike politiko-ushtarake: ”Mbrojtja më e mirë është sulmi”. Kjo prirje e ngurrimit dhe e mossulmimit i pari, i ka kushtuar shumë shtrenjtë dhe viktima të panumërta popullit tonë, i ka kushtuar ngushtimin fatal të tokave iliro-shqiptare gjatë shekujve dhe mijëvjeçarëve të stuhishëm të tij!
- Faktori i jashtëm politik mund të themi se deri diku e simpatizon luftën demokratike dhe kombëtare të popullit tonë, por pak e përkrah dhe shumë më pak e mbështet këtë luftë, përkrahje të cilën më shumë e shpreh në heshtje se sa konkretisht.
Faktori i jashtëm politik ndërkombëtar nuk don të ndërmarrë hapa konkretë në favor të çështjes sonë të drejtë për shkak të karakterit ideologjik revolucionar të kësaj lufte.
Pastaj, faktorët dhe subjektët e jashtëm politik nuk janë ende në gjendje dhe të gatshëm që të përmirësojnë gabimet e paraardhësve të tyre dhe qëndrimet antishqiptare të së kaluarës, e sidomos të gjysmës së parë të këtij shekulli, kur nën patronazhin e tyre Kosova dhe viset tjera shqiptare u shkëputën me dhunë e artificialisht nga trungu i Atdheut dhe iu aneksuan me forcën e armëve Jugosllavisë.
Megjithatë, kohët e fundit, me ecjen përpara të luftës sonë, edhe faktori i jashtëm politik ka filluar të lëviz nga zeroja, ku ishte, drejt kahjeve pozitive, nga simpatia pasive ka filluar të kalojë në përkrahje aktive të çështjes së Kosovës dhe luftës së saj të drejtë për vetëvendosje dhe liri.
Kjo është, sipas mendimit tonë, gjendja reale dhe situata politike në Kosovë dhe brenda Lëvizjes Revolucionare të Kosovës (LRK), si dhe veprimi e ndikimi mbi të i faktorëve të brendshëm dhe të jashtëm politik. Kjo mund të jetë kështu deri tani, dhe si do të jetë nesër do të shohim, do të flasë vetë puna dhe realiteti objektiv, do të flasin vetë ngjarjet që do të rrjedhin këtej e tutje.

Shkruar në Korrik 1989,
Botuar në RRUGA E REVOLUCIONIT, organ intern i Grupit Komunist të Kosovës (GKK), Viti III i botimit, Nr.3, Shtator 1989, Mërgim.


FRONTI NACIONALÇLIRIMTAR
– URDHËR I KOHËS
I
Nga ligjet e shkencave dialektike na është e njohur se ngjarjet dhe fenomenet natyrore e shoqërore janë të lidhura dhe në varshmëri me njëra-tjetrën. Njëri ndër ligjet dialektike të zhvillimit dhe të transformimit të materies e të shoqërisë njerëzore është ligji i luftës së të kundërtave, në kornizat e të cilit hyn edhe lufta nacionalçlirimtare e popullit të robëruar kundër luftës pushtuese të armikut. Luftë kundër luftës.
Robëria është negacion i lirisë, kurse lufta për liri është mohim i robërisë. Robëria e një populli fillon nga çasti i shkeljes së çizmes së parë të ushtarit armik mbi tokën e popullit që sulmohet për t’u robëruar. Ndërsa, lufta për liri fillon nga momenti i pushtimit të atdheut nga ushtritë e huaja invaduese. Robëria dhe pushtimi i huaj imponon domosdoshmërinë e fillimit të luftës nacionalçlirimtare të popullit të robëruar për liri e pavarësi. Pra, pushtimi lind luftën për liri, kurse lufta sjellë lirinë.
Ky është një proces i pashmangshëm, ku fenomenet dhe ngjarjet janë të ndërlidhura ngushtë me njëra-tjetrën, kushtëzojnë njëra-tjetrën dhe luftojnë deri në fund njëra-tjetrën. Gjërat e kundërta zhvillojnë vazhdimisht në mes tyre luftën e të kundërtave. Kurrë nuk ka pasur dhe nuk mund të ketë pajtim në mes gjërave e fenomeneve të kundërta. Me vullnet apo jashtë tij, të gjithë janë të detyruar t’i nënshtrohen apo të ndeshen me ligjin natyror të luftës së të kundërtave.
Ligji i luftës së të kundërtave nuk njeh indiferentizëm dhe neutralitet në ndeshjen e madhe të luftës së të kundërtave. Posaçërisht, ligji i luftës së të kundërtave nuk njeh neutralitet politik dhe ushtarak gjatë zhvillimit të luftës së të kundërtave: në mes të lirisë dhe robërisë, në mes të popullit kryengritës dhe ushtrisë pushtuese armike.
Legjitimiteti dhe drejtësia e qëndresës pasive apo aktive dhe e luftës së armatosur nacionalçlirimtare të popullit të robëruar, të shtypur e të shfrytëzuar daton nga dita e rënies së tij nën zgjedhën e huaj të robërisë.
E drejta dhe detyra e popullit të robëruar është që të qëndrojë, të luftojë, të thyej prangat e robërisë, të nxjerrë jashtë trojeve të tij armikun pushtues, të çlirojë atdheun dhe të fitojë lirinë dhe pavarësinë kombëtare.
Për gjithë këtë luftë të madhe dhe të përgjakshme çlirimtare, populli i robëruar, në përleshje me pushtuesin, nuk duhet të kursejë asnjë mjet dhe metodë luftarake që ia lejon etika revolucionare e luftës për liri.
II
Asnjë popull nuk e dëshiron luftën dhe gjakderdhjen, por edhe asnjë popull nuk e duron robërinë e huaj dhe nuk nënshkruan pushtimin.
Mosdorëzimi dhe mosnënshtrimi i popullit të robëruar imponon organizimin dhe mobilizimin e tij për luftë të armatosur nacionalçlirimtare.
Për të zhvilluar me sukses luftën e tij çlirimtare, populli i robëruar organizohet dhe bashkohet në organizatën e vet politiko-ushtarake, e cila në kohën tonë zakonisht emërtohet:
– Front Popullor Nacionalçlirimtar.
Kështu kanë vepruar të gjithë popujt e botës që sot janë të lirë. Kështu veprojnë sot shumica e popujve të robëruar të botës që luftojnë për liri. Kështu veproi edhe populli shqiptar nën ish-Jugosllavi, i cili gjatë Luftës II Botërore u organizua dhe u bashkua në Frontin Nacionalçlirimtar të Kosovës dhe luftoi me armë në dorë kundër pushtuesve fashistë dhe për çlirim e bashkim kombëtar. Por, ndodhi ashtu siç ndodhi, ashtu siç e di tanimë i madh e i vogël, dhe populli shqiptar, përkundër luftës së tij antifashiste e nacionalçlirimtare, mbet përsëri nën robërinë dhe pushtimin shovenist të Jugosllavisë së ”re” titiste.
Me ripushtimin titisto-rankoviçist të Kosovës dhe trojeve tjera shqiptare më 1945, faktikisht, vazhdoi pushtimi dhe robëria shoveniste e popullit tonë, e cila zuri fill në vjeshtë të vitit 1912.
Pasi shkelën Kosovën me ushtri, titistët jugosllavë vendosën aty pushtetin e tyre ushtarak, shkatërruan Frontin Nacionalçlirimtar të Kosovës, vranë e burgosën mijëra partizanë shqiptarë, kuadro revolucionarë, patriotë, burra, gra e fëmijë. Ata aneksuan de facto dhe de jure, me forcën e armëve, Kosovën tonë dhe popullit ia shtrënguan edhe më fortë se kralët paraardhës prangat e robërisë.
Këtij pushtimi të egër dhe të pabesë, populli ynë iu kundërvu me të gjitha forcat morale e materiale, u ngritë në kryengritje të armatosur antitiste, por i lodhur nga lufta antifashiste që sa kish mbaruar dhe për shkak të mosunitetit të Frontit Nacionalçlirimtar të Kosovës, përpjekja e tij për luftë frontale, me gjithë qëndresën heroike, nuk pati sukses.
Në këtë mënyrë, Kosova u pushtua, u djeg, u plaçkit dhe u terrorizua, kurse organizata e saj mbarëpopullore – Fronti Nacionalçlirimtar pushoi së vepruari, dhe kështu nuk mundi të realizohet as platforma politike e Konferencës së Bujanit, e cila shprehte aspiratën shekullore të popullit tonë për liri, pavarësi dhe bashkim kombëtar.
Nën robërinë shoveniste sllave e gjeti Kosovën fillimi i këtij shekulli, nën robëri e gjeti dhe vazhdon të qëndrojë Kosova edhe në prag të mbarimit të këtij shekulli. Ky shekull për Kosovën me robëri filloi dhe, siç duket, me robëri do të përfundojë! Por, që shekulli që vjen mos ta gjejë nën robëri popullin tonë, ai duhet të ngritet në këmbë, të rrokë armët dhe të organizohet e të rreshtohet në rradhët e Frontit Nacionalçlirimtar, për të fituar lirinë kombëtare.
Që shekulli i ardhshëm, shekulli XXI, mos ta gjejë popullin tonë nën pranga, ai duhet që sa më parë që të jetë e mundur të riorganizojë, të riaktivizojë politikisht dhe ushtarakisht Frontin Nacionalçlirimtar të Kosovës, duhet që të zhvillojë një luftë të vendosur dhe titanike deri sa të çlirojë çdo pëllëmbë të truallit shqiptar nga pushtuesit sllavë.
Kjo luftë nacionalçlirimtare, si çdo luftë për liri, do të jetë e vështirë, e mundimshme dhe e gjatë. Prandaj, sa më parë që populli ynë të aktivizohet dhe të bashkohet rreth Frontit Nacionalçlirimtar të Kosovës, aq më afër do të jetë liria. Për këtë çështje, për këtë urdhër të kohës dhe të historisë nuk duhet të ketë luhatje e dilema, sepse nuk ka rrugëdalje tjetër: ose në rradhët e Frontit Nacionalçlirimtar për liri e pavarësi, ose jashtë Frontit e kundër tij dhe nën pushtim e robëri!
Sot, kur Kosova po shkelet e rishkelet me tanksa e topa; sot, kur popullit po i mohohen të gjitha të drejtat njerëzore, demokratike e kombëtare; sot, kur bijat e bijtë e tij po vriten, helmohen, burgosen e torturohen barbarisht nga armiku; sot, kur vullneti i popullit po shkelet brutalisht me çizme të hekurt ushtarako-policore; sot, kur zëri i tij liridashës po shuhet në gjakun e tij; sot, kur Kosovës iu hoq edhe ajo pak autonomi kushtetuese që kishte; sot, kur armiqtë pushtues po mprehin thikat dhe hartojnë plane monstruoze për shkombëtarizimin, dëbimin, zhdukjen dhe sllavizimin e tokave shqiptare; sot, kur shqiptari nuk mund të quhet shqiptar në truallin e vet amtar,…, sot o kurrë populli ynë duhet të zgjohet, të ngritet, të bashkohet, të organizohet dhe të rreshtohet në rradhët e Frontit Nacionalçlirimtar dhe të luftojë me guxim e vendosmëri, ashtu siç e ka traditë ai, për çlirim dhe bashkim kombëtar.
Historia dhe brezat e ardhshëm nuk do të na e falin nëse ne sot, në këto çaste kaq kritike dhe tragjike mbarëkombëtare, nuk ngritemi si një trup i vetëm për t’i dalë zot Atdheut tonë, për t’ia hequr prangat e robërisë sllave.
III
Fronti Nacionalçlirimtar është organizata luftarake më e gjerë e masave, bashkimi më masiv vullnetar i popullit në luftë për liri, pavarësi e demokraci.
Detyrat e shumëta për bashkimin politik dhe luftarak të masave popullore, për organizimin dhe zgjerimin e luftës nacionalçlirimtare, shtrojnë përpara forcave të organizuara patriotiko-revolucionare domosdoshmërinë e riorganizimit dhe të riaktivizimit të Frontit Nacionalçlirimtar të Kosovës, i cili veproi dhe luftoi gjatë Luftës Antifashiste Nacionalçlirimtare. Kombin shqiptar mund ta bashkojë vetëm lufta dhe jo paqa.
Forcat e organizuara politike të popullit tonë e kanë për detyrë jo që ta themelojnë, por që ta riorganizojnë Frontin Nacionalçlirimtar të Kosovës, e kanë për detyrë që ta riaktualizojnë platformën e tij politike të shprehur aq drejt dhe qartë në Rezolutën e Konferencës së Bujanit. Rruga politike dhe luftarake e Frontit Nacionalçlirimtar të Kosovës duhet të vazhdohet prej aty ku mbeti pas pushtimit titist të trojeve tona më 1945.
Me riorganizimin dhe riaktivizimin e Frontit Nacionalçlirimtar do të realizohet bashkimi politik i të gjithë popullit rreth programit luftarak kombëtar të Frontit për liri, pavarësi dhe bashkim kombëtar.
Bashkimi politik i popullit arrihet vetëm përmes Frontit Nacionalçlirimtar dhe luftës së tij të armatosur kundër pushtuesve e tradhëtarëve. Bashkimi i tij nuk mund të arrihet kurrë përmes bashkimit të partive rreth tryezave të rrumbullakta apo katrore, as nëpër simpoziume, konferenca, kongrese dhe kuvende. Shqiptarët i kanë bashkuar, mund t’i bashkojnë dhe do t’i bashkojnë vetëm armët e jo llafet. Shqiptarët do të bashkohen vetëm atëherë kur do t’i lënë fjalët e demagogjisë e të diplomacisë dhe do të kapin pushkën e lirisë.
Fronti Nacionalçlirimtar është forma më e mirë dhe më e frytshme për të bashkuar dhe mobilizuar popullin pa dallim klase, bindjeje politike, feje dhe krahine në luftë të armatosur për vetëvendosje, liri, pavarësi dhe bashkim kombëtar.
Lufta jonë për vetëvendosje e liri është dhe do të jetë një luftë popullore, e cila nuk do të zhvillohet vetëm në male e në fusha, por kudo: në qytete e në fshatra, në shkolla e fakultete, në fabrika e lagje. Lufta që na pret do të jetë një luftë e përgjithshme popullore, ku do të japë kontributin e vet edhe pionieri i vogël që do të ngjisë trakte nëpër mure, edhe nënat që do të presin e përcjellin ilegalët, edhe nxënësit dhe studentët revolucionarë e trima, edhe inteligjencia që do të frymëzojë aksionet, edhe punëtorët e fshatarët në ballin e luftës, pra, i gjithë populli do të ngritet në këmbë i organizuar në Frontin Nacionalçlirimtar në luftë kundër armiqve pushtues deri në fitore.
Koha nuk pret. Koha ecë e kalon, kurse detyra e patriotëve dhe e revolucionarëve është që të ecin me kohën, ta shfrytëzojnë në maksimum kohën dhe t’i prijnë kohës që sjellë me vete ngjarje dhe situata të ndryshme politike.
Koha që erdhi na gjeti në gjumë! Koha që vjen duhet të na gjejë të zgjuar, të bashkuar dhe të rreshtuar në Frontin Nacionalçlirimtar. Kohën e sjellin njerëzit, e sjellë veprimtaria revolucionare dhe aksionet luftarake. Historinë dhe luftën e bën populli, prandaj një orë e më parë ta organizojmë atë në Frontin Nacionalçlirimtar, që populli të vazhdojë ta shkruaj edhe më tej, me dinjitet e heroizëm, historinë e tij të lavdishme mijëravjeçare.
Riorganizimi i Frontit Nacionalçlirimtar është urdhër i kohës, është domosdoshmëri objektive, është urdhër i ndërgjegjes kombëtare, është amanet i brezave, është nevojë e të sotmes dhe së ardhmes sonë, është vullneti suprem i një kombi të tërë që aspiron dhe lufton ndër shekuj për çlirim dhe bashkim kombëtar.

”Vullneti i Popullit – Vullneti i Zotit!”
Përpara në Front dhe drejt lirisë!

Shkruar në Dhjetor 1989,
Botuar në RRUGA E REVOLUCIONIT, organ intern i Grupit Komunist të Kosovës (GKK), Viti III i botimit, Nr.4, Dhjetor 1989, Mërgim.

Botuar, me shkurtime, edhe në,
KUSHTRIMI I LIRISË, organ i Organizatës Revolucionare Shqiptare (ORSH), Viti II i botimit, Nr.2, Shkurt 1992, Mërgim.



REVOLUCIONARJA DHE REAKSIONARJA

Njeriu dhe njerëzit që formojnë popullin, janë ndërgjegja dhe vetëdija e ekzistencës së botës materiale dhe shpirtërore, janë forca e transformimit dhe e zhvillimit human të materjes. Që nga krijimi i tij i parë, njeriu hyri dhe mbeti në luftë të përhershme progresive me botën që e rrethon dhe me fenomenet që zhvillohen e ndërrohen vazhdimisht brenda saj. Me transformimin gradual progresiv të botës u zhvillua dhe u transformua edhe vetë njeriu. U zhvillua përmes evolucioneve dhe revolucioneve të pandërprera, përmes luftës së përhershme dhe kontradiktave të ashpra midis së resë dhe së vjetrës, humanes e çnjerëzores, midis revolucionares e reaksionares, lirisë dhe robërisë.
Përvoja jetësore dhe historike e njeriut dhe e njerëzimit na flet qartë për ngadhnjimin kurdoherë të drejtësisë mbi padrejtësinë, të së vërtetës mbi gënjeshtrën, të dritës mbi errësirën,… Por kjo përvojë historike njëherit na përkujton se çdo ngadhnjim i progresives mbi regresiven arrihet vetëm përmes luftës dialektike, përmes luftës së vendosur e të pandërprerë revolucionare të njerëzve revolucionarë kundër atyre reaksionarë. Revolucionarja dhe reaksionarja, si brenda botës materiale ashtu edhe brenda botës njerëzore, janë në luftë të ashpër permanente me njëra-tjetrën, janë negacioni i njëra-tjetrës, i cili bën të vështirë bashkëjetesën e tyre në të njëjtën kohë dhe hapësirë.
Bartës e flamurtarë të revolucionares janë gjithmonë njerëzit revolucionarë, të dalë nga gjiri i popujve liridashës, të cilët nuk pajtohen me asnjë kusht dhe me asnjë çmim me shtypjen dhe shfrytëzimin që po ushtrohet nga reaksionarja.
Lufta e revolucionares me reaksionaren, e lirisë me robërinë, daton që nga krijimi i botës dhe lindja e shoqërisë njerëzore, e sidomos që nga ndarja e saj në klasa antagoniste: në të pasur dhe të varfër, në shtypës e në të shtypur. Kjo luftë ka qenë që në fillim aq e ashpër dhe e përgjakshme, sa që ndeshjen midis revolucionares dhe reaksionares njerëzit e shquar të antikës e kanë definuar si "luftë e njeriut me perënditë", pra, njeriu si personifikim i revolucionares, kurse "perënditë" si përfaqësuesë të reaksionares.
Këtë luftë të revolucionares me reaksionaren, mendimtarët e lashtësisë, të rrymës filozofike dialektike, për dallim nga idealistët metafizikë, e kanë cilësuar si luftë të drejtë, të pashmangshme dhe triumfuese.
Për këtë të vërtetë shkencore, filozofët materialistë të antikës shpreheshin simbolikisht kur shkruanin se lufta mijëravjeçare e njeriut me "perënditë", pra e revolucionares me reaksionaren, për rrëmbimin prej tyre të zjarrit – lirisë, përfundoi me fitoren e njeriut, përfundoi me ngadhnjimin e lirisë, të revolucionares mbi reaksionaren.

Në këtë mënyrë, perënditë antike nuk i përballuan kohës, nuk e mbijetuan atë. Ato u shuan, u zhdukën, pësuan disfatë. Ato njeriu revolucionar e liridashës, me luftën e tij titanike, i shndërroi në relike, i mbylli në muze, i ngujoi në legjenda e mitologji dhe i la atje përgjithmonë, si një fragment e dëshmi të një lufte të gjatë e të mundimshme të njeriut me “perënditë”, të revolucionares me reaksionare, të jetës me vdekjen, të lirisë me robërinë. Pra, jeta i takoi dhe përherë do t’i takojë njeriut revolucionar dhe jo “perëndive” reaksionare.
Megjithatë, në të gjitha kohërat, pra edhe në këtë tonën, ka pasur e ka njerëz që përpiqen të ndërrojnë pamjen e vet prej njeriu dhe përpiqen të marrin pamjen e perëndisë, rolin dhe fuqinë e perëndisë. Këta demonë me fytyrë njeriu, me ambiciet e veprimet e tyre histerike, që flasin çdoherë në emër të popullit, janë njerëz të tjetërsuar, të zhveshur moralisht nga çdo ndjenjë humane e progressive, janë të larguar nga rruga e popullit, të ngritur mbi interesat dhe aspiratat liridashëse të tij, që përpiqen t’i frenojnë proçeset shoqërore progressive; janë vetëshndërruar në “perëndi” e reaksionarë.
Letërnjohtimi i vërtetë i reaksionarit është: mbrojtës i interesave të klasës sunduese, mbrojtës i sistemit shoqëror politik shtypës e shfrytëzues; ushtrues i dhunës, represionit, terrorit shtetëror e pushtimit të popujve; shtypës i çdo lloj lëvizjeje demokratike e revolucionare të masave të gjera popullore; përfaqësues i regresit e reaksionit; kundërshtar e frenues i zhvillimit shoqëror e kulturor të popullit; antidialektik e kundërrevolucionar…
Kundër reaksionarëve e “perëndive” të rrejshme e të vetëshpallura, që në emër të popullit sundojnë popullin, të parët ngriten luftëtarët e pakompromis kundër reaksionares – revolucionarët. Kështu ka ngjarë gjatë gjithë historisë njerëzore, sa herë që në fronet e tyre janë shfaqur “perënditë” me maskat e buzqeshjes “hyjnore” në fytyrë e me thikat majëmprehta në duar, fshehur nën pelerinat dhe uniformat e tyre vezulluese, të gatshme t’i ngulin në shpinë të popullit e në gjoks të revolucionarëve, sa herë që ata ngriten në këmbë për t’ua çjerrë maskat “hyjnore” maskarenjëve sunduesë.
Kjo është detyra, ky është misioni fisnik i revolucionarëve: që t’ua çjerrin maskat “perëndive”, që t’ua frenojnë duartë gjakatare në të cilat shtrëngojnë thikat e helmatisura, që t’ua rrëzojnë e përbaltin pelerinat e uniformat elegante “perëndive” false dhe t’i zhveshin e t’i nxjerrin ato me tërë shëmtinë e tyre para masës së popullit.
Ai revolucionar që s’vepron kështu, dëshmon para ndërgjegjes së vet, para familjes së vet, para shokëve të vet dhe para popullit të vet se s’është revolucionar, se nuk është bir i popullit; se egoizmi, ambicia e karrierizmi personal ia ka bastardhuar ndërgjegjen e ia ka bllokuar logjikën.
Dhe ne, me realizëm, duhet ta pranojmë se në këtë botë e në këtë luftë të revolucionares me reaksionaren pati, ka dhe do të ketë edhe pseudorevolucionarë, pseudopatriotë, pseudodemokratë e reaksionarë të veshur gjithmonë me petkun e hipokrizisë, të cilët në çaste të caktuara historike përpiqen të luajnë rolin e revolucionarëve, të luftëtarëve atdhetarë e të liderëve të kombit. Revolucionarët, patriotët e demokratët po ndeshen kudo: në rrugë, në punë e në luftë me pseudorevolucionarët, pseudopatriotët e pseudodemokratët. S’ka gjë më të shëmtuar se ata. Dhe atdheun, popullin dhe lirinë askush nuk i dëmton më shumë se ata. Por, për fat, të tillët janë të paktë, prandaj nuk mund ta ndalin rrotën e historisë që të mos shkojë përpara, nuk mund ta ndalin triumfin e lirisë dhe të bashkimit kombëtar.
Që të jesh revolucionar – luftëtar i lirisë, i së drejtës dhe së vërtetës duhet të posedosh e të jesh i armatosur me dy armë kryesore: diturinë dhe guximin. Këto dy pasuri e vyrtyte të paçmueshme të njeriut revolucionar janë burimi i pashterrshëm i forcës, i progresit dhe i lirisë. Janë dy shtyllat kryesore e të sigurta të fitores dhe të ardhmërisë. Kur i posedon, i zotëron dhe i përdor kur duhet e si duhet këto dy cilësi të larta, këto dy armë të forta, atëherë lirinë, pavarësinë dhe demokracinë i ke të garantuara.
Që të jesh revolucionar dhe luftëtarë kombëtar në kohë krizash, udhëkryqesh, furtunash e dilemash është një nderë i veçantë, krenari, por në të njëjtën kohë është edhe një përgjegjësi e madhe morale, është një detyrë e vështirë historike që kërkon durim, gjakftohtësi, urtësi, largpamësi, trimëri dhe sakrifica të panumërta. Rruga e lirisë nuk është e shtruar me lule, por me therra.
Edhe në çastet më të vështira, më kritike dhe më të dëshpruara, revolucionari s’duhet tu bjerë këmbanave të pikëllimit, të pesimizmit e të dorëzimit, sepse është luftëtar kombëtar i të sotmes dhe të ardhmes së kombit të vet. Sepse revolucionari është zëri buçitës i së vërtetës, i drejtësisë dhe i ndërgjegjes liridashëse mbarëpopullore. Kjo, në të njëjtën kohë, revolucionarin e obligon që të emërtojë me emër të vërtetë hipokrizinë, gënjeshtrën, dhunën, padrejtësinë, marrëzinë, pushtimin, robërinë, tradhtinë,…
Ata të vetëquajtur patriotë, demokratë e revolucionarë që heshtin në kohë të vështira dhe në kthesa historike për kombin, ata s’janä gjë tjetër pos frikacakë, pseudopatriotë e pseudorevolucionarë, të cilët kanë pranuar me vetëdije vdekjen e tyre politike, intelektuale e civile. Dhe për pseudopatriotët e ndërgjegjshëm s’ka vdekje më tragjike se sa vdekja qyqare, se sa të qenurit i vdekur për së gjalli.
Përpara së keqes dhe furtunës, përpara përmbysjes dhe tragjedisë kombëtare me asnjë çmim s’bën të qëndrojmë indiferentë, neutralë, të shurdhër e të verbër. Në të tilla raste duhet që t’u biem njëherësh të gjitha këmbanave të alarmit, me qëllim që të zgjohen nga kllapia e gjumit të robërisë të gjitha shtresat popullore, me qëllim që i tërë populli të ngritet në këmbë që t’i vërë gjoksin stuhisë, për t’u rrëmbyer zjarrin – lirinë "perëndive" pushtuese dhe me pishtarin e dritës në duar të çajë muzgjet e historisë dhe të errësirës mesjetare që ka pllakosur mbi Shqipërinë e copëtuar Etnike.

Shkruar më 12 Shkurt 1990,
Botuar në ALTERNATIVA, revistë e Shoqatës Kulturore Shqiptare - Migjeni, Nr.1/2, Janar - Shkurt 1990, Lubjanë.

PERANDORITË VDESIN
– POPUJT RILINDIN
I
Që nga formimi i saj si shtet feudo-borgjez e shumëkombësh Jugosllavia, nga forcat demokratike, progresive e revolucionare të kohës u cilësua si burg popujsh të shtypur e të shfrytëzuar.
Siç dihet tanimë, Jugosllavia e sotme themelet e saj si shtet i nisi në vitet 1918-1919, pas Luftës I Botërore. U krijua artificialisht në kabinetet diplomatike dhe në konferencat e qarqeve imperialiste të Evropës, u formua në dëm të popujve të tjerë të Ballkanit. Ajo ishte pjellë e kontradiktave dhe e konfrontimeve ndërimperialiste, gjatë e pas Luftës I Botërore, si rezultat i mosmarrëveshjeve të tyre për ndarjen e zonave të influencës e të sundimit të Gadishullin tonë.
Me kalimin e kohës, me forcimin dhe konsolidimin e dinastisë mbretërore serbe, kjo kreaturë politike, e ashtuquajtur - Mbretëria SKS, më 1929 kaloi nën sundimin total të dinastisë mbretërisë të Karagjorgjeviçëve, duke marrë emrin Jugosllavi, emër prapa të cilit faktikisht fshihej Serbia e Madhe.
Për situatën dhe gjendjen politike, nacionale, ekonomike e juridike të popujve sllavë e josllavë të Jugosllavisë së vjetër s’kemi çka flasim, sepse dihet që ajo ishte një shtet i prapambetur feudo-borgjez që ndiqte një politikë shoveniste të udhëhequr nga kralët serbomëdhenj, të cilët ushtronin pushtet absolut mbi gjithë Jugosllavinë. Mbi popujt e Jugosllavisë së vjetër rëndonte tmerrësisht shtypja kombëtare, shfrytëzimi ekonomik, skamja e varfëria, prapambetja arsimore e kulturore; rëndonte terrori, diskriminimi dhe degjenerimi politik e moral i shoqërisë.
Në një gjendje të këtillë politiko-ekonomike e gjeti Jugosllavinë e Karagjorgjeviçëve serbomëdhenj sulmi kundër saj i okupatorëve nazifashistë, të cilëve ky shtet i kalbur nuk mundi t’u bëjë kurrfarë rezistence mbrojtëse!
Si rrodhën ngjarjet gjatë Luftës II Botërore e pas saj dhe se si u krijua Jugosllavia ”e re” Federative e AVNOJ-it e dimë të gjithë nga historia e shkruar dhe e pashkruar. Por ajo që ne duhet gjithnjë ta kemi parasysh është se edhe Jugosllavia ”e re” u krijua mbi bazë e mbi themele të vjetëra e të paqëndrueshme politike, nacionale e territoriale. Edhe Jugosllavia federative, porsi e vjetëra, u ngritë mbi themele të vrazhëda të shtypjes kombëtare e të shfrytëzimit ekonomik të popujve; u ngritë mbi themele të tradhëtisë ndaj çështjes së revolucionit e të lirisë së popujve; u ngritë në kundërshtim flagrant me zgjidhjen drejt të çështjes nacionale dhe në kundërshtim të plotë me vullnetin e të drejtën e popujve për vetëvendosje.
Në këtë mënyrë, Jugosllavia ”e re” Federative nuk solli asgjë të re në jetën dhe ardhmërinë e popujve që u gjendën përsëri nën çatinë e saj. Ajo qe dhe mbeti një vazhdimësi besnike e Jugosllavisë së vjetër, duke bërë vetëm disa ndryshime e përshtatje të terminologjisë politike e juridike në përputhje me situatat e reja që u krijuan pas Luftës II Botërore. Kështu, që nga krijimi artificial i saj e gjer në ditët tona, Jugosllavia ishte dhe mbeti një burg vigan popujsh, një kasaphanë makabre e popujve të pushtuar e të robëruar nga ajo!
Ndër popujt që fati historik i tragjedisë kombëtare i hodhi nën prangat e robërisë së skëterrshme serbo-jugosllave është edhe gjysma e kombit shqiptar, i cili, pavarësisht nga përpjekjet e vazhdueshme dhe luftërat e tij të pandërprera nacionalçlirimtare, sot e kësaj dite gjendet i pushtuar dhe i diskriminuar nga shovenistët serbomëdhenj me kompani, dhe sot e gjithë ditën është i detyruar që vazhdimisht të zhvillojë një rezistencë e luftë antishoveniste për të drejta demokratike dhe liri kombëtare.

II
Nga mësimet e ligjeve të shkencave natyrore e shoqërore na është e njohur se, çdo gjë në natyrë dhe në shoqëri është në lëvizje, në zhvillim e në transformim të përhershëm e të pandalshëm. Bota materiale kalon nga një formë më e ulët në një shkallë më të lartë, gjithnjë sipas ligjeve të pashkruara të materjes. Asgjë nuk qëndron statike, asgjë nuk është absolute, asgjë nuk ka ideale e të përkryer, asgjë nuk ka të dhënë njëherë e përgjithmonë, prandaj edhe shoqëria njerëzore apo ajo e një shteti të caktuar, ka kaluar e kalon nëpër fazat dhe sistemet e ndryshme shoqërore ekonomiko-politike gjatë zhvillimit e ndryshimit të saj në kohë dhe hapsirë.
Në kuadër të lëvizjes, të zhvillimit e të transformimit të shoqërisë njerëzore bën pjesë edhe shoqëria jugosllave, sistemi shtetëror ekonomiko-politik e juridik i së cilës, nën udhëheqjen e LKJ-së, ka bërë disa lëvizje e disa ndryshime, nuk ka qëndruar krejt në vend, por shikuar nën prizmin e interesave të gjera të popujve që e përbëjnë atë, këto lëvizje përpara kanë shpejtësinë e breshkës. Kurse, për popullin e robëruar shqiptar të Kosovës kjo lëvizje, kjo ecje përpara mund të definohet kështu: një hap përpara, dy prapa!
Çfarë do të thotë për popujt e nëpërkëmbur të Federatës, dhe sidomos për popullin tonë të robëruar, që në Jugosllavi të vazhdojë status-kuoja politiko-ekonomike e këtyre dyzet viteve nën udhëheqjen e LKJ-së?
Kur flasim për status-kuonë e djeshme e të sotme ekonomiko-politike të Jugosllavisë, e kemi fjalën për status-kuonë e përgjithshme, relative dhe nuk mendojmë për ndonjë status-kuo absolute, sepse një e tillë nuk ekziston. Me status-kuo relative kuptojmë zhvillimin e mëtejshëm ekonomiko-politik të Jugosllavisë pa ndonjë ndryshim rrënjësor në sistemin shoqëror politik e kushtetutar. Status-kuo për Jugosllavinë e sotme do të thotë që ajo të vazhdojë të funksionojë si shtet me sistem shoqëror ekonomik, juridik e kushtetutar përafërsisht sikurse gjatë këtyre katër dekadave të fundit.
Që të vazhdojë të dominojë edhe për dekada të tjera me rradhë status-kuoja e këtyre katër dekadave, do të thotë: Jugosllavia të vazhdojë të funksionojë si shtet federativ shumëkombësh me sistem shoqëror totalitar e antipopullor; që klasa punëtore e popujve të Jugosllavisë të vazhdojë të shfrytëzohet egërsisht nga burokracia e aristokracia politike e teknike; që popujt e saj të vazhdojnë të shtypen, të diskriminohen e të përçahen nga forcat shoviniste e reaksionare në pushtet; që të vazhdojë ekploatimi kolonialist e neokolonialist i pasurive natyrore të popujve; që të vazhdojë të thellohet kriza ekonomike, politike, nacionale e ndërnacionale; që mbi popullin shqiptar nën Jugosllavi të vazhdojë robëria dhe terrori shtetëror…

III
Bashkimi bën fuqinë! – thotë urtësia popullore. Por, jo çdo bashkim bën fuqinë. Ka bashkim dhe ”bashkim”. Ka bashkim të vullnetshëm dhe bashkim të dhushëm. Bashkimi bëhet nga shkaqe, interesa dhe rrethana të caktuara objektive e subjektive të popujve që bëjnë bashkimin, dhe po nga rrethana e shkaqe të caktuara bashkimi sjellë çbashkimin, ndarjen. Pra, bashkimi dhe ndarja e popujve është një e drejtë e tyre e patjetërsueshme, është një veprim i arsyeshëm dhe i nevojshëm në bazë të kohës, hapsirës dhe rrethanave politike në të cilat bëhat bashkimi apo ndarja.
Me vullnetin e tyre, popujt zakonisht bashkohen në federata e konfederata dhe po me vullnetin e tyre ato dalin nga federata apo konfederata. Shprehja e lirë e vullnetit të popullit bën pjesë në të drejtën demokratike e të ligjshme të çdo populli për vetëvendosje deri në shkëputje, pra, përfshin të drejtën që populli të vendosë vetë për fatin dhe ardhmërinë e vet, të vendosë vetë për bashkim me popujt tjerë, si dhe të vendosë vetë për rrugën e zhvillimit të tij shoqëror, ekonomik, politik e juridik.
Federata e Jugosllavisë zanafillën e vet e ka në Mbretërinë Serbo-Kroato-Sllovene, pavarësisht se emrin nuk e kish federatë po mbretëri. Ajo ishte njëfarë marrëveshjeje formale midis tre popujve që dominonin (kush më pak e kush më shumë) në kuadër të saj. Më vonë, kah fundi i Luftës së Dytë Botërore, lindi e u realizua idea për formimin e Federatës Jugosllave nga PKJ, të cilën fillimisht e përbënin gjashtë republika dhe më vonë asaj iu shtuan edhe dy krahina gjysmëautonome.
Se përse u formua dhe a u formua me vullnetin e popujve slave të saj Federata e Jugosllavisë, neve, të paktën momentalisht, nuk na hyn në punë. Ajo që na preokupon neve është fakti se brenda kësaj federate, jashtë vullnetit të tij dhe me forcën e armëve, u gjend edhe gjysma e kombit shqiptar dhe trojeve të tij – Kosova. Pra, për Kosovën federata jugosllave nuk solli gati asgjë të re, përveç intensifikimit të dhunës, shpërnguljeve masive dhe terrorit ushtarako-policor. Ajo përsëriti pushtimin dhe aneksimin shovenist të Kosovës të viteve 1912-1913!
Tani, këto nëntë vitet e fundit, me forcimin e klanit unitarist serbomadh dhe pas ringjalljes së ambicieve të tij ekspansioniste panserbe për dominim mbi gjithë federatën dhe popujt e saj, Jugosllavia federative ka filluar të shndërrohet në një sinonim të së keqes e të robërisë për shumicën e popujve të saj. Prandaj, popujt dhe republikat e federatës kanë filluar të zgjohen e të lëvizin për të gjetur rrugëdalje nga ky shtet/burg popujsh i quajtur Jugosllavi. Dhe shtegu i vetëm për dalje nga burgu i federatës është zbatimi praktik i të drejtës demokratike për vetëvendosje deri në shkëputje, e drejtë legjitime e çdo populli, e sanksionuar edhe në Kartën e OKB-së.
Të drejtën e vetëvendosjes ka filluar ta shfrytëzojë republika e Sllovenisë, duke e sanksionuar qartë në Kushtetutën e re të saj, të aprovuar kohët e fundit. Këtë të drejtë nesër, me siguri, do ta sanksionojnë edhe republika të tjera në kushtetutat e tyre të reja, pavarësisht se Serbia dhe disa forca tjera reaksionare alarmohen nga e drejta e popujve për vetëvendosje, duke pretenduar se kjo e drejtë është ”konsumuar” përfundimisht atëherë kur popujt jugosllavë ”vendosën që të bashkohen” në Federatën e Jugosllavisë.
Të drejtën për shprehjen e vullnetit të lirë, të drejtën demokratike për vetëvendosje deri në shkëputje e kërkon edhe populli shqiptar i Kosovës dhe viseve tjera shqiptare në Jugosllavi, por shprehjen e një vullneti të tillë sovran nuk e lejojnë ende forcat antidemokratike, antishqiptare e shoveniste të federatës, e sidomos ato të Serbisë. Megjithëkëtë, populli ynë, i pjekur tanimë politikisht, nuk do ta pushojë për asnjë çast luftën e tij për barazi, demokraci, vetëvendosje e liri.
A mbetet jugosllavia federatë, bëhet konfederatë apo shpërbëhet me rastin e vetëvendosjes dhe shkëputjes prej saj të disa republikave, kjo është çështje e vetë popujve dhe e republikave që e formuan atë. Sa i përket popullit shqiptar të Kosovës, atë as nuk e pyeti kush kur u formua federata dhe as nuk do ta pyes kush në rast se shformohet ajo. Populli ynë ka rrugën dhe Atdheun e vet.

IV
Liria dhe ardhmëria e vendeve dhe e popujve të pushtuar, të shtypur e të robëruar zakonisht varet nga vullneti, organizimi dhe lufta e tyre e vendosur për liri e pavarësi kombëtare. Por, në një formë apo në një tjetër, në njëfarë shkalle të caktuar, efektiviteti, kahja, zhvillimi dhe përfundimi i luftës demokratike e çlirimtare të popullit të robëruar varet edhe nga gjendja politike, ekonomike dhe ushtarake e shtetit pushtues. Kjo luftë varet gjithashtu, deri në njëfarë mase, edhe nga përkrahja apo mospërkrahja e faktorëve të jashtëm politik. Pra, perspektiva dhe triumfi i luftës demokratike e çlirimtare të popullit të pushtuar varet nga raporti i forcave që formojnë trekëndshin: popull i robëruar – shtet pushtues – faktorë të jashtëm politik.
Fati dhe liria e popujve të robëruar ngushtësisht është e lidhur edhe me fatin dhe ardhmërinë e shtetit pushtues. Kjo ka ngjarë shpesh në ngritjen dhe rënien e perandorive të mëdha pushtuese në historinë e njerëzimit dhe të popujve të shtypur të botës.
Është ligj dialektik që bota e re të lindë mbi gërmadhat e botës së vjetër, që progresivja të dominojë mbi regresiven dhe që liria të dominojë mbi robërinë.
Gjithmonë gjatë historisë së njerëzimit, perëndimi dhe shkatërrimi i perandorive antike e mesjetare ka kushtëzuar lindjen dhe formimin e një varg shtetesh të reja e të pavarura kombëtare dhe ka sjellë lirinë e shumë popujve të robëruar e të shtypur. Kjo ka ndodhur pas shkatërrimit të disa perandorive botërore, siç ishin: Perandoria e Babilonisë, e Persisë, e Arabisë, Perandoria Romake, Bizantine, serbe, Bullgare, Osmane,…etj.
Shkatërrimi i perandorive është liria e popujve dhe e kombeve të pushtuar, të shtypur e të shfrytëzuar. Ky është mësimi shkencor i historisë së shoqërisë njerëzore, zhvillimin dhe transformimin progresiv të së cilës nuk mundën ta ndalin perandoritë pushtuese antike, as ato mesjetare dhe nuk do të mund ta ndalin as perandoritë, miniperandoritë dhe kuaziperandoritë bashkëkohore të epokës sonë.
Lëvizja, ndryshimi, zhvillimi dhe transformimi i pandalshëm pozitiv i materjes dhe i shoqërisë njerëzore ndjek në pakufi ligjet e veta objektive, ndjek rrugën e vet natyrore jasht vullnetit të botës njerëzore dhe aq më tepër jasht vullnetit të perandorive dhe të kuaziperandorive barbare të njerëzimit.
Perandoritë vijnë e shkojnë, popujt mbesin, ata janë të pavdekshëm. Ardhmëria u takon popujve të lirë, barazisë paqes dhe lirisë. Perandoritë vdesin, popujt çlirohen dhe rilindin përsëri.

Shkruar në Korrik 1990,
Botuar në ALTERNATIVA, revistë e Shoqatës Kulturore Shqiptare – Migjeni, Nr.7/8, Korrik-Gusht 1990, Lubjanë.


LUFTA PËR REPUBLIKË
DHE PËR DEMOKRACI

I. Ligji i luftës së të kundërtave

Nga ligji i shkencave natyrore dhe dialektike na është e njohur se ngjarjet dhe fenomenet natyrore e shoqërore janë të lidhura dhe në varshmëri me njëra-tjetrën.
Njëri nga ligjet dialektike të zhvillimit dhe të transformimit të materjes dhe të shoqërisë njerëzore është edhe ligji i luftës dhe i unitetit të të kundërtave, në kornizat e të cilit hyn edhe lufta e popullit tonë për Republikë kundër luftës robëruese të agresorit. Luftë kundër luftës. Robëria është negacioni i lirisë, kurse lufta për liri është mohim i robërisë.
Robëria e një populli fillon nga çasti i shkeljes së çizmes së parë të ushtarit armik mbi tokën e popullit që sulmohet për t’u robëruar. Ndërsa, lufta për liri fillon nga momenti i pushtimit të atdheut nga ushtritë e huaja invaduese.
Robëria dhe pushtimi i huaj imponojnë domosdoshmërinë e fillimit të luftës për liri të popullit të pushtuar e të robëruar. Pushtimi lind luftën për liri, kurse lufta sjellë lirinë. Ky është një proçes historik i pashmangshëm, në të cilin fenomenet dhe ngjarjet janë të ndërlidhura ngushtë me njëra-tjetrën, kushtëzojnë njëra-tjetrën dhe njëkohësisht luftojnë deri në fund njëra-tjetrën.
Gjërat e kundërta zhvillojnë vazhdimisht në mes tyre luftën e të kundërtave. Kurrë nuk ka pasur dhe nuk mund të ketë pajtim në mes gjërave e fenomeneve të kundërta. Me vullnet apo jasht tij, të gjithë janë të detyruar t’i nënshtrohen dhe të ndeshen me ligjin natyror të luftës së të kundërtave.
Ligji i luftës së të kundërtave nuk njeh indiferentizëm, as neutralitet në ndeshjen e madhe dhe konstante të të kundërtave. Ky ligj, poashtu, nuk njeh neutralitet politik apo ushtarak gjatë zhvillimit të luftës së të kundërtave: luftës midis lirisë dhe robërisë, luftën në mes të popullit çlirimtar dhe ushtrisë pushtuese armike.
Legjitimiteti, drejtësia dhe domosdoshmëria e qëndresës, e rezistencës dhe e luftës aktive të popullit të robëruar, të shtypur e të shfrytëzuar daton nga dita e rënies së tij nën zgjedhën e huaj të pushtimit dhe të robërisë. E drejta dhe detyra e popullit të robëruar është që të qëndrojë, të rezistojë, të protestojë, të luftojë, të shkëpusë prangat e robërisë, të nxjerrë jashtë trojeve të tij armikun pushtues dhe të fitojë lirinë e vet.
Asnjë popull nuk e dëshiron luftën dhe gjakderdhjen, por asnjë popull nuk e duron robërinë, nuk e pranon zhdukjen dhe nuk e nënshkruan nënshtrimin. Çdo popull dëshiron dhe ka të drejtë që të jetojë i lirë në atdheun e vet.


II. Kontradikta antagoniste

Kontradikta antagoniste midis popujve të pushtuar e të shtypur dhe kolonializmit e neokolonializmit, është njëra ndër kontradiktat më të mëdha të kohës sonë. Këtu e kanë bazën dhe burimin revolucionet e luftërat nacionalçlirimtare të popujve kundër pushtimit, shtypjes e shfrytëzimit kolonialist dhe neokolonialist.
Popujt e robëruar janë të detyruar të ngriten në luftë nacionalçlirimtare kundër pushtuesve kolonialistë, sepse pushtuesit asnjëherë nuk heqin dorë vullnetarisht nga shtypja kombëtare e koloniale. Sa herë që interesat e tyre politiko-ekonomike rrezikohen seriozisht nga populli kryengritës, aq herë ata përdorin pa hezitim dhunën ushtarako-policore.

III. Lufta nacionalçlirimtare
dhe demokracia

Një rëndësi të veçantë ka marrë sot në Kosovë edhe lidhja midis luftës antikolonialiste nacionalçlirimtare dhe luftës për demokraci. Për nga karakteri dhe përmbajtja e saj, lufta aktuale politike e popullit tonë ka dimensionet e një revolucioni popullor demokratik, nacionalçlirimtar, antishovenist e antikolonialist.
Lufta për liri e pavarësi kombëtare dhe lufta për demokraci janë të lidhura ngushtë me njëra-tjetrën, por edhe dallohen midis tyre. Ato janë dy luftëra të ndryshme që plotësojnë njëra-tjetrën, por që nuk duhet të identifikohen. Lufta nacionalçlirimtare zhvillohet nga populli që është i robëruar, toka e të cilit është e pushtuar nga forca të huaja ushtarako-policore. Qëllimi i parë i kësaj lufte është dëbimi me forcë apo me mjete politike i forcave të huaja pushtuese; është çlirimi i vendit, fitimi i lirisë. Kurse, lufta për demokraci zhvillohet brenda përbrenda një shteti për liritë dhe të drejtat politike të popullit, të qytetarëve dhe të individit.
Aktualisht, populli shqiptar i Kosovës është duke u përpjekur që të zhvillojë njëherësh edhe luftë për çlirim kombëtar edhe luftë për demokraci.
Liria dhe pavarësia kombëtare e një populli ka vetëm një kuptim e një përmbajtje, e cila dihet nga të gjithë. Kurse demokracia ka disa përmbjatje, varësisht për cilin lloj të demokracisë është fjala dhe, sidomos demokracia varet nga karakteri dhe përmbajtja e revolucionit që kryen populli. Revolucioni borgjez sjellë demokracinë borgjeze, revolucioni popullor demokratik sjellë demokracinë popullore, kurse revolucioni proletar sjellë demokracinë proletare.

IV. Demokracia dhe demokracitë

Meqenëse këto kohët e fundit edhe populli ynë në Jugosllavi po lufton për demokraci, krahas luftës së tij për liri e pavarësi kombëtare dhe, meqenëse për demokraci po flitet shumë në rradhët e forcave politike të Kosovës, atëherë, ne e pamë të arsyeshme që të ndalemi pak edhe në këtë çështje që të shprehim pikëpamjen tonë rreth demokracisë e demokracive.
Të shohim me rradhë se ç’është demokracia, ç’është demokracia borgjeze, ç’është demokracia popullore dhe ç’është demokracia proletare?
- Demokracia është regjim ose sistem politik ku pushteti ushtrohet nga populli drejtpërdrejt, ose nëpërmjet organeve të zgjedhura ku shtetasit gëzojnë liri e të drejta të barabarta.
- Demokracia borgjeze është formë e diktaturës së borgjezisë, ku të drejtat dhe liritë e shpallura kanë karakter formal dhe nuk garantohen dhe nuk vihen në jetë për masat e gjera të popullit.
- Demokracia popullore është demokraci e qendrës, centriste, në mes demokracisë borgjeze dhe asaj socialiste, konsiderohet demokraci e masave të popullit.
- Demokracia proletare është definuar nga klasikët e marksizmit si tip më i lartë, formë e diktaturës së proletariatit, ku pushtetin duhet ta ketë populli punonjës me klasën punëtore në krye, kurse masat e gjera popullore duhet të marrin pjesë në qeverisjen e vendit, në drejtimin e ekonomisë, në hartimin e ligjeve, në kontrollimin e veprimtarisë së organeve të pushtetit. E njëjta gjë u besua se ndodhë edhe me shtetin socialist, i cili duke qenë diktaturë për borgjezinë, duhej të ishte demokraci për punonjësit.
Në të vërtetë, çdo shtet duke qenë diktaturë për një klasë, është demokraci për një tjetër.

V. Për çfarë demokracie po lufton
populli shqiptar në Kosovë?

Mendojmë se populli shqiptar në Kosovë po lufton për demokraci autentike popullore, e cila buron nga vetë karakteri dhe përmbajtja e revolucionit popullor demokratik në zhvillim e sipër.
Gjatë luftës së tij për demokraci, populli ynë duhet të jetë gjithmon vigjilent dhe në dijeni se: çdo demokraci nga forca të ndryshme reaksionare mund të deformohet, mund të shndërrohet në antidemokraci dhe në pseudodemokraci. Në këtë mënyrë, demokracia borgjeze shpesh është keqpërdorur dhe është shndërruar në ”demokraci” fashiste. Demokracia popullore shpesh është tradhëtuar dhe është shndërruar në ”demokraci” antipopullore. Kurse demokracia proletare në të shumtën e rasteve është deformuar dhe shndërruar në ”demokraci” burokratike e totalitare.

VI. Ora e madhe historike
ka filluar të bjerë

Historia, zhvillimi shoqëror-historik dhe politiko-ekonomik i popullit shqiptar në Jugosllavi, si dhe vetë zhvillimi shoqëror i kombit shqiptar në përgjithësi ka karakteristikat, përmbajtjen dhe specifikën e vet origjinale.
Çdo tentim, në luftën tonë për liri e demokraci, për të kopjuar, imituar e zbatuar shabllon veprimet politike dhe praktikat demokratike të popujve të tjerë, pa u konsultuar me historinë dhe traditën tonë specifike e origjinale, çon në gabime dhe deformime të rënda politike me pasoja të mëdha.
Situata e Kosovës dhe e mbarë popullit shqiptar në Jugosllavi nuk është e ngjashme me situatat politike e vlimet demokratike të vendeve të Evropës lindore apo perëndimore, sepse përderisa në këto vende popujt dhe forcat politike zhvillojnë luftë për demokraci, luftë të brendshme politike për pushtet në suazat e shtetit dhe popullit të vet; në anën tjetër, populli shqiptar në Jugosllavi, në rradhë të parë, zhvillon luftë çlirimtare, luftë antikolonialiste për liri dhe pavarësi kombëtare.
Lufta e mirëfilltë e një populli për demokraci zhvillohet vetëm brenda shtetit të tij kombëtar, siç do të jetë rasti konkret i popullit tonë në Republikën e Kosovës, nëse ajo do të funksiononte politikisht, juridikisht dhe ekonomikisht. Pra, pa shtet kombëtar nuk ka as liri dhe as luftë për demokraci.
Populli shqiptar në Kosovë në veçanti dhe mbarë populli shqiptar në Jugosllavi në përgjithësi, në këto momente vërtetë historike e ndoshta të papërsëritshme, duhet të jetë vigjilent, i kujdesshëm, i vendosur, i vetëdijshëm, i pjekur politikisht dhe i ndërgjegjshëm që të mos kryej kundërrevolucion në kundërrevolucion, as kundërrevolucion në revolucion, por të kryej revolucion në kundërrevolucion.
Revolucioni, kundërrevolucioni, liria dhe demokracia as nuk importohen, as nuk eksportohen dhe as nuk shartohen. Ato lindin dhe zhvillohen në kushte e rrethana konkrete historike dhe shoqërore politike në të cilat jeton, punon, vepron dhe krijon një popull.
Çdo popull ka historinë e vet origjinale dhe autoktone kombëtare; ka psikologjinë specifike kombëtare e shpirtërore; ka atdheun e vet dhe rrugën e vet të pavarur të zhvillimit shtetëror, shoqëror, politik, ekonomik, juridik dhe kulturor.
Sidoqoftë, një gjë është e qartë dhe e pranueshme nga të gjithë, se kombit shqiptar koha dhe momenti historik i kanë ofruar disa alternativa, apo thënë më saktë, tri rrugë të zhvillimit të tij shtetëror dhe shoqëror në vigjilje të shek.XXI:
Rruga e Parë: pa vullnetin e tij, gjatë shek.XXI, populli shqiptar mund të jetojë i copëtuar, si gjer më tani, në një Shqipëri si shtet, në një Kosovë si republikë e Jugosllavisë (Serbisë së Madhe) dhe në pjesët tjera të trojeve shqiptare si koloni të Serbisë, Maqedonisë dhe Malit të Zi.
Rruga e Dytë: gjatë shek.XXI, kombi shqiptar mund të jetojë i ndarë në dy shtete – në Shqipëri dhe në shtetin e Kosovës, si republikë e bashkuar e të gjitha viseve shqiptare në Serbi, Maqedoni dhe Mal të Zi.
Rruga e Tretë: me vullnetin e tij, gjatë shek.XXI, kombi shqiptar dhe atdheu mund të jetë i lirë dhe i bashkuar në shtetin kombëtar të Shqipërisë etnike, duke përfshirë brenda saj edhe Republikës e bashkuar të Kosovës dhe Çamërinë.
Dekada e dhjetë e shek.XX është njëra ndër sprovat e kthesat më të mëdha dhe më të rëndësishme të historisë sonë kombëtare. Gjatë kësaj dekade kombi shqiptar do të gjendet para provimit të historisë që me zgjuarsinë, vendosmërinë dhe urtësinë e tij të dëshmojë vitalitetin si komb autokton i formuar ndër shekuj dhe mijëvjeçarë; që të dëshmojë se vërtet është pasardhës i Ilirëve legjendarë; që të dëshmojë se vërtet është një komb që e meriton lirinë, bashkimin dhe ekzistencën e tij mbi truallin e stërlashtë ilirian.
Ora e madhe historike e lirisë dhe e bashkimit kombëtar po bjen me alarm dhe kushtrim, kush ka veshë e dëgjon.

Shkruar në Shtator 1990,
Botuar në DEMOKRACIA AUTENTIKE, gazetë e Grupit të Intelektualëve të Pavarur Shqiptarë në Slloveni, Viti II i botimit, Nr.3, Janar 1991, Lubjanë.


NË RRUGË DREJT LIRISË

I. Për çka lufton Kosova sot?

Populli ynë aktualisht zhvillon luftë politike për çlirim kombëtar. Lufta politike zhvillohet me mjete paqësore, zakonisht përmes shtypit, radios, televizionit dhe mjeteve tjera të propagandës. Ajo, gjithashtu, zhvillohet përmes polemikave, reagimeve, protestave, dialogut demokratik, përmes ballafaqimeve të argumenteve e kundërargumenteve me politikën dhe propagandën zyrtare të regjimit. Lufta politike përmban në vetvete luftën ideologjike, ekonomike, kulturore e diplomatike kundër armikut pushtues apo kundërshtarit politik.
Kosova sot lufton për çlirim kombëtar, i cili me mjete politike realizohet përmes zbatimit të së drejtës demokratike të çdo populli për vetëvendosje deri në shkëputje.
Pas vetëvendosjes dhe çlirimit kombëtar pason pavarësia, sovraniteti kombëtar, liria dhe në fund demokracia.

II. Ç’është vetëvendosja demokratike
e popujve?

Vetëvendosja është shfaqje e vullnetit të një populli për të përcaktuar vetë formën e organizimit shtetëror. Vetëvendosja është e drejta e popujve të shtypur dhe e vendeve koloniale për t’u shkëputur plotësisht nga varësia politike dhe ekonomike prej një shteti, e drejta e kombeve për të qenë të pavarur dhe si shtete më vete.
Nga ky përkufizim i termit politik vetëvendosje, dalin qartë edhe dy momente se, kur një popull kërkon zbatimin e të drejtës për vetëvendosje.
Rasti i Parë është pasi një popull të jetë çliruar nga sundimi i huaj, ai vendos, në liri, për mënyrën dhe formën e organizimit politik, ekonomik, juridik dhe kulturor të shtetit të vet.
Rasti i Dytë i zbatimit të vetëvendosjes vjen në shprehje kur një popull është në kuadër të një shteti shumëkombësh dhe ai shpreh vullnetin e tij që të shkëputet nga ai shtet.
Pra, vetëvendosja paraqitet në dy forma: 1.Vetëvendosje për organizim shtetëror, dhe 2.Vetëvendosje për shkëputje.
Aktualisht populli shqiptar në Jugosllavi lufton për realizimin e formës së parë të vetëvendosjes – vetëvendosje për organizim shtetëror – Republikë, në kuadër të federatës/konfederatës jugosllave.
Ne mendojmë se populli ynë, si popull i pushtuar dhe i robëruar, së pari duhet të kërkojë vetëvendosje për shkëputje, për çlirim, pastaj, brenda shtetit të vet, të zbatojë vetëvendosjen për organizim shtetëror.

III. Ç’është çlirimi kombëtar?

Çlirimi është gjendje kur një popull me luftën e tij nacionalçlirimtare dhe politike del nga pushtimi, robëria dhe sundimi i huaj; dëbon pushtuesit nga atdheu i tij, çliron vendin, merr pushtetin dhe fiton lirinë, pavarësinë dhe sovranitetin e vet kombëtar.
Ashtu siç kishte vetëvendosja dy forma dhe dy përmbajtje, edhe çlirimi kombëtar, mendojmë ne, ka dy përmbajtje: 1.Çlirim kombëtar i kufizuar, dhe 2.Çlirim kombëtar i plotë.
Përmbajtja e çlirimit kombëtar varet nga forma e vetëvendosjes që realizon populli i pushtuar. Në rastin tonë konkret, nëse populli ynë realizon formën e parë të vetëvendosjes – vetëvendosjen për organizim shtetëror brenda Jugosllavisë, atëherë çlirimi kombëtar i tij do të jetë i kufizuar. Nëse populli shqiptar në Jugosllavi kërkon dhe realizon formën e dytë të vetëvendosjes – vetëvendosjen deri në shkëputje, atëherë çlirimi kombëtar i tij do të jetë i plotë.
Varësisht se cila formë e vetëvendosjes realizohet dhe varësisht se çfarë përmbajtjeje ka çlirimi kombëtar, të tillë karakter dhe përmbjtje ka edhe pavarësia dhe sovraniteti kombëtar i popullit të pushtuar, të shtypur dhe të shfrytëzuar që lufton për vetëvendosje, çlirim, pavarësi, sovranitet, liri e demokraci. Kjo do të thotë se, ekziston edhe pavarësia e sovraniteti kombëtar i kufizuar dhe i plotë.
4. Ç’është liria dhe ç’është demokracia?

Liria është të qenët i lirë në jetë dhe në punë. Liria është mungesë e shtypjes, e varësisë dhe e kufizimeve që pengojnë, vështirësojnë dhe ndrydhin veprimtarinë politike dhe shoqërore të individit, të një klase apo të shoqërisë në tërësi. Liria është gjendje kur një vend nuk është i pushtuar dhe kur një popull nuk është i robëruar, por kur që të dy janë të lirë e të pavarur.
Demokracia është regjim ose sistem politik, ku pushteti ushtrohet nga populli drejtpërdrejt ose nëpërmjet organeve të zgjedhura prej tij, ku shtetasit gëzojnë liri dhe të drejta të barabarta.
Varësisht nga përmbajtja e platformës dhe e programit politik që shtron për realizim një popull dhe forcat e tij politike udhëheqëse, të tillë karakter dhe përmbajtje, pra, të plotë apo të kufizuar do të kenë edhe liria dhe demokracia.
Prandaj, vijmë te përkufizimi se: nuk ka demokraci pa liri, nuk ka liri pa pavarësi e sovranitet kombëtar, nuk ka pavarësi e sovranitet pa vetëvendosje e çlirim kombëtar, nuk ka vetëvendosje e çlirim pa luftë çlirimtare e organizim politik, nuk ka luftë dhe organizim pa gjendje pushtimi e robërie dhe nuk ka pushtim dhe robëri pa pushtues e sundimtarë të huaj.
Kështu na mëson dialektika e fenomeneve dhe e ngjarjeve shoqërore, historike dhe politike. Fenomeni mundëson fenomenin, situata krijon situatën, ngjarja lind ngjarjen, veprimi kushtëzon veprimin…, e kështu zinxhirë deri në zgjidhjen përfundimtare të çështjeve dhe të problemeve historike, politike dhe ekonomike që shtrohen për zgjidhje nga popujt dhe koha.
Kosova, populli shqiptar në Jugosllavi dhe forcat e tij të organizuara politike demokratike dhe revolucionare, për të arritur deri në liri, sipas mendimit tonë, duhet të ndjekin rrugën dialektike të kësaj trajektoreje horizontale: pushtim – robëri – qëndresë – organizim politik – luftë nacionalçlirimtare – çlirim kombëtar – vetëvendosje – liri – pavarësi – sovranitet kombëtar – vetëvendosje –votime të lira – demokraci – zhvillim shoqëror, ekonomik e politik – ecje përpara e shoqërisë përmes luftës politike dhe unitetit të të kundërtave.

V. Uniteti popullor – çelsi i lirisë

Që të realizohet kjo që theksuam pak më lart, aktualisht, të gjitha rrethanat politike objektivo-subjektive janë në favorin e popullit tonë, si faktori i brendshëm ashtu edhe faktori i jashtëm. Mbi të gjitha na trimëron dhe na mbush me shpresë e besim uniteti, guximi dhe vendosmëria e popullit tonë që ta çojë deri në fund luftën e tij për çlirim kombëtar.
Të gjitha forcat e organizuara politike demokratike dhe revolucionare duhet të kenë kujdes që të mos shtrojnë çështje të cilat nuk janë në rendin e ditës, të cilat nuk janë aktuale dhe që nuk e ndihmojnë dhe nuk e forcojnë qëndresën, unitetin dhe luftën nacionalçlirimtare të popullit shqiptar në Jugosllavi.
Ngarkimi dhe zgjerimi i frontit të luftës sonë politike me çështje të dorës së dytë, pengon dukshëm realizimin e çështjeve urgjente që ka shtruar populli dhe koha për zgjidhje nga pozita aktuale e robërisë, sepse janë të parakohëshme e të pafrytshme dhe si të tilla ndikojnë negativisht në unitetin e popullit rreth kauzës universale të çlirimit kombëtar. Ç’ështjet diskutabile me karakter historik, politik, ekonomik, ideologjik e kulturor të zhvillimit tonë shoqëror duhet të lihen për analizë dhe shqyrtim pasi të kemi fituar pavarësinë, lirinë, sovranitetin dhe bashkimin kombëtar.
Po të fillojmë të merremi me njëri-tjetrin, atëherë s’do të merremi me armikun, do të mbetemi në gjysmë të rrugës që kemi nisur, do të mbesim me gjysmëlirie apo edhe pa të. Kujdes, të mos na rritet mendja para kohe! Ka kohë për himne, lavde, ditirambe e dekorata. Ka kahë edhe për luftë politike grupesh dhe për luftë ideologjike, por jo aktualisht, jo në këto rrethana pushtimi, robërie dhe terrori fashist që mbretëron në Kosovë.
Jemi duke zhvilluar beteja politike në frontin e jashtëm kundër pushtuesëve shovenistë, ndaj nuk na nevojitet hapja paralelisht edhe e frontit të brendshëm kombëtar, sepse jemi popull i vogël, nuk mund të përballojmë dy fronte njëherësh. Këtë shkurtpamësi politike dhe veprim antikombëtar nuk e dëshiron dhe nuk e toleran asnjë shqiptar i ndërgjegjshëm që është vërtet patriot, demokrat dhe revolucionar; nuk e lejon asnjë shqiptar që është luftëtar dhe vetëm luftëtar për çlirim dhe bashkim kombëtar të kombit tonë.
Të mos e keqpërdorim pluralizmin politik që në embrion të tij! Të mos manipulojmë me termin demokraci, e cila është ende shumë larg Kosovës, për të nxitur e për të zhvilluar luftë politike individësh, grupesh, organizatash dhe partishë demokratike apo revolucionare! Konfrontimet dhe polemikat joparimore dhe anakronike në mes të forcave të ndryshme politike, në këto rrethana të pushtimit dhe të copëtimit të popullit shqiptar në Jugosllavi, çojnë ujë në mulli të Beogradit!
Patriotë, demokratë e revolucionarë! Ruajeni epitetin që ia keni caktuar vetes! Mos shndërroheni në karrieristë e grindavecë, as në mullixhinj të Beogradit! T’i masim hapat që hedhim, t’i peshojmë mirë fjalët që njerrim nga goja dhe pena, sepse një fjalë e peshuar mirë e vret armikun sa një pushkë e lirisë, kurse një fjalë e papërgjegjësi na vret neve sa një top i armikut! Të mos e trazojmë ujin e kthjelluar, se turbullohet dhe shkakton trauma politike dhe përleshje kombëtare, të cilën gjë na e dëshirojnë vetëm armiqtë tanë, me qëllim që të na mbajnë përjetësisht nën zgjedhën e robërisë!
Mjaft jemi grindur dhe jemi vrarë vëllau me vëlla, familja me familje, fisi me fis dhe krahina me krahinë, sepse, fundi i fundit, fenomene dhe veprime të kësaj natyre na kanë lënë në këtë gjendje pushtimi, robërie dhe mjerimi të përgjithshëm kombëtar! Të mësojmë, më në fund, edhe ne nga pësimet tona dhe sukseset e të tjerëve!
T’i lëmë mënjanë, qoftë edhe përkohësisht, zënkat e kundërthëniet tona politiko-ideologjike! T’i japim impulse dhe shtytje të reja luftës heroike nacionalçlirimtare të popullit tonë liridashës! Të mos shkelim mbi idealin e lirisë dhe amanetin e dëshmorëve! Të mos e mashtrojmë dhe zhgënjejmë popullin tonë luftarak! Ta forcojmë dhe ta ruajmë si sytë e ballit unitetin luftarak të popullit!
Uniteti i popullit është garantuesi i vetëm i fitores, është çelsi i lirisë, i pavarësisë dhe i bashkimit kombëtar të Kosovës, të popullit shqiptar në Jugosllavi.

VI. Populli shqiptar nuk gjunjëzohet dot!

Populli shqiptar në Jugosllavi është i vendosur që të luftojë deri në fund për të drejtat demokratike, për lirinë dhe pavarësinë e tij kombëtare.
Qëndresën, luftën çlirimtare dhe rezistencën shqiptari i ka trashëgim dhe amanet nga të parët e tij, që nga Bardhyli e Teuta, Agroni, Genci, e Pirroja deri te Skënderbeu; që nga Sylë Vokshi e Mic Sokoli, Abdyl Frashëri e Çerçiz Topulli, Shota e Azem Galica dhe deri te Ismail Qemali, Isa Boletini, Hasan Prishtina, Idriz Seferi, Avni Rrustemi, Ali Kelmendi, Qemal Stafa, Emin Duraku…
As Roma e Cezarëve, as Konstantinopoli i Bizantit, as Serbia e carëve dhe as Turqia e sulltanëve nuk e gjunjëzoi dhe nuk e nënshtroi shqiptarin, nuk e zhduku popullin tonë. As serbomëdhenjtë e vjetër, as të rinjtë nuk mund ta nënshtrojnë dhe ta zhdukin shqiptarin, sepse ai ka rrënjë të thella të gjakut dhe të ashtit në tokën dardane dhe shqiptare. Shqiptari ka një dashuri të zjarrtë për atdheun dhe për lirinë. Ka një vetëdije e një ndërgjegje të lartë kombëtare dhe një traditë, kulturë, gjuhë e histori të lashtë, të fortë e të pastër, të bujshme dhe të qëndrueshme ndër shekuj përballë sulmeve të njëpasnjëshme të ushtrive të huaja.
Sot, populli shqiptar në Jugosllavi është i fortë dhe i pjekur politikisht, ai i kupton drejt situatat e krijuara politike dhe ekonomike, të brendshme e të jashtme. Është popull luftarak, liridashës dhe i zgjuar që din çka don, përse lufton dhe për çka flijon. Sot, populli ynë është më i bashkuar, më i gatshëm se kurrë më parë për të realizuar amanetin e brezave, idealin e dëshmorëve dhe aspiratën shekullore për çlirim e bashkim kombëtar.
Jemi në rrugë drejt lirisë, ta ndjekim këtë rrugë me vendosmëri dhe me unitet, me qartësi dhe me dinjitet, me trimëri dhe me largpamësi politike deri në fund, deri në çlirim dhe liri të plotë.
Koha punon për ne, koha po ecë me ne, por edhe ne duhet të punojmë dhe të ecim me kohën, që të mos na shkelë koha.

Shkruar në Gusht 1990,
Botuar në BASHKIMI, gazetë e pavarur informative, politike, shoqërore dhe kulturore, Viti I i botimit, Nr.4, Prill 1991, Prishtinë.



ZËRI I SHQIPTARIT

Populli shqiptar, si njëri ndër popujt më të vjetër të Ballkanit dhe Evropës, i formuar, i zhvilluar dhe mbijetuar në truallin e lashtë ilirian – gjatë gjithë shekujve e mijëvjeçarëve të ekzistencës së tij, kurrë nuk e ndali punën dhe luftën e tij titanike për liri, pavarësi, drejtësi dhe zhvillim shoqëror.

Zëri i Shqiptarit jehoi kurdoherë i fuqishëm, gjatë gjithë historisë së tij të lashtë – që nga Iliria antike e Arbëria mesjetare dhe deri te Shqipëria moderne. Ky zë liridashës gjëmoi si bubullimë, sa herë që armiqtë e kësaj toke vërsuleshin mbi të që ta shkelin, plaçkisin, pushtojnë e sundojnë.

Zëri ilirian i Shqiptarit ushtoi i fuqishëm si dallgët e detit përballë të gjitha perandorive që sulmuan e pushtuan Gadishullin Ilirik. Zëri i thekshëm e krenar i Teutës, Bardhylit, Agronit, Gencit e Batonit ua shtinte tmerrin legjioneve perandorake të Romës dhe Bizantit, të cilët s’mundën kurrë që t’i nënshtrojnë Ilirët trima e legjendarë.

Zëri arbëror i Shqiptarit nuk u shua as përballë hordhive barbare të Sllavëve, Bullgarëve, Gotëve e Hunëve, të cilët shkretëruan Ilirikun në prag të shthurrjes së perandorisë Bizantine dhe pas saj. Zërin e tij për liri dhe pavarësi nuk e mbyti as pesha e rëndë e prangave të robërisë së perandorisë bullgare të Samuilit dhe as barbarizmat dhe errësira mesjetare e perandorisë serbe të car Dushanit.

Zëri i Shqiptarit gjëmoi përsëri mbi pushtues e robëri, kundër shtypjes dhe tiranisë së sulltanëve të perandorisë Osmane. Zëri luftarak i kryetrimit Skënderbe, në ballë të ushtrisë arbërore, ishte zëri i një populli të tërë që s’duron robëri, që s’duron t’i shkelet Atdheu nga të huajt. Zëri e shpata e Kastriotit ushtoi për një çerek shekulli rresht në mbrojtje të lirisë së Arbërisë dhe ekzistencës kombëtare.

Zëri kryengritës i Shqiptarit dhe gjaku i brezave të pambarim të luftëtarëve të lirisë së kësaj toke, ishte ai që nën udhëheqjen e Lidhjes Shqiptare të Prizrenit tronditi shtatë krajli të Ballkamit dhe të Evropës. Çuditi mbarë një botë kur qarqet shovinisto-imperialiste vendosën të copëtojnë trojet shqiptare nëpër kongreset dhe konferencat e tyre grabitqare. Atëherë zëri i betimit të shqiptarit dhe gjokset e Mic Sokolave i bënë të heshtin jo vetëm ushtritë armike të knjazëve e sulltanëve, por edhe grykat e topave të tyre.
Zëri ilirian dhe zëri arbëror kur u bashkuan në zërin shqiptar të 1912-ës, atëherë u dridh dheu, u trazua deti, u tund Evropa e monarkitë shoviniste ballkanike dhe u shemb përtokë perandoria plakë e Turqisë. Shqiponja dykrenare fluturoi si vetëtimë, hapi krahët mbi Flamurin e kuq të gjakut, i dha atij forcë e bukuri që të valojë përjetësisht i lirshëm e krenar në Shqipërinë e lirë e të pavarur.
Zërin e Shqiptarit dhe Shqipërisë së lirë nxituan që ta shuajnë krajlitë shoviniste të Ballkanit dhe shtetet imperialiste të Evropës! Dhe kur e panë se ky Zë ishte bubullimë, vetëtimë e rrufé, që tanimë kishte pushtuar tokë e qiell, atëherë lukunia e ujqërve shovinisto-imperialistë arriti që pabesisht të ndajë Zërin e Kombit Shqiptar dhe Atdheun e tij në tri pjesë – ndanë Kosovën dhe Çamërinë nga trungu i Shqipërisë! Kjo shpatë antishqiptare me tehun e saj të mprehtë shkaktoi në këtë mënyrë njërën ndër tragjeditë më të përgjakshme të këtij shekulli, hapi njërën ndër plagët më të dhimbshme të historisë njerëzore të Ballkanit dhe Evropës – ndau përgjysmë kombin shqiptar dhe Atdheun e tij!

Zëri protestues i Shqiptarit jehoi me forcë e piskamë edhe më të madhe pas kësaj tragjedie kombëtare. Me këtë copëtim piratesk shovinistët sllavo-grekë menduan se do ta shuajnë zërin liridashës të shqiptarit, por gabuan rëndë, sepse ndarja artificiale dhe politike jo vetëm që nuk e ndau zërin etnik të shqiptarit, por e forcoi edhe më shumë atë. Rriti dashurinë, idealin dhe luftën e tij për Atdheun dhe kombin e bashkuar.

Zërin prej Shqiponje të Shqiptarit, që jehoi fuqishëm ndër shekuj e mijëvjeçarë, nuk ka forcë tokësore që mund ta shuajë, që mund ta ndalë të mos ushtojë kumbues, krenar e liridashës me tingujt epikë të zemrës shqiptare, të vetëdijes dhe të ndërgjegjes kombëtare iliro-shqiptare.

Zëri i Shqiptarit është zëri i një populli të tërë, të aneksuar me forcën e armëve. Është zëri i lirisë së mohuar, i trupit të ndarë përgjysmë, i tokës së shkelur, i dëshmorëve të rënë për liri…, është zëri i brezave të shkuar, i brezave të sotëm dhe i brezave që do të vijnë.

Zëri i Shqiptarit është zëri i një populli të robëruar që kërkon lirinë e vet në tokën e vet, që kërkon të vetëvendosë për fatin e ardhmërinë e vet; që kërkon të drejta njerëzore, demokratike dhe kombëtare; që dëshiron të jetojë në paqë, fqinjësi e miqësi me të gjithë popujt e Ballkanit dhe Evropës, por secili në tokën e vet, në lirinë dhe në të drejtën e vet.

Zëri kushtrimtar i Shqiptarit është zëri i punëtorëve, i fshatarëve, i rinisë, i zejtarëve, i inteligjencies popullore..., është zëri i kombit shqiptar të Kosovës, Maqedonisë, Serbisë, Malit të Zi dhe Çamërisë i ngritur me guxim e vendosmëri mbi shovinistë, pushtuesë e tirani; i ngritur lart për liri e pavarësi kombëtare, për vetëvendosje e demokraci.

Shkruar në Maj 1990,
Botuar në KUSHTRIMI I LIRISË, organ i Organizatës Revolucionare Shqiptare (ORSH), Viti I i botimit, Nr.1, Dhjetor 1991, Mërgim.


“ZGJIDHJA” E ÇËSHTJES SHQIPTARE
(Fantazi dhe ëndërr)

Fantazia është kategori e vetëdijes njerëzore. Çdo njeri i ndërgjegjshëm fantazon. Fantazia është një e drejtë e secilit, e cila, ashtu si edhe shpresa, nuk mund të prangohet dhe të ndalohet nga asnjë lloj force, ajo shuhet krahas vdekjes së njeriut.
Fantazia nuk është vetëm ëndërr e parealizueshme, ajo nuk është vetëm imagjinatë e sëmurë dhe as trillim gjërash a ndodhishë të paqena, që nuk kanë ndodhur dhe që nuk mund të ndodhin kurrë.
Fantazia është, në të njëjtën kohë, edhe aftësi për të krijuar ose për të përfytyruar diçka të re, e cila do të ndodhë në të ardhmen e afërt apo të largët. Fantazia është edhe aftësi intelektuale, parashikuese, vizionare dhe largpamëse e ngjarjeve apo fenomeneve natyrore dhe shoqërore që mund të zhvillohen në të ardhmen, duke u bazuar gjithnjë në ligjet e shkruara dhe të pashkruara të natyrës dhe të shoqërisë njerëzore.
Fantazia, pra, i posedon të dyja anët e medaljes. Ajo është edhe ëndërr edhe zhgëndërr, edhe iluzion edhe realitet, edhe mashtrim edhe vërtetësi, edhe dështim edhe realizim, edhe e realizueshme edhe e parealizueshme, edhe vizionare edhe katastrofale,…
Fantazia është pronë e të gjitha kategorive të njerëzve. Është pronë e njerëzve të thjeshtë dhe e atyre të shkolluar, pa dallim race, gjinie, feje dhe ideje. Është pronë e politikanëve dhe e apolitikëve, pronë e patriotëve dhe e demokratëve, pronë e revolucionarëve dhe e reaksionarëve,…
*****

Demokratët predikojnë rrugën paqësore të zgjidhjes së çështjes shqiptare, të çlirimit dhe të bashkimit kombëtar. Revolucionarët e përkrahin rrugën paqësore, por mbrojnë dhe i besojnë rrugës luftarake të zgjidhjes së çështjes shqiptare. Të dy palët kanë të drejtë, kanë të njëjtin ideal, dhe të dy palët e kanë shumë të vështirë që t’i shkojnë deri në fund dhe me sukses të plotë rrugës së tyre që kanë zgjedhur. Tani për tani asnjëra rrugë nuk çon në zgjidhjen e tërësishme, por parciale, të çështjes kombëtare shqiptare.
Është fjala për pesimizëm, disfatizëm e skepticizëm, apo për realizëm objektiv? Apo, edhe njëra edhe tjetra? Apo asnjëra? As ne nuk e dijmë. Mos harroni, jemi duke fantazuar. Fantazia është pa të holla, është gjëja më e preferushme e njerëzve të varfër dhe e popujve të robëruar e të pafuqishëm. Vazhdojmë, pra, me fantazinë.
Kriza jugosllave filloi në Kosovë, do të zgjidhet në Kosovë, jo kundër Kosovës, por ka gjasa të zgjidhet kundër vullnetit të popullit shqiptar dhe trojeve të tij nën ish-Jugosllavi. Pse dhe si?
Populli shqiptar dhe trojet e tij nën ish-Jugoslla janë të ndara në tri republika sllave: Serbi, Maqedoni, Mal të Zi dhe në një republikë të robëruar shqiptare. Republika e Kosovës, aktualisht, ka kufinjtë administrativë të ish-Krahinës Autonome të Kosovës. Këta kufinj, momentalisht, nuk i njeh as bota, as kombi shqiptar. Bota nuk i njeh për shkaqe të cilat i di ajo vetë, kurse kombi shqiptar nuk i njeh sepse ata nuk shprehin aspiratat e tij historike kombëtare dhe se nuk përfshijnë brenda tyre të gjitha trojet shqiptare nën ish-Jugosllavi.
Përderisa Republika e Kosovës i ka dofarë kufinjsh administrativë, trojet tjera shqiptare nën Maqedoni, nën Serbi e nën Mal të Zi nuk i kanë as kufinjtë e tyre administrativë, as politikë dhe s’kanë as republikë, as autonomi politike dhe as autonomi kulturore. Kosova nuk është e bashkuar, populli shqiptar nën ish-Jugosllavi është i copëtuar, dhe ky realitet i hidhur lind atë që mund të quhet – çështja kosovare, e cila pastaj, së bashku me çështjen çame, formojnë çështjen e madhe politike – çështjen kombëtare shqiptare.
Pa zgjidhjen e çështjes kosovare dhe të çështjes çame, nuk mund të zgjidhet në asnjë mënyrë as çështja shqiptare. Dhe, sipas mendimit tone, na falni – sipas fantazisë sonë, deri tani nuk është bërë asgjë, apo është bërë tepër pak për zgjidhjen e çështjes kosovare dhe asaj çame. Deri tani vetëm është teorizuar e fantazuar rreth çështjes kombëtare shqiptare, duke mos përcaktuar asgjë konkrete se si do të arrihet deri te bashkimi kombëtar, se si dhe në ç’mënyrë do të zgjidhet e mund të zgjidhet çështja kosovare dhe ajo çame, të cilat janë çelsi i zgjidhjes së çështjes shqiptare. Askush nuk ka dhënë ndonjë mendim të qartë se si mund të bashkohen trojet e copëtuara shqiptare nën ish-Jugosllavi me Republikën e Kosovës.
Gjermania u bashkua, por ishin dy Gjermani me kufinj shtetëror të njohur nga OKB. Kurse në rastin tonë konkret, të çështjes së bashkimit kombëtar, situata qëndron ndryshe. Ne nuk i kemi dy republika, dy shtete, as vetëm dy Shqipëri, por ne i kemi gjashtë Shqipëri: Shqipëria në Shqipëri, Shqipëria në Kosovë, Shqipëria në Maqedoni, Shqipëria në Serbi, Shqipëria në Mal të Zi dhe Shqipëria në Çamëri.
Ekzistimi i shumë Shqipërive nuk është pasuri, por tragjedi kombëtare. Dhe tragjedia merr përmasa katastrofale nga fakti se vetëm njëra Shqipëri është e rrethuar me kufinj të pranuar nga OKB, tjetra është me kufinj të papranueshëm administrativë, kurse katër Shqipëritë tjera janë pa kufinj, si han me dy-tri porta. Çështja e kufinjve të këtyre shumë Shqipërive të ndara është ajo nyja gordiane më delikate dhe më e ndërlikuar për zgjidhje, e cila në të njëjtën kohë, e bën të pazgjidhshme në tërësinë e saj çështjen kombëtare shqiptare, ashtu siç aspiron kombi ynë. Mjerisht çështja shqiptare, edhe kësaj rradhe, do të zgjidhet pjesërisht e jo tërësisht! Jo moré! Mos u çmende? Jo, po fantazoj. Ëndërroj një ëndërr tragjike. Inshallah (dhashtë Zoti) mbetet vetëm ëndërr e nuk bëhet realitet!

*****

Diku, në fillim të kësaj fantazie, thamë se: as paqja e demokratëve, as lufta e revolucionarëve nuk do të arrijnë ta realizojnë bashkimin e plotë kombëtar, nuk do të mund ta zgjidhin përfundimisht çështjen shqiptare.
Pse?!
Që çështja shqiptare të zgjidhet përfundimisht, në rrugë paqësore, duke u arritë bashkimi kombëtar i popullit shqiptar dhe trojeve të tij të copëtuara në një Shqipëri Etnike, duhet që këtë bashkim ta lejojnë dhe ta pranojnë shumica e popujve të botës, pra, OKB. Por, meqenëse OKB-në e përbëjnë edhe një numër i konsiderueshëm shtetesh armiqësore të Shqipërisë dhe të shqiptarëve, të cilët shtete nuk janë faktorë të papërfillshëm politikë, atëherë detyrohemi të fantazojmë se, as OKB nuk është dhe nuk do të jetë e gatshme që ta zgjidhë përfundimisht dhe drejt çështjen kombëtare shqiptare.
Që çështja shqiptare të zgjidhet drejt dhe përfundimisht me rrugë revolucionare, nevojitet që kombi shqiptar të jetë i bashkuar në ideal, i bashkuar politikisht, të jetë i fuqishëm ekonomikisht dhe ushtarakisht. Nevojitet që kombi shqiptar të jetë më i fortë nga çdo aspekt se armiqtë dhe pushtuesit e tij shovenistë. Por, fatkeqësisht, kombi shqiptar as nuk është më i bashkuar, as nuk është më i fuqishëm se armiqtë e tij shekullorë.
Fantazia jonë thotë se kombi shqiptar, historikisht, nuk ka fituar as në paqë dhe as në luftë. Ideologët serbë thonë se ata humbin në paqë e fitojnë në luftë. Ata vërtetë me luftë erdhën nga Karpatet e u ngulitën në trojet ilire dhe po me luftë e zgjeruan shtetin e tyre me pushtimin e tokave shqiptare. Ata, serbët, me luftë ende po zgjerohen me toka kroate e boshnjake. Ata njëmend kanë fituar në luftë e me luftë. Të paktën deri sot! Dhe kjo deri sot, mos harroni, është një periudhë kohore mijëravjeçare. Kaluan, pra, më se njëmijëvjet qysh se sllavët po fitojnë në luftë kundër shqiptarëve. Populli shqiptar është një humbës i madh. Ai ka humbur vazhdimisht, edhe në luftë, edhe në paqë. Ai humbi gati gjithë Gadishullin Ilirik. Edhe atë çerek të tij që i ka mbetur, rrezikon që ta humbë nga sulmet e pandërprera të ortodokësve sllavo-bizantinë dhe nga mosuniteti i tij.
Që tragjedia jonë kombëtare të vazhdojë edhe përtej shek.XX, që troje të tëra shqiptare të mbesin edhe më tej nën zgjedhë të huaj, historia, edhe kësaj rradhe, na gjeti të papërgatitur, të pabashkuar politikisht, të pafuqishëm ekonomikisht e ushtarakisht dhe me aleatë të pasigurt në botë! Dhe historia është e pamëshirshme, ajo nuk të fal, ajo të shkel, kalon mbi popujt që flejnë si mbi varreza! A s’u shndërruan në varreza nga historia popuj të tërë në Ballkan si: thrakët, maqedonët antikë, karianët, lelegët, kaukanët,…etj?!

*****

Populli shqiptar nën ish-Jugosllavi zgjodhi rrugën paqësore për çlirim dhe bashkim kombëtar jo se deshi, jo se ishte dhe është i sigurt se ajo të çon në liri, por ai e zgjodhi këtë rrugë nga zori, nga pafuqia e tij që të zgjedhë rrugën revolucionare, luftarake e nacionalçlirimtare. Nga pafuqia e tij ai, për herë të parë në historinë e tij mijëravjeçare, doli kundër historisë së tij.
I padituri, i pafuqishmi dhe fukaraja, zakonisht i lidhin duart kryq dhe i drejtojnë sytë kah qielli, kah Zoti dhe shtetet e fuqishme, por ndihma nuk u vjen as nga qielli dhe as nga toka. Lum kush është i fortë dhe mjer kush është i dobët, sepse për fatin e të dobëtit gjithmonë vendosin të fortët. A nuk vendosën për ne Fuqitë e Mëdha në Shën Stefan, në Berlin, në Londër dhe në Paris? Vendosën, por vendosën shumë keq! Kush na garanton neve se për popullin shqiptar nuk do të vendosin të tjerët përsëri nesër, sikurse dje, por tani në Hagë, Nju Jork apo gjetiu?
Kështu e ka historia: kur s’vendos vetë, vendosin të tjerët për ty, por jashtë vullnetit dhe aspiratave tua kombëtare!
Epilogu i kësaj fantazie tmerruese, që të mjegullon sytë dhe të zë frymën, mund të përfundojë edhe kështu, gjatë ”zgjidhjes” së çështjes kombëtare shqiptare:
Në Konferencën Ndërkombëtare të Paqes për Ballkanin, mbajtur diku në Evropë, apo në OKB, vendoset:
-Jugosllavia shpallet shtet i vdekur,
-Sllovenia, Kroacia, Bosnja, Serbia, Mali i Zi, Maqedonia dhe Kosova (me kufinjtë aktualë administrativë) shpallen shtete të pavarura dhe sovrane,
-Republika sovrane e Kosovës, nëse do, mund të bashkohet me Republikën e Shqipërisë,
-Pakicës kombëtare shqiptare në Maqedoni, Serbi, Mal të Zi e Greqi, t’u sigurohen dhe t’u garantohen të drejtat njerëzore, liria e fjalës, e shtypit, e mendimit, e besimit, e qarkullimit dhe e shkollimit në gjuhën amtare…, të sanksionuara në dokumentet e OKB-ës dhe KSBE-së (tani OSBE-së).
Me kaq Konferencën Paqësore për Ballkanin e shpallim të mbyllur, kurse krizën jugosllave dhe çështjen shqiptare të zgjidhur.
Rroftë ”paqa”, ”drejtësia” dhe forca!
Me fat ”bashkimin”, popull shqiptar!
Kur u shkëputa nga fantaza dhe ëndërrimi, kulloja i tëri në djersë, por, pasi u kthjellova dhe u binda se vërtet kisha qenë në kllapi, bërtita i gëzuar: O Zot, sa mirë që qenka një ëndërr e llahtarshme, se sa një realitet i tmerrshëm!
Dhashtë Zoti, shqiptari dhe i forti, që kjo ëndërr dhe fantazi personale të mos shndërrohet në realitet dhe tragjedi kombëtare.
Amin!

Shkruar në Nëntor 1991,
Botuar në KUSHTRIMI I LIRISË, organ i Organizatë Revolucionare Shqiptare (ORSH), Viti I i botimit, Nr.1, Dhjetor 1991, Mërgim.

SHQIPTARËT DHE MALLKIMI I HISTORISË

I
Ne, shqiptarët, ende jemi shumë romantikë dhe ëndërrues të mëdhenj. Ende ushqehemi dhe jetojmë me mite, legjenda e balada, duke i stolisur dhe zbukuruar aq shumë ngjarjet reale historike, sa që i shndërrojmë ato në përralla, në ngjarje ireale!
Ne jemi mësuar vetëm që të lëvdohemi e të mburremi me historinë tonë të lashtë, duke e veshur atë me vello hyjnore! Ne nuk jemi mësuar që të kritikojmë historinë tonë. Autokritika për shqiptarin është diçka e pakapshme, e huaj!
Ne jemi mësuar që t’i zmadhojmë ngjarjet, veprimet dhe punët tona e të paraardhësve tanë deri në përmasa jashtëtokësore, jashtëlogjike. Ne jemi mësuar që të zezës t’i themi e bardhë dhe të bardhës e zezë!
Ne jemi mësuar që të vetëlëvdohemi. Ne s’jemi të sinqertë ndaj vetvetes, ndaj njëri-tjetrit dhe ndaj historisë sonë. Ne nuk jemi realistë në shpalimin e historisë sonë kombëtare. Ne jemi vetëmashtrues! Ne nuk ecim për toke, por për qielli!
Ne, shqiptarët, nuk kemi mësuar asgjë nga pësimet tona historike, sepse nuk jemi vetëkritikë, nuk i pranojmë të metat dhe gabimet tona! Ne jemi kokëfortë! Ne jemi idealistë të mëdhenj edhe në shekullin e shkencës dhe të atomit, edhe atëherë kur duhet të jemi jo vetëm realistë, por superrealistë!
Ne na ka shkelur gjithmonë historia, sepse nuk kemi mësuar asgjë nga ajo, sepse nuk e kemi përfillur atë, sepse e kemi keqinterpretuar historinë! Ne nuk e çmojmë sa duhet njëri-tjetrin, prandaj, shpeshherë, na ka nënçmuar historia! Prandaj, na ka mallkuar historia!

II
Thonë se historia është gjykatësja më precize e ngjarjeve, e veprimtarisë së individëve dhe e luftës së popujve. Thonë se historia është e pamëshirshme, rigoroze, shumë e rreptë, por edhe parimore dhe e drejtë
. Thonë, gjithashtu, se historia nuk të fal, ajo të dënon ashpër. Por, siç duket, ne shqiptarëve historia jo vetëm që na ka dënuar rëndë, por edhe na ka mallkuar! Dhe, përderisa çdo lloj dënimi e ka njëfarë afati, mallkimi i historisë qenka më i rëndi, më i tmerrshmi, më afatgjati dhe më katastrofali!
Mallkimi i historisë nuk paska afat as shekujt, as mijëvjeçarët! Kaluan shekuj, kaluan më se dymijë vjet që kur kombin dhe atdheun tonë e ndjek pas mallkimi i historisë! Kaluan dymijë vjet që kur atdheu ynë është i robëruar dhe i copëtuar!
Dhe, s’dihet cili është më jetëgjatë, mallkimi i historisë apo kombi ynë? Të dy kanë moshën e mijëvjeçarëve. S’dihet cili është i përjetshëm: mallkimi i historisë apo kombi ynë? Apo janë të dy të pavdekshëm?! Apo, megjithatë, mallkimi i historisë është i vdekshëm? Vdekja e mallkimit të historisë varet nga uniteti dhe lufta e kombit tonë.

III
Që jemi popull i mallkuar, kjo po shihet nga gjendja jonë politike dhe ekonomike, nga gjendja jonë e pushtuar, e robëruar, e copëtuar dhe e varfër. Kjo po shihet nga lufta jonë politike e brendshme që po zhvillojmë njëri me tjetrin: individi me individ, grupi me grup, organizata me organizatë, partia me parti dhe krahina me krahinë!
Që jemi popull i mallkuar, kjo po shihet, por vallë, kush na mallkoi dhe pëse na mallkoi?! Na mallkuan të huajtë apo mallkuam vetëveten?! Na mallkuan "perënditë" e tokës apo të qiellit?! Na mallkuan "perënditë" e huaja judo-romake, ortodokso-bizantine e turko-arabe, apo na mallkuan perënditë pellazgo-ilire që i braktisëm?! Mos na mallkoi Nëna e Kombit: nëna iliriane, nëna arbëreshe apo nëna shqiptare, të cilës nuk ia çuam në vend amanetin?! Apo na mallkoi historia?

IV
Pse na mallkoi historia?
Sepse Ilirët s’u bënë kurrë popull, por mbetën fise! Sepse Ilirët s’formuan një shtet, një perandori të vetme, por formuan disa shtete! Sepse Ilirët dhe shtetet e tyre s’qenë në unitet luftarak përballë pushtuesëve të Perëndimit dhe të Lindjes! Sepse Dhmitër Fari tradhëtoi Teutën! Sepse Batoja tradhëtonte Baton! Sepse shteti ilir lidhte aleancë ushtarake me shtetin armik për të luftuar shtetin tjetër ilir! Sepse ilirët s’deshnin të bëhen gjeneralë e perandorë të Ilirisë, por bëheshin gjeneralë gjakatarë dhe perandorë katilë të Romës dhe Bizantit!

Pse na mallkoi historia?
Sepse Ilirët kurrë nuk u ngritën të tërë në kryengritje antiromake, por fis pas fisi! Sepse kur Ilirët e veriut u ngritën në kryengritje në vitin 156 p.e.s., fiset tjera ilire bënin sehir! Sepse fiset ilire zgjoheshin vonë, ngriteshin njëri pas tjetrit në kryengritje antiromake dhe asnjëherë përnjëherësh dhe të bashkuar!

Pse na mallkoi historia?
Sepse ardianëve dhe pleuratëve u dilte gjumi i robërisë romake në vitin 135 p.e.s. dhe ashtu të përgjumur shpërthenin në kryengritje! Sepse dalmatëve u dilte gjumi në vitin 78 p.e.s.! Sepse pirustët zgjoheshin nga gjumi i robërisë në vitin 54 p.e.s.! Sepse panonët zgjoheshin në vitin 16 p.e.s. dhe në vitin 12 p.e.s.! Sepse dalmatët zgjoheshin përsëri në vitin 12 p.e.s., por pasi ishin kënaqur duke fjetur plot 66 vjet dhe pasi ishin kënaqur duke soditur se si gjakosen fiset tjera ilire, vëllezërit e tyre të nënës, të gjakut e të gjuhës!
Sepse disa fise ilire nuk u zgjuan kurrë nga gjumi i robërisë romake, bizantine e sllave derisa u asimiluan! Sepse edhe atëherë kur u doli gjumi përnjëherësh shumicës së fiseve ilire dhe shpërthyen kryengritjen e viteve 6-9 të erës sonë, ngriti krye tradhëtia, iliri tradhëtoi ilirin, kurse luftën e fitoi ushtria romake!

V
Pse na mallkoi historia?
Sepse Arbëreshët ishin pasardhësit e Ilirëve! Sepse Arbëreshët, porsi Ilirët, nuk donin të kenë vetëm një Arbëri të përbashkët, të bashkuar, por donin shumë principata arbërore! Sepse Arbëreshët mezi pritën që të tërhiqet perandoria romake nga Iliriku, që të jenë të lirë për të luftuar në mes veti për principatat e tyre: për ara e livadhe, për male e kodrina, për burime e bashtina,…! Sepse kapedanët arbëreshë nuk luftonin për liri, por për pasuri! Sepse në çdo majë mali e kodre, në çdo qytet e fshat delte nga një kapedan dhe pasi rrethonte me gardh prej thuprave të shelgut një copë toke të plaçkitur e të tharë nga armiqtë pushtues, duke rrahur gjoks, bërtiste: "Unë jam prijësi, kjo është Arbëria"!
Dhe kështu, kapedan pas kapedani e princ pas princi shtoheshin principatat arbërore, shtoheshin "Arbëritë", kurse Arbëria s’formohej kurrë, Arbëria nuk çlirohej kurrë!
Ngritej pastaj mbi gërmadhat e perandorisë romake perandoria bizantine dhe i shembëte përtokë, me një goditje shkelmi, gardhiqet e shelgut që rrethonin principatat familjare të princërve të vetëshpallur arbërorë!
Binin princërit nga froni, por nuk shuhej ambicia e tyre për ringjalljen, jo të Arbërisë, por të principatave të tyre familjare! Disa princër vriteshin me shpatë në dorë, disa merrnin në sy botën, disa arratiseshin maleve, disa të tjerë shndërroheshin në vazalë, në mercenarë e shërbëtorë të pushtuesëve për një gradë!

Pse na mallkoi historia?
Sepse pa u tharë ende në letër vula e Besëlidhjes së Lezhës, Nikollë e Pal Dukagjini ia kthyen shpinën Gjergj Kastriotit - Skënderbeut! Sepse Mojsi Golemi, nga lakmia e zilia, tradhëtonte Skënderbeun dhe në krye të ushtrisë osmane sulmonte Arbërinë, popullin e vet dhe ushtrinë arbërore të Gjergj Kastriotit! Sepse Hamza Kastrioti, nga lakmia e xhelozia, tradhëtonte xhaxhain e vet dhe arratisej e kthehej në ballë të ushtrisë armike për të nënshtruar Arbërinë, për të mposhtur Gjergjin!

Pse na mallkoi historia?
Sepse princërit arbëreshë s’ishin fare në unitet politik e as luftarak në luftë të përbashkët kundër robërisë osmane! Ata luftonin, hapur e prapa shpine, njëri-tjetrin! Ata luftonin për zgjerimin e principatave të tyre, jo për çlirimin e Arbërisë!
Principata arbëreshe luftonte kundër principatës tjetër arbëreshe, duke lidhur aleancë herë me Venedik e herë me Turqi, herë me mikun e herë me armikun, për interesa të ngushta të princërve feudalë! Aleancë e vazalitet me armikun për të luftuar vëllaun, për të nënshtruar principatën tjetër arbërore!
Skënderbeu luftoi për një çerek shekulli rresht për të çliruar Arbërinë, por s’e çliroi dot! Ai mundi vetëm të çlirojë dhe të zgjerojë pak principatën e Kastriotëve, përafërsisht Shqipërinë e sotme të Mesme! Skënderbeu nuk mundi ta çlironte e ta bashkonte Arbërinë, sepse Arbëria ishte dy herë e pushtuar dhe dy herë e copëtuar: prej perandorisë osmane dhe prej kapedanëve e princërve arbërorë! Ushtritë osmane Skënderbeu i theu dhe i shpartalloi me dhjetëra herë, por princërit dhe principatat arbërore nuk mundi t’i bashkojë dot! Ata nuk e donin unitetin, nuk e donin bashkimin, nuk e donin çlirimin! Ata nuk e donin Arbërinë e bashkuar, të lirë e sovrane! Ata e donin Arbërinë e copëtuar në disa principata të robëruara e vazale të Turqisë, me të vetmin kusht, që ata të ishin princër të atyre principatave! "Princër" nën bajrakun e Turqisë!
Dhe kështu, luhej vallja e moçme iliriane në truallin e Arbërisë: princër e principata në dyluftim dhe në armiqësi të përhershme me njëra-tjetrën!

VI
Pse na mallkoi historia?
Sepse princërit egoistë e ziliqarë arbëreshë nuk e përkrahën ushtarakisht Skënderbeun! Sepse Lekë Dukagjinit vonë i ra ndër mend që të shkulë leshrat e tij për vdekjen e Gjergj Kastriotit! Sepse edhe pas vdekjes së Skënderbeut princërit dhe principatat arbërore nuk u bashkuan kurrë në luftë të përbashkët kundër pushtuesëve osmanllinj!
Sepse princërit dhe kapedanët arbëreshë i trashëguan bajraktarët dhe pashallarët shqiptarë! Sepse principatat arbërore i trashëguan pashallëqet shqiptare! Dhe lufta e brendshme për pushtet, dominim e pasuri në mes të bajraktarëve, pashallarëve dhe pashallëqeve shqiptare vazhdoi! Vazhdoi copëtimi i Shqipërisë! Vazhdoi avazi i vjetër i shqiptarëve, vazhdoi edhe robëria e Shqipërisë!

Pse na mallkoi historia?
Sepse Pashallëku i Shkodrës nuk i ndihmonte Pashallëkut të Janinës! Sepse Ali Pashë Tepelena luftonte kundër Sulit! Sepse Pashallëku i Janinës luftonte kundër Pashallëkut të Shkodrës, të Vlorës, të Beratit, të Delvinës, të Elbasanit, të Kavajës,…! Sepse pashallëqet e pashallarët shqiptarë luftonin kundër njëri-tjetrit! Sepse nuk bashkoheshin pashallarët dhe pashallëqet shqiptare! Sepse së pari luftonin për vete, pastaj, shumë pak, për Shqipëri! Dhe s’fitonin as pashallarët, as Shqipëria! Dhe fitonte armiku, vazhdonte robëria!

VII
Pse na mallkoi historia?
Sepse Shqiptarët kurrë nuk u ngritën në luftë çlirimtare si një popull i bashkuar dhe nën një komandë të vetme ushtarake! Sepse shqiptarët luftonin me rend: posa shuhej në gjak një kryengritje në Veri të Shqipërisë, shpërthente tjetra pas disa muajsh apo vitesh në Jug! Sa shuhej një kryengritje në Kosovë, kërciste tjetra në Shqipërinë e Mesme! Shuhej një kryengritje shqiptare në Karadak, shpërthente pas një kohe tjetra në Pollog! Sa shuhej një kryengritje antiturke në pranverë, shpërthente tjetra në vjeshtë, por në krahina të ndryshme të Shqipërisë!
Sikur bënin gara bajraku me bajrak e krahina me krahinë se cila po ngritet më shpesh në kryengritje, se cila po e mban më gjatë frontin e luftës! Sikur po bënin luftë se cili është më shqiptar se shqiptari, por shumë pak e shumë rrallë u shkonte ndërmend se si t’i bashkojnë armët dhe forcat luftarake për çlirimin jo të një fshati apo krahine, por për çlirimin dhe bashkimin e gjithë Shqipërisë!
Kur luftonte një pjesë e Shqipërisë, tjetra bënte sehir! Gjakosej e digjej një krahinë shqiptare, tjetra shikonte nga maja e malit tymin dhe flakën mbi shtëpitë e kasollet e krahinës fqinje dhe s’lëvizte dot nga vendi! Kur më vonë digjej krahina fqinje që kishte bërë sehir, krahina e djegur kohë më parë, jo vetëm që nuk i ndihmonte, por s’kish kohë e forcë nga plagët e marra armike, as që të bëjë sehir se si po digjet krahina fqinje!
Dhe kështu rradhiteshin shekujt e robërisë shqiptare: kryengritje pas kryengritjeje krahinore, djegëje pas djegëjeje, gjakosje pas gjakosjeje, sehir pas sehiri…, por kurrë bashkim, kurrë çlirim, kurrë liri!

VIII
Pse na mallkoi historia?
Sepse shqiptari mbeti shqiptar kapedan e princ, shqiptar bajraktar e pashá, shqiptar egoist e karrierist, shqiptar mendjemadh e lokalist, shqiptar mercenar e tradhëtar!
Sepse Abdullah Pashë Dreni tradhtoi Lidhjen Shqiptare të Prizrenit! Sepse kryengritësit shqiptarë të Kosovës nuk e dëgjonin Hasan Prishtinën! Sepse shqiptarët nuk e donin sulltan Reshatin, por e donin sulltan Hamitin (Nuk zgjedhnin Pavarësinë, por në mes dy sulltan¨ve)! Sepse shqiptarët nuk luftonin për pavarësi, por për autonomi! Sepse Ismail Qemali zbriti në Durrës kur ¾ e Shqipërisë ishte e pushtuar nga greko-sllavët! Sepse pavarësia e Shqipërisë u shpallë në Vlorën e lirë, por në Shqipërinë e pushtuar! Sepse Esat Pashë Toptani ishte kundër Ismail Qemalit! Sepse Shqipëria e copëtuar i kishte dy qeveri: njërën në Vlorë e tjetrën në Durrës! Sepse Shqipërisë nuk i pëlqenin dy qeveritë dhe qeveritarët e saj dhe thërriste gjermanin princ Wid! Sepse shqiptari, ndër shekuj, nuk ishte mësuar që ta qeverisë dhe komandojë shqiptari, por i huaji!

IX
Pse na mallkoi historia?

Sepse shqiptarët toleruan që armiqtë turko-sllavë t’a dëbojnë Ymer Prizrenin, që ta burgosin Abdyl Frashërin, që ta varin Sulejman Vokshin, që ta vrasin në pabesi Dedë Gjon Lulin e Mehmet Shpendin, që ta vrasin me tradhti Ramadan Zaskocin e Haxhi Zekën, Çerçiz Topullin e Isa Boletinin!
Sepse shqiptarët lejuan që të bëhet mbret një analfabet, një rezil e katil si Ahmet Zogolli! Sepse shqiptarët toleruan që i vetëshpalluri "mbreti" Zog të vrasë Luigj Gurakuqin, Bajram Currin, Avni Rrustemin e Hasan Prishtinën!
Sepse shqiptarët e bënë revolucionin demokratik të Qershorit’24 dhe po "shqiptarët" e prishën atë! Sepse reaksionarët zogistë luftonin kundër demokratëve fanolistë! Sepse Ahmet Zogu bashkëpunoi me serbomëdhenjtë! Sepse Fan Noli nuk e dëgjoi Bajram Currin!

X
Pse na mallkoi historia?
Sepse mbreti Zog u "bë zog e fluturoi", plaçkiti Shqipërinë dhe ia la të çarmatosur ushtrisë fashiste musoliniane! Sepse Balli Kombëtar nuk luftoi kundër fashizmit! Sepse Balli Kombëtar dhe Fronti Nacionalçlirimtar nuk u pajtuan e nuk u bashkuan në luftë të përbashkët antifashiste! Sepse shqiptarët partizanë dhe shqiptarët ballisto-zogistë luftuan kundër njëri-tjetrit! Sepse shqiptarët e Shqipërisë nuk u bashkuan me partizanët e Kosovës! Sepse Shqipëria dhe Kosova e bënë luftën antifashiste ndaras! Sepse partizanët shqiptarë iu besuan tepër partizanëve jugosllavë! Sepse komunistët shqiptarë më shumë ishin internacionalistë se sa nacionalistë! Sepse ideologjia internacionaliste në Shqipëri dominoi mbi ideologjinë kombëtare! Sepse ideologjia komuniste e hodhi Shqipërinë në prehrin dhe kthetrat e armiqve shekullorë të saj!

XI
Pse na mallkoi historia?
Sepse bijtë e Shqipërisë u bënë perandorë e gjeneralë të Perandorisë Romake e Bizantine, por asgjë të mirë nuk i dërguan nënës së tyre – Ilirisë, përveç ekspeditave gjakatare të legjioneve ushtarake romako-bizantine!
Sepse bijtë e Shqipërisë u bënë pashallarë, sadrazemë e vezirë të Perandorisë Osmane, por përveç ekspeditave ndëshkuese ushtarake, asgjë tjetër nuk i dërguan nënës së tyre të robëruar – Shqipërisë!
Sepse bijtë e shquar të Shqipërisë nuk ishin të gjithë patriotë, por shumë prej tyre ishin plangprishës e egoistë, të cilët punuan për armiqtë dhe pushtuesit e Shqipërisë!

Pse na mallkoi historia?
Sepse Shqipëria lufton për ekonomi, Kosova për pavarësi, Maqedonia shqiptare – Ilirida për autonomi, kurse shqiptarët nën Serbi – Kosova Lindore dhe ato në Mal të Zi – Malësia e Madhe luftojnë për ekzistencë kombëtare! Sepse shqiptarët ende i kanë shumë princër e principata, shumë bajraktarë e bajraqe, shumë pashallarë e pashallëqe!

Pse na mallkoi historia?
Sepse shqiptarët e humbën Shqipërinë ilirike! Sepse shqiptarët s’e bashkojnë Shqipërinë etnike! Sepse shqiptarët mohojnë Çamërinë! Sepse shqiptarët po e humbin Iliridën! Sepse shqiptarët po e mohojnë Kosovën Lindore! Sepse shqiptarët nuk e kujtojnë Malsinë e Madhe! Sepse është e përçarë Shqipëria londineze! Sepse kur greko-sllavët hartojnë hapur plane për copëtimin e Shqipërisë, shqiptarët kryqëzojnë duartë e thonë: "bëhe zot ëndërr"!

Pse na mallkoi historia?
Sepse shqiptarët kanë shumë armiq dhe tepër pak miq! Sepse shqiptarët ishin tepër internacionalistë dhe luftonin e vriteshin për lirinë e shteteve fqinjë! Sepse shqiptarët janë përsëritës të pakorrigjueshëm të gabimeve të mëdha historike të paraardhësve të tyre!

XII
Pse na mallkoi historia?
Sepse shqiptari që në kohë të moçme e kish dhe i mbeti në gjak tradhëtia, zilia, lakmia, egoizmi, karrierizmi, mendjemadhësia, bajraktarizmi, lokalizmi,…! Sepse shqiptari edhe sot lufton i ndarë, i copëtuar dhe i përçarë! Sepse shqiptari ende e tradhton shqiptarin! Sepse shqiptari ende e lufton shqiptarin! Sepse ndër shqiptarë ende është më e fortë ndjenja e karrierizmit se ndjenja e atdhetarizmit! Sepse shqiptarët ende nuk luftojnë për Shqipëri, por për kolltuqe e principata moderrne!

Pse na mallkoi historia!
Sepse ende s’janë zhdukur esatë toptanët e zogollianët! Sepse ende s’janë ngritur në këmbë avni rrustemët! Sepse bota ka arritur deri në Hënë, kurse shqiptarët ende falin e s’falin gjaqet! Sepse shqiptarëve u mungon urtësia, guximi, dhe forca! Sepse shqiptarët ende nuk e meritojnë bashkimin kombëtar, sovranitetin dhe lirinë!

Pse na mallkoi historia?
Sepse shqiptari nuk ka fé shqiptarinë! Sepse shqiptarët as nuk kanë qenë as nuk janë në unitet e pajtim kombëtar! Sepse shqiptari është gjumash i madh dhe i del gjumi kur bëhet tepër vonë! Sepse shqiptari është mburravec, është i fjalëve të mëdha e i punëve të vogla! Sepse patrioti nuk është patriot, demokrati nuk është demokrat dhe revolucionari nuk është revolucionar! Sepse shqiptari së pari duhet të luftojë me "shqiptarin", pastaj me armiqtë pushtuesë! Sepse shqiptari është romantik e jo realistë! Sepse shqiptari është anarkist e nihilist! Sepse shqiptari është besnik ndaj të huajve dhe i pabesë ndak shqiptarit! Sepse shqiptari e ka braktisur Besën Shqiptare! Sepse Besa e Burrëria për shqiptarin sot nuk kanë vlerë, ai ato i ka shndërruar në relike muzeale dhe jo në frymëzim për veprim!

Pse na mallkoi historia?
Sepse shqiptari mbeti "shqiptar", prandaj edhe Shqipëria mbeti "Shqipëri"! Sepse Shqipëria ndahej e copëtohej pandërprerje, epokë pas epoke: nga shtetet ilire në principatat arbërore, nga pashallëqet shqiptare në vilajetet turke dhe nga vilajetet turke në banovinat, obllastet dhe pokrajinat sllave!
Ndarje zinxhirë, por kurrë bashkim! Mallkim, mallkim dhe prapë mallkim! Përçarje, përçarje dhe vetëm përçarje! Robëri, robëri dhe përsëri robëri!

Pse na mallkoi historia?
Pse? Pse? Pse?… Sepse! Sepse! Sepse!…
Pse, pse na ndoqi fati i zi në vazhdimësi,
nëpër histori, në pafundësi?!
O Zot! O djall! O shqiptar! A ka fund?!

Mallkim, mallkim dhe prapë mallkim!
Përçarje, përçarje dhe vetëm përçarje!
Robëri, robëri dhe përsëri robëri!

Mallkim, përçarje dhe robëri deri në përjetësi,
apo derisa shqiptarët të mbushen mend dhe mallkimin ta kthejnë në bekim,
përçarjen në pajtim e bashkim dhe robërinë në çlirim?

Shkruar në Janar 1992,
Botuar në:
-KUSHTRIMI I LIRISË, organ i Organizatës Revolucionare Shqiptare (ORSH), Viti II i botimit, Nr.1, Janar 1992, Mërgim.
-KOSOVA SOT, gazetë ditore e Prishtinës, Gusht 2002.
-GLOBI, revistë e pavarur, Nr.36, Shtator 2002, Shkup.
-RIBASHKIMI I SHQIPËRISË, organ i Frontit për Bashkim Kombëtar Shqiptar (FBKSH), Nr.1, Nëntor 2002, Tiranë.


T’I RUHEMI TRADHËTISË KOMBËTARE!
I
Shqiptarët e Kosovës i bashkoi dhuna dhe terrori i egër ushtarako-policor i Serbisë! Gjaqet e shqiptarëve „i fali“ antishqiptari Millosheviç! Shqiptarët e Shqipërisë do t’i bashkojë sulmi ushtarak i Greqisë në Shqipërinë e Jugut! Ose sulmi serbo-malazez mbi Shqipërinë e Veriut! Ose pushtimi ”paqësor” i neofashizmit italian!
Shqiptarët, gjatë gjithë luftërave të tyre shekullore, kurrë nuk janë bashkuar në mënyrë të ndërgjegjshme në luftë kundër armiqve të tyre! Shqiptarët janë bashkuar gjithmonë në momentin e fundit, nga zori e jo nga patriotizmi i tyre i vetëdijshëm! Janë bashkuar stihikisht, jo në mënyrë të rregullt organizative! Janë bashkuar atëherë kur thika, ushta e bajoneta armike ka prek në asht dhe ka vënë në lëvizje refleksive trurin e përgjumur të shqiptarëve! Dhe, kur u ka dalë gjumi shqiptarëve, pas goditjeve vdekjeprurëse të armikut, ata e kanë parë veten të bllokuar, të rrethuar, të mbështetur për muri, të çorganizuar, të çarmatosur, të pafuqishëm për rezistencë efektive dhe pa kurfarë mundësie reale për të fituar luftën!
Shqiptari i ka falë gjaqet vetëm përkohësisht, por kurrë përgjithmonë! Porsa kalon rreziku i jashtëm, shqiptari i kthehet përsëri gjakmarrjes, hakmarrjes dhe vëllavrasjes! Kjo është një sëmundje kronike dhe shekullore e shqiptarëve!
II
Partitë politike legale, së pari e lodhën shumë popullin tonë me premtime të mëdha, pastaj e kërrusën me kontribute të tepërta, që më në fund ta rrëzojnë përtokë me luftën e tyre anarkiste në mes veti për pushtet!
Tërë veprimtaria e deritanishme politike e të ashtuquajturës “alternative demokratike kosovare” solli në popull një dëshprim, zhgënjim e paperspektivë, humbje besimi dhe krizë morale!
Përderisa populli kërkon liri e pavarësi, partitë politike legale kërkojnë nga populli i rraskapitur durim dhe para!
Kështu, partitë politike të alternatives kosovare ranë në provim para popullit dhe historisë! Ata e shndërruan popullin tonë nga një popull vital e krenar, në një skllav të bindur e apatik!
Atë çka nuk mundi ta realizojë pushtuesi serbo-jugosllav mbi shtatë dekada – pacifikimin dhe nënshtrimin e shqiptarëve, e arriti alternativa ”demokratike” e Kosovës, e realizuan titistët i ish-LKK-së të infiltruar në udhëheqje të opozitës ”demokratike” kosovare!
As vrasjet, as djegëjet e plaçkitjet dhe as burgosjet e dënimet masive të shqiptarëve nga regjimet e Beogradit, Shkupit e Titogradit nuk mundën ta pacifikojnë shqiptarin luftarak, trim e guximtar të Kosovës; nuk mundën ta nënshtrojnë e përkulin shqiptarin krenar e të papërkulshëm ndër shekuj; nuk mundën ta detyrojnë të durojë robërinë, pushtimin, çnderimin e çburrërimin shqiptarin e vrullshëm, energjik e luftëtar!
Armiqtë nuk mundën as ta detyrojnë dhe as ta mashtrojnë shqiptarin e Kosovës, që nga luftëtar lirie të shndërrohet në pacifist, nga krenar të shndërrohet në i nënshtruar, dhe nga i vrullshëm në i durueshëm, nga luftarak në gandist e lëmoshtar!
Të vetëquajturit ”patriotë e demokratë“, të shkolluar e të majmur nëpër shkollat politike dhe grazhdet e Titos, ia arritën që pa armë e terror, por me demagogji e tradhëti, që ta gjunjëzojnë dhe ta nënshtrojnë Kosovën e pagjunjëzuar e të panënshtruar kurrë, arritën që ta pacifikojnë Kosovën luftarake, pishtaren e lirisë kombëtare, zemrën e kombit tonë!
Armiq e furtuna të panumërta kaluan mbi truallin e përgjakur të Kosovës, stuhi të shumëta rrahën gjoksin granit të shqiptarit, por nuk e përkulën, nuk e rrëzuan, ai qëndroi si lis përballë rrebesheve antishqiptare gjatë historisë. Qëndroi, luftoi, u pushtua, por kurrë nuk u mposht, nuk u dorëzua shqiptari atdhetar e liridashës. E sot, shqiptarin e mposhti, e dorëzoi dhe e çburrëroi vetë shqiptari! Shqiptarët e tubuar nëpër të ashtuquajturat parti legale „demokratike“, pas shpërbërjes së LKK-së! E mposhtën komunistët e djeshëm të Titos, të shndërruar sot në ”demokratë” të Bushit!.
Udhëheqjet e shumicës së partive ”demokratike” legale të Kosovës janë titistët e djeshëm, anëtarë ose simpatizantë të ish-LKK-së, të cilët direkt apo indirekt luftuan me të gjitha forcat e tyre intelektuale kundër kërkesës popullore ”Kosova-Republikë”! Luftuan, zbuluan e dënuan bijat dhe bijtë e popullit tonë, të cilët luftonin për Republikën e Kosovës! E pengojnë dhe e bojkotojnë bashkimin e trojeve shqiptare të Maqedonisë, Serbisë dhe Malit të Zi me Republikën e Kosovës! Janë për bashkim kombëtar me fjalë dhe kundër tij me vepra!
Ish-titistët dhe mikroborgjezët e udhëheqjeve të disa partive legale, veshur tani me gëzofin e ”patriotit” dhe të ”demokratit”, dje i luftonin bijtë e vërtetë të popullit duke i etiketuar (porsi serbomëdhenjtë) si ”irredentistë”, ”nacionalistë”, ”separatistë”, ”kundërrevocionarë”,…etj., kurse sot i luftojnë duke i quajtur ”stalinistë”, ”enveristë”, ”ekstremistë”, ”të kuq”,…etj.!
Dhe në momentin kritik për popullin tonë, si dhe kur t’u shterrojë fjalori demagogjik, ”demokratët” pacifistë të shumë udhëheqjeve të partive politike legale do të marrin valixhet dhe familjet e tyre e do të braktisin popullin e Kosovën, duke kërkuar azil politik në Beograd, Zagreb, Bon e Vashington! Kurse me popullin e në ballë të popullit do të mbeten përsëri bijtë patriotë e revolucionarë të tij, ata luftëtarë të vërtetë të lirisë që sakrifikuan rininë dhe jetën e tyre burgjeve të ish-Jugosllavisë, ata revolucionarë të cilët armiku serbo-jugosllav dhe tradhëtarët, karrieristët dhe demagogët shqiptarë dje i etiketuan si ”irredentistë”, ”nacionalistë”, ”separatistë”,…etj., kurse sot i anatemojnë si ”stanilistë”, ”enveristë”, ”terroristë”, ”të kuq”,…etj.!
Për lirinë e Kosovës, për çlirim e bashkim të kombit shqiptar, as kanë luftuar dhe as nuk do të luftojnë ndonjëherë të ashtuquajturit ”demokratë pacifistë”, të cilët predikojnë, porsi priftrinjtë, paqen e rrejshme tokësore në robëri, durimin e pakufi dhe nënshtrimin e turpshëm të shqiptarëve, përballë sulmeve dhe pushtimit të armiqve!
Për lirinë dhe çlirimin kombëtar kanë luftuar, luftojnë dhe do të luftojnë deri në fund vetëm revolucionarët – luftëtarët e lirisë, bijat dhe bijtë e vërtetë të popullit, të cilët gjer më sot kanë dhënë vetëm prova qëndrese dhe sakrifice në luftë për demaskimin e armikut e të tradhëtarëve.
Populli ynë, me bijtë e tij revolucionarë në ballë, do të di t’i zbulojë dhe dënojë pseudopatriotët e pseudodemokratët, karrieristët e demagogët, kompromisaxhinjtë e tregtarët politik, tradhëtarët shqipfolës…, dhe do të di të qëndrojë, të organizohet, të luftojë dhe të fitojë mbi armiq e tradhëtarë; do të di të fitojë lirinë, pavarësinë dhe bashkimin e vet kombëtar. Kush s’beson në këtë të vërtetë të padiskutueshme, mashtrohet shumë keq, s’ka çka i duhet jeta.
III
Shqiptarët e Kosovës dhe të gjithë shqiptarët nën ish-Jugosllavi do t’i bashkojë vetëm pushka e lirisë. Pushka e lirisë është çelsi i vetëm për pajtim e bashkim kombëtar në mes partive politike shqiptare në ish-Jugosllavi, në Shqipëri e diasporë. Pushka e lirisë do ta forcojë unitetin mbarëkombëtar të kombit shqiptar.
Pushka e lirisë do të fillojë luftën nacionalçlirimtare. Pushka e lirisë do ta zhvillojë luftën për çlirim dhe bashkim kombëtar, kurse ndërhyrja e helmetkaltërve të OKB-së do ta përfundojë këtë luftë.
Nuk ka paqë, as bisedime paqësore dhe dialog demokratik, as ndërhyrje ushtarake të OKB-së, apo Bashkësisë Evropiane pa luftë të shqiptarëve kundër pushtuesve sllavë. Pas luftës vjen gjithmonë paqa. Prandaj, kush e don paqën le të përgatitet për luftë dhe le të ngritet në luftë çlirimtare. Lufta, paqa dhe liria janë në lidhshmëri dhe në varshmëri dialektike reciproke nga njëra-tjetra. Askush, asnjë forcë dhe demagogji, s’ka mundur dhe s’do të mundet t’i ndajë, as t’i zhvendosë luftën, paqen dhe lirinë.
IV
As minimumin e diplomacisë dhe të luftës politike nuk kanë zhvilluar partitë dhe politikanët e Kosovës dhe të Shqipërisë në drejtim të çlirimit dhe të bashkimit kombëtar! As minimumin e qëndresës dhe të luftës revolucionare nuk kanë bërë shqiptarët dhe partitë e tyre për çlirim dhe bashkim kombëtar!
Kombi shqiptar mund të tradhëtohet nga Evropa dhe „shqiptarët”, por ai nuk mund të nënshtrohet dhe nuk do të pajtohet kurrë edhe me tradhëtinë e re të mundshme, nuk do të pajtohet me vazhdimësinë e copëtimit, pushtimit dhe të robërisë së tij! Prandaj, t’i ruhemi tradhëtisë kombëtare!
T’i ruhemi Evropës dhe pacifistëve, disfatistëve, demagogëve, karrieristëve, shqipfolësve, pseudopatriotëve dhe pseudoshqiptarëve që të mos i shesin apo falin tokat shqiptare edhe kësaj rradhe Serbisë, Maqedonisë dhe Malit të Zi!
T’i ruhemi, pra, tradhëtisë kombëtare!
Luftëtarë të lirisë dhe revolucionarë konsekuentë të Kosovës, Maqedonisë, Serbisë e Malit të Zi – bashkoni punën, zemrat, forcën dhe armët në luftë të përbashkët nacionalçlirimtare për liri, pavarësi dhe bashkim kombëtar, që t’i shpëtojmë tradhëtisë kombëtare, e cila po na kërcënon përpara syve tanë!
Komb shqiptar, luftëtarë të lirisë, pavarësisë, të bashkimit kombëtar dhe të demokracisë! Patriotë dhe revolucionarë! Jini vigjilentë, të zgjuar, të organizuar dhe në këmbë, që t’i ruhemi tradhëtisë kombëtare!
Ky vit është afati i fundit, që të gjithë shqiptarët të deklarohen botërisht se, a janë për “paqen dhe durimin” e demokratëve, që është baraz me robëri dhe nënshtrim, apo janë për luftën çlirimtare të revolucionarëve, që është baraz me liri, pavarësi dhe bashkim kombëtar.
Koha nuk pret më shumë, prandaj, zgjohu popull shqiptar! Bashkohu e organizohu popull shqiptar dhe, me revolucionarët në ballë e pushkën në krah, nisu shtigjeve të lirisë! Marsho i vendosur, krenar e guximtar drejt çlirimit dhe bashkimit kombëtar!
Zgjohu shqiptar! Ngritu Shqiptar! Nisu Shqiptar! Marsho shqiptar! Mos u ndal, shqiptar! Mos duro! Mos u nënshtro! Qëndro! Lufto!
Edhe drejtësia, edhe liria është me ty, o shqiptar! Përpara shqiptarë!

Shkruar në Shkurt 1992,
Botuar në KUSHTRIMI I LIRISË, organ i Organizatës Revolucionare Shqiptare (ORSH), Viti II i botimit, Nr.2, Shkurt 1992, Mërgim.


LIRIA FITOHET
ME LUFTË REVOLUCIONARE

I
E ashtuquajtura ”krizë jugosllave” filloi në Kosovë dhe do të përfindojë në Kosovë. Problemi i Kosovës dhe çështja e shqiptarëve nën ish-Jugosllavi mbizotëroi gati dhjetë vjet në politikën jugosllave dhe tërhoqi vazhdimisht vëmendjen e Evropës, si epiqendër e krizës jugosllave. Por, me daljen në skenë të çështjes sllovene, kroate dhe më pas asaj boshnjako-hercegovase, çështja shqiptare dalëngadalë u margjinalizua dhe u hoq nga rendi i ditës së politikës evropiane, gjatë gjithë përpjekjeve të saj për zgjidhjen e krizës jugosllave. Zgjidhja e çështjes kombëtare shqiptare u shty nga politika evropiane në pakufi!

Pse ndodhi kështu?

Sepse partitë politike shqiptare nën Jugosllavi, për zgjidhjen e çështjes shqiptare, pra, për lirinë dhe pavarësinë kombëtare të popullit shqiptar, zgjodhën rrugën e paqës, rrugën demokratike, rrugën e dialogut me pushtuesit shovenistë serbomëdhenj. Kurse, për lirinë dhe pavarësinë e tyre sllovenët, kroatët e boshnjakët zgjodhën rrugën e luftës, rrugën revolucionare. Në këtë mënyrë, me që rruga e luftës është më dramatike, dhe më alarmante, ajo e tronditi, e shkundi Evropën, duke tërhequr vëmendjen dhe angazhimin e saj politik në drejtim të gjëmimit të armëve, në drejtim të zgjidhjes së çështjes sllovene, kroate e boshnjake.
Rruga revolucionare e luftës së armatosur nacionalçlirimtare, të cilën e preferuan sllovenët, kroatët e boshnjakët, e detyroi diplomacinë evro-amerikane që jo vetëm të merret seriozisht me çështjen e tyre, por e detyroi Bashkësinë Evropiane dhe Shtetet e Bashkuara të Amerikës që ta zgjidhin çështjen e tyre, duke njohur Slloveninë, Kroacinë e Bosnjë-Hercegovinën si shtete sovrane e të pavarura, duke dërguar në Kroaci e Bosnjë helmetkaltërtit e OKB-së.
Ndërsa, shqiptarët e Kosovës dhe viseve tjera shqiptare nën ish-Jugosllavi heshtën, prandaj heshti edhe Evropa. OKB-ja, Evropa dhe SHBA-të do të heshtin dhe nuk do të merren seriozisht me çështjen shqiptare, derisa shqiptarët nuk do ta shtrojnë seriozisht për zgjidhje çështjen e tyre kombëtare përpara Evropës dhe OKB-së, përderisa shqiptarët nuk do t’ia imponojnë çështjen e tyre opinionit publik ndërkombëtar, përderisa shqiptarët nuk do ta detyrojnë Evropën SHBA-të dhe OKB-në, përmes luftës së tyre të armatosur nacionalçlirimtare, që ta shtrojnë për zgjidhje çështje kombëtare shqiptare.
Përderisa shqiptarët nuk do të zhvillojnë luftë për liri dhe pavarësi, por diplomaci, durim pakufi e pacifizëm, atëherë Evropa do të na mbajë ligjërata vetëm rreth shkeljes së të drejtave të njeriut në Kosovë. Evropa nuk do ta shtrojë kurrë për zgjidhje çështjen shqiptare, po qe se populli i robëruar shqiptar nuk ngritet në luftë të armatosur nacionalçlirimtare.

II
Që në fillim të daljes në skenën politike jugosllave të çështjes sllovene e kroate, Evropa dhe SHBA-të predikonin natë e ditë mosprishjen e Jugosllavisë, por pranonin vetëm reformimin e saj në konfederatë, apo çfarëdoqoftë që të merreshin vesh republikat e saj. Por kroato-sllovenët në strategjinë e tyre politike kishin sanksionuar parimin e vetëvendosjes së popujve deri në shkëputje nga Jugosllavia dhe shpalljen e Sllovenisë e të Kroacisë shtete sovrane e të pavarura, kurse konfederalizmin e përdornin si taktikë lufte, si politikë dite të fitimit në kohë. Dhe në momentin kur u përgatitën për shkëputje, ata e flakën idenë e Jugosllavisë konfederative dhe shpallën shtetet e tyre të pavarura.
Dalja e Sllovenisë dhe e Kroacisë nga Jugosllavia nuk i pëlqeu politikës evro-amerikane. Evro-amerikanët i mbyllën të dy sytë dhe i zunë të dy veshët para sulmit agresiv të Armatës Jugosllave dhe Serbisë kundër Sllovenisë e Kroacisë në emër të ruajtjes së integritetit territorial të Jugosllavisë, sepse politika serbomadhe dhe ajo evro-amerikane përputheshin në nostalgjinë për ruajtjen e Jugosllavisë. Por qëndresa e vendosur heroike e popullit slloven dhe kroat me armë në dorë kundër agresionit serbo-jugosllav, ua prishi politikën evro-amerikanëve dhe i detyroi ata që të heqin dorë nga opcioni i tyre politik për ruajtjen me çdo kusht të Jugosllavisë. Dhe, si rezultat i luftës çlirimtare të sllovenëve, kroatëve e boshnjakëve ndryshoi edhe qëndrimi politik evro-amerikan ndaj Jugosllavisë, të cilën, pas shumë ngurrimesh, më në fund e shpallën të paqenë dhe të vdekur politikisht dhe juridikisht.
Qëndrimi i parë politik evro-amerikan, lidhur me krizën jugosllave, ishte ruajtja dhe reformimi konfederativ i saj. Ky qëndrim tanimë ra poshtë si rezultat i luftës së vendosur për liri e pavarësi kombëtare të popullit slloven, kroat e boshnjak.
Qëndrimi i dytë politik evro-amerikan në zgjidhjen e krizës jugosllave është mosndryshimi i kufinjëve të brendshëm e të jashtëm të republikave të ish-Jugosllavisë. Ky opcion politik evro-amerikan e bën aktualisht të pamundshëm, jo vetëm zgjidhjen në tërësi të çështjes, por pengon edhe njohjen e Republikës së Kosovës si shtet sovran e të pavarur. Ky qëndrim politik aktual i Evropës dhe SHBA-ve lejon vetëm një „autonomi speciale“ të Kosovës nën Serbi, ndoshta autonomi të Iliridës nën Maqedoni dhe njohjen e të drejtave kulturore e njerëzore të shqiptarëve në Serbinë Jugore dhe në Mal të Zi!
I takon, prandaj, popullit shqiptar të këtyre trojeve që të gjejë format dhe mënyrat e veprimit të tij politik e ushtarak që ta detyrojë Evropën dhe Amerikën të heqin dorë nga opcioni aktual për mosndryshimin e kufinjëve të brendshëm dhe të jashtëm të ish-Jugosllavisë. Në të kundërtën, çështja kombëtare shqiptare do të mbetet e pazgjidhur, populli shqiptar do të mbesë edhe për disa dekada apo një shekull nën robëri, kurse trojet e tij etnike do të ricopëtohen edhe më egërsisht nga tre shtete sllave!
Ne duhet të mësojmë shumë nga lufta për liri e pavarësi e Sllovenisë, Kroacisë dhe Bosnjës. Ne duhet të mësojmë gjithashtu shumë nga diplomacia kroato-sllovene. Ne duhet t’i kombinojmë, porsi kroato-sllovenët, luftën dhe diplomacinë, duke i zhvilluar ato paralelisht dhe në të njëjtën kohë dhe hapsirë.
Rruga demokratike dhe paqësore e shqiptarëve të ish-Jugosllavisë ishte e arsyeshme për kohën dhe rrethanat e djeshme, dhe i dha frytet e veta që nga shpallja e Republikës dhe e Kushtetutës së Kosovës dhe deri te referendumi popullor dhe zgjedhjet e 24 majit 1992. Por, sot dhe nesër, opcioni politik i rrugës paqësore dhe dialogut demokratik me pushtuesët, nuk është dhe nuk do të jetë i aftë për zgjidhjen e çështjes shqiptare.
Opcioni politik paqësor dhe i dialogut me armikun nuk është njësoj frytdhënës dhe i dobishëm si në fillim të krizës jugosllave, ashtu edhe në mbarim të saj. Me një opcion statik e të ngurtë, shqiptarët kurrë nuk do të mund të arrijnë në liri, pavarësi, sovranitet dhe bashkim kombëtar. Me ndërrimin e situatës politike jugosllave, ballkanike dhe evro-amerikane duhet të ndërrojnë edhe opcionet e politikës shqiptare. Ne konsiderojmë se, shumëçka ka ndryshuar që nga fillimi i krizës jugosllave e deri më sot, kurse politika shqiptare ka mbetur në margjinat e opcioneve të para dy-tre viteve.
Rruga e deritashme paqësore dhe e dialogut demokratik me armiqtë pushtuesë (a thua ekziston dialog demokratik në mes xhelatit dhe viktimës?!), frytin më të madh të saj që mund të sigurojë nga ky dialog „demokratik“ është ose një „autonomi speciale“ të Kosovës nën Serbi, ose një Republikë të Kosovës nën Jugosllavinë Federative të sapo shpallur nga Serbia dhe Mali i zi. Ne konsiderojmë se, edhe njëra edhe tjetra ”zgjidhje” është tradhëti kombëtare nga ana e atij Parlamenti apo asaj Qeverie shqiptare që do ta pranonte dhe nënshkruante një „zgjidhje“ të tillë të çështjes shqiptare!
Siç po shihet, rruga paqësore dhe e dialogut ”demokratik” të shqiptarëve të robëruar me pushtuesit sllavë çon ( në të gjitha variantet) në një robëri të re edhe më të tmerrshme, në moszgjidhjen e çështjes shqiptare dhe në një tradhëti kombëtare. Prandaj, sa më parë që Parlamenti dhe Qeveria e Kosovës, si dhe të gjitha partitë politike shqiptare nën ish-Jugosllavi të lirohen nga idea dhe opcioni politik i dialogut „demokratik“ me pushtuesët, aq më afër do të jetë liria dhe zgjidhja e drejtë e përfundimtare e çështjes kombëtare shqiptare.
Serbia dhe ushtria e saj nuk u tërhoq vullnetarisht, përmes dialogut „demokratik“, nga Sllovenia, Kroacia e Bosnja, por u detyrua të tërhiqet me turp nga goditjet e armëve çlirimtare të luftëtarëve sllovenë, kroatë e boshnjakë. Serbinë nuk do ta detyrojë as Evropa, as OKB dhe as Amerika që të tërhiqet nga Kosova, Presheva, Bujanoci e Medvegja. Ata, që të largohen nga trojet tona, do t’i detyrojë vetë populli shqiptar me luftën e tij të armatosur nacionalçlirimtare. Liria fitohet e nuk dhurohet. Liria fitohet vetëm me luftë revolucionare.

III
Çështja shqiptare do të fillojë të zgjidhet seriozisht, drejt dhe përfundimisht që nga momenti kur do të fillojë funksionimi praktik i pushtetit legal demokratik shqiptar. Që nga momenti kur në Kosovë do të nisë punën e tij Parlamenti i Kosovës, Qeveria e tij dhe Presidenti i Kosovës, të zgjedhur në zgjedhjet e 24 Majit 1992. Dhe, sidomos, që nga formimi dhe funksionimi i Ministrisë së Mbrojtjes dhe Ministrisë së Rendit Publik të Republikës së Kosovës.
Çështja shqiptare do të fillojë të zgjidhet seriozisht dhe praktikisht që nga momenti kur pjesëtarët e armatosur të Rendit Publik do të fillojnë të patrullojnë nëpër rrugët dhe sheshet e fshatrave dhe qyteteve të Kosovës, si dhe që nga momenti kur do të armatosen pjesëtarët e Ministrisë së Mbrojtjes të Republikës së Kosovës. Sepse, pa armatosjen e pjesëtarëve të këtyre dy ministrive nuk mund të funksionojnë dhe as të ekzistojnë këto dy ministri.
Çështja shqiptare, pra, do të hyjë në zgjidhjen përfundimtare të saj që nga momenti kur do të fillojë funksionimi praktik i pushtetit demokratik shqiptar të dalë nga zgjedhjet e 24 Majit, sepse që nga ky moment do të nisë edhe sulmi frontal i ushtrisë serbo-malazeze për shkatërrimin e këtij pushteti, të shoqëruar me vrasje e rrënime masive kundër popullit tonë. Natyrisht që këtij sulmi barbar të pushtuesëve sllavë, populli shqiptar do t’i përgjigjet me kundërsulmin e tij në vetëmbrojtje. Në këtë mënyrë, krizës jugosllave, pos frontit frontit serbo-kroat e serbo-boshnjak, do t’i shtohet edhe fronti i tretë i luftës – ai serbo-shqiptar.

IV
Armiku synon që të na zhdukë fare nga faqe e dheut ilirian. Ai po lufton me të gjitha mjetet që të na mohojë vetëvendosjen, pavarësinë dhe lirinë kombëtare.
Armiku me këmbëngulje po përpiqet që të përjetësojë sundimin e tij në trojet tona të pushtuara. Prandaj, që ne të ekzistojmë, të jetojmë, të mbijetojmë dhe të çlirohemi nga kthetrat barbare të pushtuesëve sllavë, duhet patjetër të qëndrojmë, të organizohemi dhe të luftojmë.
E vërteta dhe drejtësia janë në anën tonë, kurse forca është në anën e armikut. Ne duhet të grumbullojmë forcat tona, me qëllim që forcës reaksionare të armikut t’i përgjigjemi me forcën tonë revolucionare.
Është ligj natyror që forcës t’i përgjigjesh me forcë, reaksionit me aksion. Pa vënie në veprim praktik të forcës revolucionare dhe çlirimtare të popullit të robëruar, përballë forcës shtypëse dhe shfrytëzuese të armikut, e vërteta dhe drejtësia e luftës çlirimtare të popullit të robëruar mbetet e pafuqishme, porsi pema pa rrënjë, si peshku pa ujë, apo si dielli pa rreze.
Populli shqiptar i trojeve të pushtuara nuk do të pranojë dhe lejojë, qoftë edhe me çmimin e gjakut dhe të jetës së tij, që mbi këto troje të shtresohet pluhuri i shekujve të robërisë sllavomadhe. Ideali i lirisë dhe i bashkimit kombëtar të shqiptarëve do të shuhet vetëm pas realizimit të tij.
Përpara drejt fitores, se liria fitohet me luftë revolucionare!

Shkruar në Qershor 1992,
Botuar në KUSHTRIMI I LIRISË, organ i Organizatës Revolucionare Shqiptare (ORSH), Viti II i botimit, Nr.6, Qershor 1992, Mërgim.



REPUBLIKA FEDERATIVE E VARDARIT
- ALTERNATIVA E VETME PAQËSORE

H Y R J E

Bashkimi bën fuqinë, - thotë urtësia popullore. Por, jo çdo bashkim bën fuqinë. Ka bashkim dhe „bashkim“. Ka bashkim të vullnetshëm dhe bashkim të dhunëshëm.

Pjesa e kombit shqiptar dhe trojeve të tij që sot gjenden të kolonizuara, të ndara dhe të pushtuara nga Serbia, Greqia, Maqedonia dhe Mali i Zi bëjnë pjesë në bashkimin e dhunëshëm të trojeve shqiptare këtyre shteteve shoviniste fqinje.

Bashkimi i vullnetshëm i popujve dhe shteteve bëhet nga shkaqe, interesa dhe rrethana të caktuara historike, objektive dhe subjektive të popujve që bëjnë bashkimin. Dhe po nga rrethana e shkaqe të caktuara historiko-politike, ekonomike e kulturore popujt bëjnë çbashkimin dhe ndarjen e tyre. Bashkimi i dhunshëm sjellë çbashkimin e dhunshëm, kurse bashkimi i vullnetshëm sjellë ndarjen e vullnetshme. Bashkimi dhe ndarja e popujve është një e drejtë e tyre e patjetërsueshme, është një veprim i arsyeshëm dhe i nevojshëm në bazë të kohës, hapësirës dhe rrethanave konkrete politike në të cilat bëhet bashkimi apo ndarja e popujve.

Me vullnetin e tyre popujt, zakonisht, bashkohen në federata e konfederata, lidhje apo bashkësi shtetesh dhe po me vullnetin e tyre ata dalin nga federata, konfederata apo bashkësia shtetërore. Shprehja e lirë e vullnetit të popullit bën pjesë në të drejtën demokratike e të ligjshme të çdo populli për vetëvendosje: të vendosë vetë për bashkim me popujt tjerë apo për ndarje nga ata, si dhe të vendosë vetë për formën shtetërore të zhvillimit të tij shoqëror, politik, juridik, ekonomik dhe kulturor.

I. PAK HISTORI

Kombi shqiptar është njëri ndër popujt më të vjetër të Ballkanit (Ilirikut) dhe Europës. Ai është popull autokton në tokat ku jeton sot dhe është pasardhës i drejtpërdrejtë i Ilirëve.

Si gjatë sundimit romako-bizantin, pushtimeve të hershme e të vonëshme sllave, ashtu edhe gjatë sundimit osman, populli ynë nuk e pushoi kurrë qëndresën dhe luftën e tij me shpatë, penë dhe pushkë në dorë për liri, pavarësi, bashkim kombëtar dhe progres shoqëror.

Me gjithë luftërat dhe përpjekjet e parreshtura për çlirim dhe bashkim kombëtar, populli shqiptar dhe trojet e tij etnike ende janë të ndara në katër shtete shoviniste dhe kolonialiste fqinje: Serbia, Greqia, Maqedonia (IRJM) dhe Mali i zi.

Ndarja e kombit shqiptar dhe trojeve të tij etnike është si rezultat i politikave grabitqare të shteteve shoviniste fqinje dhe si rezultat i qëndrimeve antishqiptare e antidemokratike të Fuqive të Mëdha të kohës, të cilat përmes Kongresit të Berlinit (1878), Konferencës së Londrës (1913), Konferencës së Versajës (1919) dhe Konferencës së Parisit (1945), konfirmuan vazhdimisht ndarjen e kombit shqiptar dhe të atdheut të tij – Shqipërisë.

Populli shqiptar në Maqedoni dhe trojet e tij janë vazhdimësi dhe pjesë integrale e kombit shqiptar dhe trojeve të tij në Ballkan – Shqipërisë Etnike.

II. GJENDJA AKTUALE POLITIKO
- EKONOMIKE E SHQIPTARËVE NË ILIRIDË

Shqiptarët në Maqedoni përbëjnë mbi 40% të numrit të përgjithshëm të popullsisë së republikës.

Edhepse në numër shumë të madh dhe autoktonë në tokat e tyre, shqiptarët kurrë nuk kanë qenë të barabartë me maqedonasit.

Shqiptarët e Iliridës kanë qenë dhe janë të shtypur e të diskriminuar politikisht, juridikisht dhe ekonomikisht nga ana e pushtetmbajtësve maqedonas.

Shqiptarët janë diskriminuar e po nëpërkëmben edhe sot në fushën e arsimit, kulturës, punësimit dhe të drejtave tjera kombëtare e njerëzore.

As në polici, ushtri dhe në administratën publike, shqiptarët nuk janë të përfshirë në përputhje me numrin e tyre real të numrit të përgjithshëm të popullsisë së republikës, sepse numrin e vërtetë të shqiptarëve e kanë fshehur të gjitha regjimet e deritashme maqedonase.

Mbi shqiptarët është ushtruar dhe po zbatohet ende një politikë denigruese, mospërfillëse, johumane dhe antishqiptare në të gjitha fushat e jetës shoqërore - politike.

Kërkesat dhe vullneti politik i shqiptarëve janë mohuar dhe shkelur me dhunë policore - ushtarake me dekada të tëra nga regjimet maqedonase.

As pas luftës gjysmëvjeçare të UÇK-së dhe aprovimit të Marrëveshjes së Ohrit, shqiptarët në Maqedoni nuk i kanë realizuar aspiratat e tyre kombëtare për drejtësi dhe barazi me maqedonasit.

Marrëveshja e Ohrit jo vetëm nuk e ka tejkaluar, por as nuk e ka arritur përmbajtjen e Kushtetutës së Republikës Socialiste të Maqedonisë së viteve 70-të dhe 80-të të shekullit të kaluar.

Aktualisht shqiptarët në Maqedoni janë të pakënaqur me pozitën e tyre politike, juridike, ekonomike e kulturore, sepse kushtetuta dhe ligjet në fuqi nuk ua njohin të drejtën e kombit shtetformues dhe gjuhën shqipe si gjuhë zyrtare shtetërore. Shqiptarët e Iliridës ende janë pakicë kombëtare në Republikën e Maqedonisë unitariste.

III. PARIMET E PËRGJITHSHME DEMOKRATIKE
TË SHQIPTARËVE NË ILIRIDË

Shqiptarët e Iliridës angazhohen për realizimin praktik të së drejtës së popujve për të shprehur vullnetin e tyre politik përmes Referendumit Popullor, duke vetëvendosur për shtetin në të cilin duan të jetojnë dhe për formën shtetërore që duan të formojnë, gjithmonë sipas Kartës së OKB-së: mbi të drejtën e popujve për vetëvendosje deri në shkëputje.

Shqiptarët e Iliridës punojnë për rrespektimin e të drejtave themelore njerëzore, të drejtën e shprehjes së lirë të mendimit, të drejtën e organizimit politik, të drejtën e protestimit paqësor, të drejtën e arsimimit, të punësimit dhe besimit sipas ligjeve demokratike të sistemit shumëpartiak dhe pluralizmit politik të sanksionuara në Konventën e Gjenevës të vitit 1951.

Shqiptarët e Iliridës kërkojnë të bëhet regjistrimi real dhe transparent i popullsisë në Maqedoni, nën kontrollin e rreptë të tyre dhe të ndërkombëtarëve dhe me theks të veçantë të dihet numri i vërtetë i shqiptarëve.

Shqiptarët e Iliridës e pranojnë dialogun politik demokratik dhe marrëveshjen për zgjidhjen e të gjitha çështjeve të hapura politike, ekonomike e sociale që i preokupojnë dy popujt tanë dhe grupet tjera etnike në Maqedoni.

Shqiptarët e Iliridës janë për integrime politiko - ekonomike dhe ushtarake rajonale dhe europiane, por pasi të jetë arritur integrimi i brendshëm ndërshqiptar.

Shqiptarët e Iliridës janë përcaktuar për ekonominë e tregut të lirë, për qarkullimin e lirë të njerëzve, të vlerave materiale e të kapitalit, duke iu nënshtruar ligjeve të konkurencës demokratike.

Shqiptarët e Iliridës angazhohen për investimin e kapitalit të jashtëm, ngritjen e objekteve industriale, duke u përkujdesur për zhvillimin sa më të shpejtë të tokave shqiptare, për punësimin e njerëzve dhe ngritjen e standardit jetësor të qytetarëve.

Shqiptarët e Iliridës mbështesin pa rezervë punën shkencore e arsimore të Universitetit të Tetovës dhe angazhohen me të gjitha forcat që ky institucion i lartë mësimor të institucionalizohet, të regjistrohet dhe të finansohet nga shteti.


IV. QËNDRIMET DHE SYNIMET POLITIKE,
DEMOKRATIKE DHE KOMBËTARE
TË SHQIPTARËVE NË ILIRIDË

Shqiptarët në Maqedoni i kanë të gjitha karakteristikat dhe atributet e një kombi. Ata kanë territorin e tyre kompakt, gjuhën, historinë, lidhjet ekonomike, formimin psiqik, vetëdijen e lartë kombëtare, kulturën e traditën e lashtë, si dhe autoktoninë mijëravjeçare në këto troje.

Mbështetur në realitetin objektiv aktual dhe në të vërtetën historike, shqiptarët e Iliridës aspirojnë për barazinë e plotë politiko - juridike të tyre dhe maqedonëve, përmes ngritjes së shqiptarëve në nivelin e kombit shtetformues dhe të gjuhës shqipe në gjuhë zyrtare shtetërore – krahas kombit maqedon dhe gjuhës maqedonishte.

Shqiptarët e Iliridës angazhohen që republika e sotme e Maqedonisë të shndërrohet në një shtet federativ i përbërë nga dy republika: republika shqiptare dhe republika maqedonase.

Shqiptarët e Iliridës synojnë që shteti i ardhshëm shqiptaro - maqedonas të emërohet: Republika Federative e Vardarit (RFV). Republikën Federative të Vardarit, si shtet të njohur ndërkombëtarisht, do ta përbëjnë: Republika e Iliridës dhe Republika e Maqedonisë.

Kryeqyteti i Republikës Federative të Vardarit do të jetë Shkupi, i cili njëkohësisht do të shpallet kanton i pavarur e neutral, kurse Republika e Iliridës dhe Republika e Maqedonisë do të kenë kryeqytetet e tyre, por jo Shkupin.

Flamuri i Republikës Federative të Vardarit do të jetë një bashkim i flamurit të Iliridës dhe flamurit të Maqedonisë: mbi fushën e kuqe të flamurit do të vendoset shqiponja e zezë dykrenare dhe dielli i verdhë me rreze.

E gjithë veprimtaria politike, ekonomike dhe juridike e brendshme dhe e jashtme e Republikës Federative të Vardarit do të rregullohet me Kushtetutën Federative, e cila do të hartohet nga ekspertët e komisionit kushtetues shqiptaro-maqedonas, sipas standardeve eropiane të federalizmit demokratik.

Federalizimi i Maqedonisë nuk është shpikur nga një grusht „ekstremistësh“ shqiptarë. Këtë idé e kanë shprehur edhe shumë intelektualë dhe veprimtarë politikë realistë maqedonas qysh nga gjysma e dytë e shekullit XIX dhe deri te gjysma e parë e shekullit XX, siç janë: Petar Manxhukov, Konstantin Kirkov, Goce Dellçev, Jane Sandanski, Dimitar Vllahov,...etj., dhe deri te Vanço Mihajllov e Mirjana Maleska në ditët tona.

Shqiptarët e Iliridës konsiderojnë se krijimi i Republikës Federative të Vardarit është zgjidhja më e drejtë dhe më reale në kushtet dhe rrethanat politike aktuale në Ballkan dhe në përputhje të plotë me politikën europiane e botërore të integrimit dhe mosndryshimit të kufinjve shtetërorë me dhunë.

Shqiptarët e Iliridës besojnë thellësisht se Republika Federative e Vardarit do të ishte një faktor i madh stabilizues për paqen në Ballkan, për zhvillimin e hovshëm ekonomik të vendit, si dhe për anëtarësimin më të shpejtë të tij në Bashkimin Europian dhe në NATO.

Shqiptarët e Iliridës konsiderojnë se Republika Federative e Vardarit nuk është iluzion, por një mundësi reale që mund të arrihet përmes vullnetit të lirë të popullit shqiptar dhe popullit maqedonas – me anë të dialogut konstruktiv demokratik.

Republika Federative e Vardarit jo vetëm që do të qetësonte Ballkanin dhe Europën, por në rradhë të parë do t’i qetësonte, do t’i pajtonte, dhe do t’i miqësonte përgjithmonë shqiptarët dhe maqedonët. Të dy popujt do të bëheshin më të fortë, më të pasur dhe më të civilizuar. Ata do të ishin shembëll frymëzimi bashkëjetese paqësore për të gjithë popujt e botës.

Shqiptarët e Iliridës shprehin bindjen se Republika Federative e Vardarit është e mundur dhe duhet të arrihet e të formohet jo përmes luftës, dhe jo pas luftës, por pikërisht para luftës, përmes paqes e dialogut demokratik dhe pas marrëveshjes konstruktive në mes të përfaqësuesve të shqiptarëve dhe të maqedonëve.

Argumentet e shqiptarëve të Iliridës për krijimin e Republikës Federative të Vardarit janë: Vullneti i lirë për vetëvendosje i shqiptarëve dhe i maqedonëve, e vërteta historike dhe realiteti aktual objektiv, dëshira demokratike për bashkëjetesë e shqiptarëve dhe e maqedonëve në një shtet të përbashkët federativ, si dhe dëshira e tyre që të jetojnë në paqë, drejtësi dhe barazi kombëtare e njerëzore me njëri-tjetrin.

Shqiptarët e Iliridës synojnë dhe besojnë në mundësinë e krijimit të Republikës Federative të Vardarit, prandaj do të angazhohen me të gjitha forcat e tyre njerëzore, politike e shpirtërore për sensibilizimin dhe sqarimin e të dy popujve tanë se Republika Federative e Vardarit është e vetmja zgjidhje politiko-juridike që çon drejtë paqes, drejtë zhvillimit ekonomik dhe progresit demokratik të të dy popujve tanë.

Shqiptarët e Iliridës nuk do të heqin dorë kurrë nga përcaktimi i tyre politik, demokratik e kombëtar për formimin e Republikës Federative të Vardarit. Në realizimin e bindjeve të tyre politike, ata llogarisin në përkrahjen e gjithë kombit shqiptar, në përkrahjen e popullit maqedonas, si dhe në ndihmën këshillëdhënëse e inkurajuese të qeverive demokratike të Europës, të Shteteve të Bashkuara të Amerikës dhe të Këshillit të Sigurimit të OKB-së.

Shqiptarët e Iliridës konsiderojnë se një popull që i mohon popullit tjetër lirinë, as vetë nuk është i lirë. Ai popull që robëron e sundon popullin tjetër edhe vetë është i robëruar dhe i sunduar. E drejta për liri, demokraci, pavarësi, barazi, drejtësi dhe mirëqenie ekonomike, është e drejtë natyrore dhe njerëzore e patjetërsueshme e çdo populli. Nga kjo e drejtë universale shqiptarët e Iliridës nuk do të heqin dorë asnjëherë, deri në realizimin e plotë të saj.

Shqiptarët e Iliridës konfirmojnë se ardhmëria e vetme e Republikës së sotme të Maqedonisë (IRJM) është krijimi nga ajo e Republikës Federative të Vardarit (RFV). Të gjitha opcionet tjera politike jo vetëm që nuk e zgjidhin çështjen politiko-territoriale midis shqiptarëve dhe maqedonëve, por, përkundrazi, e ashpërsojnë më shumë situatën dhe i acarojnë më tej marrëdhëniet ndëretnike. Republika Federative e Vardarit është e vetmja alternativë paqësore që çon drejt paqes së qëndrueshme, kurse të gjitha rrugët tjera „të zgjidhjes“ së përkohëshme çojnë drejtë luftës së pashmangshme, në të ardhmen, midis shqiptarëve dhe maqedonëve.

Shqiptarët e Iliridës kanë bindjen se ata dhe maqedonët i kanë miqtë dhe armiqtë e përbashkët rajonalë e ndërkombëtarë. Shqiptarët dhe maqedonët janë aleatë natyrorë dhe strategjikë të njëri-tjetrit. Republika Federative e Vardarit do ta forconte dhe do ta përjetësonte miqësinë dhe aleancën natyrore e strategjike të shqiptarëve dhe maqedonëve dhe do të hapte horizonte të reja drejtë ardhmërisë paqësore të të dy popujve.

Shkruan në Qershor 2002,
Botuar në GLOBI, revistë e pavarur, Nr.37, 31 Tetor 2002, Shkup


ÇKA I NDAN DHE ÇKA I BASHKON SHQIPTARËT?

HYRJE

Shqiptarët, si çdo popull tjetër i botës, i kanë të mirat dhe të këqiat e tyre. Ata posedojnë vese pozitive dhe negative. Kanë baticat dhe zbaticat e tyre historike dhe të përditëshme. Kanë plotë vyrtyte njerëzore dhe përplotë të meta e veprime çnjerëzore.
Shqiptarët janë edhe në unitet edhe në luftë me njëri-tjetrin. Ata janë edhe të ndarë edhe të bashkuar. Edhe te shqiptarët e mbi ta vepron pandërprerje ligji dialektik natyror me emrin – ligji i luftës dhe i unitetit të të kundërtave. Ky ligj nënkupton se shqiptarët, si komb, nuk janë vetëm të ndarë, të përçarë dhe të armiqësuar mesveti, por ata, në të njëjtën kohë, janë edhe të bashkuar, të miqësuar e të solidarizuar mesveti. Kjo do të thotë se nuk ka ndarje absolute, por as bashkim absolut.
Fenomenet dhe marrëdhëniet ndërnjerëzore e ndërshqiptare nuk zhvillohen në rrafshin dyngjyrësh: bardhë e zi, por ato zhvillohen në një rrafsh kolorit shumëngjyrësh dhe shumëdimensional. Ngjarjet dhe veprimet nuk zhvillohen në hava, por në kohë dhe hapësirë të caktuar e konkrete. Kjo do të thotë se çka është sot e bardhë, nesër bëhet e zezë; çka është sot e drejtë, nesër shndërrohet në të padrejtë; nëse para 20 apo 30 vitesh një veprim ka qenë i arsyeshëm, sot del se ai veprim ka qenë i gabueshëm, ose anasjelltas: qëndrimi dhe vendimi që është vlerësuar gabim para disa vitesh apo dekadash, sot koha dhe rrokullisja e ngjarjeve tregojnë se ai qëndrim apo vendim ( qoftë individual apo kolektiv) ka qenë i drejtë. Kjo do të thotë se gjithçka është relative. E drejta dhe e padrejta, e mira dhe e keqja, e vërteta dhe gënjeshtra,…, ecin paralel, janë të pandashme dhe bashkudhëtare të përjetëshme – por gjithmonë në kohë dhe hapsirë të caktuar, konkrete dhe objektive.
Nga ligji natyror dhe shoqëror i luftës dhe i unitetit të të kundërtave, ne shumë lehtë dhe qartë mund të nxjerrim përfundimin se: kombi shqiptar nuk është dhe aq i ndarë e i përçarë mesveti, sa që duket apo shkruhet disa herë (përjashtuar këtu ndarjen e tij me kufinj). Dhe në të njëjtën kohë ai nuk është dhe aq i bashkuar, siç mund të flitet e të shkruhet disa herë.
Shqiptarët nuk bëjnë pjesë në asnjërin ekstremitet. Ata qëndrojnë diku në mes të të dy ekstremiteteve. Shqiptarët janë të ndarë, por në të njëjtën kohë ata janë edhe të bashkuar. Shqiptarët janë popull dhe njerëz, si të gjithë popujt e tjerë të botës, ata nuk bëjnë përjashtim e dallim nga asgjë që është natyrore, normale dhe njerëzore.

I - ÇKA I NDAN SHQIPTARËT?

1. Ideologjitë
Në çdo popull ekzistojnë dhe veprojnë ideologjitë. Këtu nuk bën përjashtim as populli ynë. Njeriu, si qenie inteligjente: me logjikë, vetëdije dhe ndërgjegje, gjatë gjithë historisë së tij të lashtë, ka krijuar dhe zhvilluar lloj-lloj ideologjishë. Prandaj, nuk ka individ pa ideologji. Nga gjithë krijesat e gjalla të kësaj planete, vetëm njerëzit posedojnë ideologji.
Ideologjitë janë të shumëllojshme. Meqenëse njerëzit nuk janë identikë, por çdo individ është qenie unike, atëherë kuptohet që të gjithë njerëzit nuk mund të kenë një ideologji. As edhe një popull nuk mund të ketë vetëm një ideologji. Ekziston pluralizmi i ideve, i mendimeve, i pikëpamjeve, i qëndrimeve dhe pluralizmi i ideologjive.
Shqiptarët nuk munden dhe nuk bëjnë përjashtim nga ekzistimi i pluralizmit të ideve dhe ideologjive. Rreshtimi i shqiptarëve në disa ideologji nuk është tragjedi, por një fenomen i natyrshëm, nga i cili nuk mund të shmanget. Pretendimi dhe tendenca për dominim vetëm të një ideologjie mbi të tjerat do të na çonte në një luftë civile, në vëllavrasje dhe në diktaturë.
"Dëmet" që shkaktojnë ideologjitë (por jo vetëm ato) janë: fërkimet politike, polemikat e ashpëra, ofendimet reciproke, gara e egër për pushtet, lufta klasore (të pasur-të varfër),…etj., por këto veprime brenda shoqërisë shqiptare duhet të zhvillohen në kohë paqeje, në një shtet të bashkuar shqiptar, ku dominon ligji dhe ku është vendosur sistemi i pluralizmit politik dhe demokracia e vërtetë. Lufta ideologjike ndërmjet shqiptarëve (individi me individ, grupi me grup apo partia me parti) në kohë lufte e pushtimi, në kohë kolonizimi e copëtimi të trojeve të tyre etnike – është një tragjedi, një katastrofë dhe një vetëvrasje kombëtare!
Shqiptarëve të Shqipërisë Etnike, aktualisht, nuk u duhen ideologjitë politike. E vetmja ideologji e tyre është dhe duhet të jetë ideologjia kombëtare e çlirimit dhe e ribashkimit të Shqipërisë Etnike. Ideologjia mbi ideologjitë, që sot duhet të dominojë e të rrënjoset thellë në mendjet dhe në zemrat e shqiptarëve është:
Një komb – Një shtet = Shqipëria e Ribashkuar Etnike.
Vetëm pas ribashkimit kombëtar dhe ndërtimit të Shqipërisë Etnike, shqiptarët do të kenë të drejtë të thirren në ideologji individuale, grupore apo partiake, duke rrespektuar rregullat e lojës politike, të konkurencës së lirë dhe ligjet demokratike në fuqi.

2. Karrierizmi
Shqiptarët i ndan edhe karrierizmi. Persona e politikanë të caktuar janë aq egoistë e të pangopur me pushtet, sa që ata janë në gjendje që ta dëmtojnë shoqërinë dhe çështjen kombëtare shqiptare, për hirë të ruajtjes së privilegjeve të tyre dhe pozitës politike apo shtetërore.
Karrierizmi dhe egoizmi i tepruar çon shpesh në kriminalitet, korrupsion dhe tradhëti ndaj interesave të përgjithshme shoqërore dhe kombëtare. Prandaj, karrierizmi dhe karrieristët egoistë duhet të largohen sa më shpesh dhe sa më shpejtë nga pozitat e tyre udhëheqëse, para se ata të shkaktojnë dëme të pariparueshme për shoqërinë dhe çështjen tonë kombëtare.

3. Mostoleranca, inati, urrejtja,…
Ne, shqiptarëve, na ndan edhe mostoleranca, inati, kokëfortësia, sedra e sëmurë, urrejtja ndaj njëri-tjetrit, etj. Ne, nga natyra, jemi pak si shumë temperamentë dhe nervozë. Nxehemi e hidhërohemi shpejtë, por ftohemi dhe pajtohemi shumë ngadalë. Jemi inatçorë të mëdhenj. S’jemi tolerantë ndaj njëri-tjetrit dhe ngulim këmbë si mushkë xinxare edhe atëherë kur nuk e kemi drejt, edhe atëherë kur argumentet dhe faktet e gjalla jo vetëm që flasin, por edhe çirren e bërtasin. Por, si inatçorë që jemi, as shohim dhe as dëgjojmë!
S’jemi sa duhet zemërgjerë që të falim gabimet e të tjerëve. Edhe faljen disa herë e bëjmë të përkohëshme, të pjesëshme dhe me gjysëmzemre. Duam të ecim përpara me botën e civilizuar perëndimore, por kokën gjithmonë e kthejmë prapa, duke u marrë me të kaluarën, qofshin ato edhe gjëra të tejkaluara e të vdekura. Nuk jemi të sinqertë me njëri-tjetrin dhe nuk mësojmë sa duhet nga gabimet tona.
Mbi të gjitha jemi naivë e mendjelehtë, sa që për gjëra shumë të vogla jemi në gjendje që ta luftojmë me tërbim dhe me një urrejtje organike njëri-tjetrin, apo partia-partinë! Urrejtja organike politike dhe personale është sot një realitet i hidhur dhe i prekshëm që dominon skenën politike mbi dhjetëvjeçare në Shqipëri, Kosovë dhe Iliridë. Lufta dhe urrejtja organike midis partive politike dhe liderëve partiakë shqiptarë, janë shkaku kryesor pse sot shqiptarët si komb janë aq të përçarë, aq të varfër dhe aq të ndarë! Deviza: Opozitarë, por vëllezër!, duhet të jetë e shenjtë për çdo politikan shqiptar.

4. Lokalizmi dhe krahinarizmi
Kjo është plaga më e madhe, më e përgjakur dhe më vdekjeprurëse e kombit shqiptar! Pra, ndarja lokaliste, bajraktariste, fisnore, klanore dhe krahinore e shqiptarëve ndër shekuj dhe mijëvjeçarë. Këtë plagë e kemi trashëgim (mjerisht) që nga paraardhësit tanë antikë pellazgo-ilirët.
Kjo ndarje dhe përçarje, kjo plagë mijëravjerçare, ende kullon gjak, ende s’është mbyllur, ende s’është shëruar! Fatkeqësisht, përkundrazi, ende po gangrenoset edhe në fillim të shekullit të ri të mileniumit të tretë të erës sonë! Dhe nga kush se? Nga vetë shqiptarët lokalistë, karrieristë, bajraktarë e fisnorë! Nga ata që vetes i thonë liderë, kryetarë partishë dhe kryetarë shtetesh të pashpallura e të leckosura! Dhe kjo ndodhë gjithmonë nën slloganin: "Më mirë i pari në fshat, se i dyti apo i treti në qytet"!
Lokalizmi krahinor dhe bajraktarizmi fisnor kanë bërë që të parcializohet çështja kombëtare shqiptare. Kanë bërë që ajo, nga një çështje kardinale e jetësore e shtruar për zgjidhje para kombit tonë dhe faktorëve relevantë ndërkombëtarë, të shndërrohet në një çështje autonomiste dhe e të drejtave të njeriut. Lokalizmi krahinor dhe bajraktarizmi fisnor i liderëve shqiptarë dhe partive të tyre politike, e kanë transformuar çështjen kombëtare shqiptare – Shqipërinë Etnike, nga një çështje madhore për dekolonizim, çlirim dhe ribashkim kombëtar, në një neokolonizim dhe ricopëtim të Shqipërisë Etnike!
Po të pranojmë, kushtimisht (qoftë edhe për një moment), se ja: u krijua shteti i pavarur i Kosovës, u krijua edhe shteti i Iliridës, u krijua dhe shteti i Çamërisë, bile u krijua edhe shteti i Malësisë së Madhe. Ç’do të ndodhë atëherë? Me siguri do të ndodhë ajo që ka ndodhur dhe ndodhë me shtetet sllave, të cilat janë në luftë dhe armiqësi të përhershme me njëri-tjetrin.
Shembëll i freskët është lufta e fundit serbo-kroate, kroato-boshnjake dhe serbo-boshnjake. Të gjithë këto popuj e shtete janë me etnogjenezë të përbashkët sllave, me gjak e gjuhë të përbashkët, por me religjione, me emra dhe me flamuj të ndryshëm dhe të ndarë nga kufinj shtetërorë. Edhe shqiptarët janë me tre religjione dhe po tu ndryshohet flamuri dhe emri kombëtar, dhe po të ndahen në shtete me kufinj ndërshqiptar, atëherë e përbashkët do tu mbetet vetëm gjuha, por edhe ajo do të largohet dita-ditës në disa dialekte zyrtare. Kështu, nga 7 milionë shqiptarët do të formoheshin kombe dhe shtete të reja, të cilat përveç gjuhës, të përbashkët do të kishin edhe grindjet e vazhdueshme ndërshtetrore dhe përpjekjet reciproke për dominim. Ne nuk jemi komb i madh si sllavët apo arabët, që të ndahemi e të krijojmë disa shtete "shqiptare".
Çfarë shanse për bashkim do të kishin shtetet dhe popujt që veten nuk do ta quanin më Shqipëri dhe shqiptarë, por do ta quanin Kosovë e kosovarë (veç kanë filluar me të madhe liderët e disa partive politike të Kosovës që veten dhe popullin ta quajnë jo shqiptarë, por kosovarë!), Iliridë e iliridas, Çamëri e çamë, Malësi e Madhe e malësorë? Dhe, pastaj, do të kishin flamujt e ndryshëm shtetërorë nga njëri-tjetri (LDK-ja veç e ka qepur flamurin e shtetit të ardhshëm të Kosovës, i cili dallon nga Flamuri Kombëtar Shqiptar!), do të kishin religjione të ndryshme zyrtare, nivele të ndryshme të zhvillimit demokratik dhe ekonomik, kulturor dhe arsimor!
Një bashkim shtetesh shqiptare do të ishte i pamundur. Ndryshe është kur të ndajnë me dhunë të huajtë dhe ndryshe është kur ndahesh vetë vullnetarisht. Prandaj, shqiptarët duhet ta luftojnë lokalizmin krahinor dhe bajraktarizmin fisnor. Duhet ta kundërshtojnë politikën parcialiste që zhvillojnë disa parti në Shqipëri, në Kosovë, në Iliridë dhe në Malësinë e Madhe. Sepse politika parcialiste është politikë ndarëse, përçarëse dhe thellësisht antikombëtare e antishqiptare.
Shqiptarët duhet të bashkohen dhe të luftojnë për çlirimin dhe ribashkimin e Shqipërisë Etnike. Të gjitha politikat dhe teoritë tjera çojnë në ripushtim, rikolonizim, ricopëtim dhe rindarje të trojeve etnike shqiptare.

II - ÇKA I BASHKON SHQIPTARËT?

1. Gjaku dhe gjuha
Shqiptarët i ndajnë shumë gjëra, por mbi të gjitha ata i bashkon gjaku dhe gjuha e tyre. I bashkon etnogjeneza e tyre e përbashkët. I bashkon trungu i fortë antik pellazgo-ilir. I bashkojnë gjenet e njëjta dhe formimi i tyre psiqik e shpirtëror, që e ka burimin nga parahistoria njerëzore. I bashkon besa dhe burrëria shqiptare. I bashkon arti dhe kultura e njëjtë. I bashkon gjuha e unifikuar letrare shqipe dhe alfabeti i përbashkët latin. I bashkon Flamuri Kombëtar Shqiptar i Gjergj Kastriotit – Skënderbeut. I bashkon Hymni Kombëtar i Rilindjes sonë Kombëtare. I bashkon emri Shqipëri dhe Shqiptar. I bashkon kombi shqiptar. I bashkon atdheu i përbashkët – Shqipëria Etnike.

2. Besa dhe burrëria
Shqiptarët, përveç tjerash, i bashkon edhe Besa dhe Burrëria e tyre e fortë, unike dhe legjendare. Besa dhe burrëria e shquajnë kombin tonë nga kombet tjera. Ato janë karakteristikat dalluese të karakterit të shqiptarit, nga të cilat ndër shekuj e mijëvjeçarë ka rrezatuar vetëm besnikëri, çiltërsi, ardhedashuri, qëndresë dhe liri. Besa dhe burrëria shqiptare ende jetojnë në zemrat dhe në shpirtin e shqiptarëve, duke i fisnikëruar dhe bashkuar ata vazhdimisht, përballë çdo armiku e furtune.

3. Arti dhe kultura
Shqiptarët i bashkon edhe arti e kultura e tyre e lashtë dhe e re. Arti dhe kultura e tyre e zhvilluar, autentike dhe origjinale. Një art dhe kulturë e pastër, e qytetëruar e humaniste. E zhveshur nga çdo nacionalizëm, shovenizëm dhe racizëm. Një art dhe kulturë e fortë që çau mes për mes mijëvjeçarëve të pushtimeve të huaja dhe errësirës dekadente të mesjetës. Një art dhe kulturë që synon ardhmërinë më humane e paqësore të njerëzimit.

4. Atdheu – Shqipëria Etnike
Përveç gjakut e gjuhës, besës e burrërisë, artit e kulturës,…, shqiptarët mbi të gjitha i bashkon atdheu i tyre i shenjtë – Shqipëria Etnike. Shqiptari, që kur s’mbahet mend, ka pasur një nderim dhe dashuri hyjnore për tokën e tij, për atdheun e tij: Ilirinë – Arbërinë – Shqipërinë.
Iliro-shqiptari e ka dashur dhe e don perëndinë, jetën, kombin, lirinë, familjen, popujt tjerë, mirëqenien, gjuhën, artin, kulturën, arsimin,…, por, mbi të gjitha ai e ka dashur dhe e don tokën e tij - Atdheun, sepse pa tokë e atdhe, nuk ka as jetë, as komb, as liri,…
Kur ka qenë në rrezik jeta e Atdheut, iliro-shqiptari kurrë nuk e ka kursyer jetën e tij, e ka dhënë atë në altarin e lirisë – në fushëbetejë, me këngë në gojë e armë në dorë, që të jetojë Atdheu. Deviza e tij luftarake dhe jetësore qe dhe mbeti: Atdheu mbi të gjitha!
Prandaj, edhe dje, edhe sot, edhe nesër, brohoritja e shqiptarit ishte, është dhe do të jetë: Shqipëria Etnike mbi të gjitha!

Shkruar në Gusht 2002, Botuar në:
-PASQYRA, revistë e pavarur, Nr.66, 15 Shtator 2002, Prishtinë.
-GLOBI, revistë e pavarur, Nr.38, Dhjetor 2002, Shkup.
-RIBASHKIMI I SHQIPËRISË, organ i Frontit për Bashkim Kombëtar Shqiptar (FBKSH), Nr.2, Dhjetor 2002, Tiranë.

ÇDO SHQIPTAR ËSHTË
LUFTËTAR I LIRISË

Çdo shqiptar është luftëtar i lirisë, pavarësisht nga ideja, feja, ideologjia, gjinia e krahina. Është kështu, sepse në gjirin e kombit shqiptar ka patriotë, atdhetarë e luftëtarë lirie të fesë muslimane, katolike, ortodokse dhe sekteve të tjera fetare më të vogla. Është kështu, sepse në gjirin e kombit shqiptar ka patriotë, atdhetarë e luftëtarë të lirisë me ideologji borgjeze, komuniste, kapitaliste, liberale, socialiste, socialdemokrate, demokristiane, majtiste, djathtiste, të qendrës,…etj. Është kështu, sepse në gjirin e kombit shqiptar ka patriotë, atdhetarë e luftëtarë të lirisë të gjinisë femrore e mashkullore dhe nga të gjitha krahinat etnike shqiptare të Shqipërisë dhe nga diaspora.
Feja, ideja dhe ideologjia e çdo shqiptari, para së gjithash, është shqiptarizmi, atdhetarizmi, ndjenja e lirisë dhe dashuria ndaj atdheut - është Shqipëria e Ribashkuar Etnike. Patrioti, demokrati dhe shqiptari i vërtetë nuk i ndan luftëtarët e lirisë dhe dëshmorët e kombit mbi baza partiake, fetare, krahinore apo ideologjike. Luftëtarët e lirisë janë vetëm luftëtarë lirie dhe askush nuk mundet dhe nuk guxon t'i ndajë ata në baza ideologjike, fetare, politike, krahinore, partiake, gjinore, racore,…etj. Luftëtari i lirisë, i çlirimit dhe i bashkimit kombëtar shqiptar është vetëm luftëtar atdhetar dhe asgjë më shumë e asgjë më pak. Luftëtari i lirisë nuk është as komunist, as demokrat borgjez, as fashist, as liberal, as socialdemokrat, as i majtë e as i djathtë, as i bardhë e as i zi, as i kuq e as i gjelbërt..., dhe aq më tepër ai nuk është ekstremist dhe terrorist, por është vetëm luftëtar patriot i lirisë dhe i Shqipërisë Etnike.
Jeta dhe gjaku i çdo shqiptari që lufton dhe bjen në altarin e lirisë për bashkim kombëtar është i shenjtë, pa dallim të besimit fetar, apo bindjeve të tij politike dhe ideologjike. Në gjirin e çdo populli të botës ekzistojnë rrymat e ndryshme fetare, politike dhe ideologjike, pra edhe ato komuniste, prandaj kombi ynë nuk mund të bëjë assesi përjashtim nga ky fenomen natyror, shoqëror dhe njerëzor. Ata të cilët duan të luftojnë për liri, pavarësi, demokraci, dekolonizim dhe ribashkim të Shqipërisë, por pa pjesëmarrjen e ish-komunistëve, ata janë demagogë dhe përçarësit më perfidë të kombit tonë dhe anasjelltas, ata ish-komunistë që duan të bëjnë bashkimin kombëtar vetë, duke përjashtuar dhe injoruar shqiptarët me ideologji tjetër politike, janë poashtu demagogë, përçarës e antikombëtarë.
Jemi në robëri, nën okupim e copëtim territorial dhe jemi në luftë për çlirim e bashkim, prandaj sot në gjirin e kombit shqiptar, nuk ka më: komunistë, marksistë-leninistë, enveristë, stalinistë, maoistë, titistë, ballistë, zogistë, borgjezë, kapitalistë, demokratë, diktatorë, proletarë, majtistë, djathtistë..., por ka vetëm: patriotë dhe pseudopatriotë, ka luftëtarë të lirisë dhe pacifistë, ka trima dhe frikacakë, ka demokratë dhe pseudodemokratë, ka shqiptarë dhe shqipfolës,...!
Shumica e partive politike që sot veprojnë në pozitë apo opozitë, si në Shqipëri, Kosovë, Maqedoni, Mal të Zi e në Kosovën Lindore janë fraksione të ish-PPSH-së, ish-LKK-së, ish-LKJ-së dhe ish-LKM-së. Këto parti politike, udhëheqja e tyre dhe thuajse të gjithë anëtarët e këtyre partive janë ish-komunistë, të ish-partive komuniste, të ish-regjimeve komuniste në Shqipëri dhe Jugosllavi. Dallimi i vetëm i tyre ka qenë në emër – në Jugosllavi janë quajtur titistë, kurse ata në Shqipëri enveristë, por në thelb të dy palët kanë qenë me ideologji komuniste. Asgjë nuk ka ndryshuar tek këto parti politike, tek udhëheqësit e tyre pse ato e quajnë sot veten demokratë e antikomunistë, dhe pse i kanë emërtuar partitë e tyre nga komuniste në socialdemokrate, në socialiste apo në demokratike. Mentaliteti, mënyra e të menduarit dhe të vepruarit të këtyre ish-komunistëve titistë dhe ish-komunistëve enveristë ka mbetur i pandryshuar.
Prandaj, t’i lëmë akuzat, etiketimet e njollosjet reciproke ideologjike e partiake dhe t’i bashkojmë forcat, mendjet e zemrat tona; ta bashkojmë popullin politikisht dhe ushtarakisht në luftën finale për liri, bashkim kombëtar dhe demokraci. Guri i provës për të gjithë ish-komunistët titistë dhe ish-komunistët enveristë sot, se ata kanë qenë dhe janë patriotë e kombëtarë shqiptarë, është lufta për çlirim, dekolonizim dhe ribashkim kombëtar, është lufta për Shqipërinë e Ribashkuar Etnike.
Në këto kohë krizash e udhëkryqesh kombëtare shqiptare, kur sot a kurrë është shtruar për zgjidhje çështja jonë kombëtare - Ribashkimi i Shqipërisë, të merremi me etiketa ideologjike, me distancime e denoncime politike në stilin ky është komunist, ai liberal, tjetri demokrat borgjez, ai tjetri fetar e ky tjetri ateist..., s'bëjmë asgjë tjetër pos që thellojmë përçarjen kombëtare, tradhëtojmë luftën për liri dhe bashkim kombëtar - pra, bëjmë vetëvrasje kolektive kombëtare!
Kur të bëhet çlirimi i trojeve të pushtuara shqiptare nga greko-sllavët dhe të kemi formuar Shqipërinë e Bashkuar, atëherë komunisti shqiptar le të bëhet më komunist se Marksi, demokrati borgjez shqiptar le të bëhet më demokrat se Bushi, katoliku shqiptar le të bëhet më katolik se Papa i Vatikanit, muslimani shqiptar le të bëhet më islamik se Muhamedi, kurse nacionalisti shqiptar le të bëhet më nacionalist se Mit'hat Frashëri..., por ama të gjithë do të jemi vëllezër shqiptarë dhe do të bëjmë gara politike e demokratike për pushtet, kurse ai që do të na legjitimojë për pushtet do të jetë sovrani popull me votën e tij të vullnetit të lirë.
Jemi në gjendje lufte për jetë a vdekje me armiqtë shekullorë të Shqipërisë Etnike, prandaj nuk kemi kohë të merremi as me analiza filozofike, as me kundërshtime ideologjike, as me polemika politike, as me studime historike, as me të kaluarën biografike të njerëzëve. Jemi në gjendje lufte dhe lufta kërkon punë e jo llafe. Jemi në gjendje lufte dhe lufta kërkon luftëtarë të penës dhe të pushkës. Jemi në gjendje lufte dhe lufta kërkon bashkim dhe solidaritet në mes të shqiptarëve e jo përçarje dhe ndarje ideo-politike apo fetaro-krahinore. Jemi në gjendje lufte dhe lufta kërkon pará, bukë dhe municion. Jemi në gjendje lufte dhe lufta kërkon të luftosh me armë në dorë deri në fitore, deri në çlirimin e pëllëmbës së fundit të Shqipërisë Etnike.
Jemi nën okupim dhe në luftë për çlirim, prandaj ne e ndjekim dhe do ta ndjekim pa u luhatur këtë rrugë të drejtë të lirisë, pa kthyer kokën majtas-djathtas, pa dëgjuar dhe duke injoruar të gjitha akuzat monstruoze ideo-politike reciproke që po bëhen ndërmjet politikanëve dhe veprimtarëve kombëtarë shqiptarë. Ne duhet të përgjigjemi për atë që bëjmë dhe themi, dhe ne të gjithë, pa përjashtim, kemi thënë e themi se jemi vetëm luftëtarë të lirisë e të ribashkimit kombëtar, jemi atdhetarë (patriotë) e kombëtarë (nacionalistë), jemi ilirë e shqiptarë që ideal të vetëm kemi çlirimin dhe bashkimin e Nënës sonë - Shqipërisë. Kush nuk i beson sot Betimit tonë, do t'i besoj nesër veprës sonë - Bashkimit Kombëtar.
Patriotët, demokratët, shqiptarët dhe luftëtarët e vërtetë nuk duhet të luftojnë njëri-tjetrin, nuk kanë nevojë që të etiketojnë ndonjë individ, grup apo parti politike, t’i denoncojnë apo emërtojnë si antikombëtare dhe tradhëtare, sepse çdo individ, grup apo parti politike që dëmton interesat kombëtare për çlirim, dekolonizim dhe ribashkim kombëtar, ata individë, grupe apo parti me veprimtarinë e tyre destruktive antishqiptare e etiketojnë, e demaskojnë dhe e emërtojnë vetëveten si antikombëtare e tradhëtare.
Pra, çka i bën vetëvetes s’ta bën askush, as armiku! Çdokush mikun dhe armikun e ka në vetëvete, në trurin dhe në zemrën e vet. Është e kotë të kërkojmë armiq jashtë vetëvetes, nëse ne jemi vetë armiq të vetëvetes dhe të kombit tonë! Mos të fajësojmë të tjerët se na quajnë tradhëtarë, nëse ne vetë ia ngjisim vetëvetes në ballë këtë etiketë me punën tonë të përditëshme antikombëtare. Mos të fajësojmë faktorët politik ndërkombëtarë për politikë antishqiptare, nëse ne vetë si popull dhe si komb jemi të përçarë e të armiqësuar mes veti dhe nuk bashkojmë forcat, mendjet dhe zemrat tona për çlirim dhe bashkim kombëtar. Kongreset dhe konferencat e Fuqive të Mëdha europiane nuk e kanë copëtuar dhe ndarë Shqipërinë Etnike në 5-6 copa, këtë e kanë bërë vetë shqiptarët me përçarjen e tyre, me armiqësinë, bajraktarizmin, krahinarizmin dhe lokalizmin e tyre të shëmtuar e të pashëruar! Kongreset dhe konferencat e huaja, s’kanë bërë tjetër gjë, veçse e kan konfirmuar, e kanë firmosur dhe vulosur këtë përçarje, këtë ndarje dhe copëtim brendashqiptar.
Patriotë e demokratë, të majtë, të djathtë e të qendrës, të gjithë jeni shqiptarë, ushtarë të Atdheut dhe luftëtarë të lirisë, prandaj pajtohuni dhe bashkohuni për të bërë bashkimin e kombit, për të bërë Ribashkimin e Shqipërisë!

Shkruar në Shkurt 2003,
Botuar në RIBASHKIMI I SHQIPËRISË, organ i Frontit për Bashkim Kombëtar Shqiptar (FBKSH), Nr.2
(4), Mars 2003, Tiranë.


MAQEDONIA ETNIKE
DHE SHQIPËRIA ETNIKE

Maqedonia e sotme Lindore, Maqedonia e Pirinit dhe Maqedonia e Egjeut janë tri krahinat e mëdha gjeografike që përbëjnë Maqedoninë antike të fisit pellazgo-ilir të Maqedonëve, të cilët në historinë e lashtë identifikohen me mbretin e tyre Filipin II dhe birin e tij, Lekën e Madh, apo Aleksandrin e Maqedonisë.

Sot, këto tri treva, regjione apo krahina të Maqedonisë antike pellazgo-ilire: Maqedonia Lindore, Maqedonia e Pirinit dhe Maqedonia e Egjeut formojnë atë që nacionalistët sllavomaqedonas e quajnë herë Maqedonia e Madhe, e herë Maqedonia Etnike.

Pas dyndjeve, djegëjeve e shkatërrimeve të mëdha të hunëve, mongolëve, gotëve, vikingëve, sllavëve etj., në Gadishullin Ilirik dhe në Maqedoninë antike ilire (para erës sonë dhe në fillim të erës sonë), maqedonët ilirë u larguan me dhunë nga vendi i tyre, shumë u vranë në luftë mbrojtëse që zhvilluan, kurse një pjesë e tyre u asimiluan në sllavë dhe grekë. Nga ata fise sllave që depërtuan dhe u ngulitën në Ilirik janë edhe sllavët e sotëm që banojnë në trevat e Maqedonisë së dikurshme antike, të cilët më vonë e quajtën veten maqedonas, sipas emrit të vendit ku banojnë. Prandaj, që këta maqedonas të sotëm, për t’i dalluar nga maqedonët antikë pellazgo-ilirë, në terminologjinë e sotme politike, në të shumtën e rasteve, emërtohen si sllavomaqedonas.

Treva e sotme gjeografike që sot quhet Maqedonia Veri-Perëndimore, e banuar kryesisht nga pasardhësit e Ilirëve – Shqiptarët, në kohën antike ishte pjesë integrale e shtetit ilir të Dardanëve – Dardanisë, ishte si të thuash Dardania Jugore. Dardania antike fillonte nga Tregu i Ri e Nishi në veri dhe mbaronte në Ohër e Manastir në jug dhe kryeqendër kishte Shkupin. Prandaj, edhe sot, kufiri në mes të Maqedonisë Etnike dhe Shqipërisë Etnike gjarpëron përmes fushash e brigjesh nga Kumanova, nëpër Veles e deri në Manastir, për të vazhduar pastaj në drejtim të Florinës, Janinës e Artës në Greqi. Kjo vijë gjeografike antike, është njëkohësisht edhe vija kufitare ndërmjet Maqedonisë Lindore sllavomaqedonase dhe Maqedonisë Veri-Perëndimore shqiptare.

Tanimë janë të njohura botërisht aspiratat kombëtare e shtetërore të lëvizjeve e partive politike sllavomaqedone dhe shqiptare për krijimin e shteteve të tyre kombëtare, për çlirimin dhe bashkimin e trojeve të tyre etnike, të pushtuara dhe të kolonizuara nga popujt fqinjë: serbët, bullgarët dhe grekët, e cila arrihet vetëm me formimin e Shqipërisë Etnike dhe të Maqedonisë Etnike.

Gjysma e territorit dhe e popullsisë së Republikës aktuale të Maqedonisë, që njihet juridikisht në OKB me emrin Ish Republika Jugosllave e Maqedonisë (IRJM), apo anglisht FYROM, Maqedonia Veri-Perëndimore, apo Ilirida, siç i thonë sot shqiptarët, është tokë shqiptare, pjesë e shkëputur me dhunë nga Shqipëria Etnike. Dhe dihet që, shteti kombëtar nuk krijohet e nuk mund të mbahet me toka e me popuj të huaj, sepse nuk ka ardhmëri dhe jetë të gjatë.

Republika e sotme e Maqedonisë është një shtet gjysmak, jo funksional, i rrethuar në të katër anët me kufinj shtetërorë tokësorë, pa dalje në det dhe pa perspektivë të zhvillimit ekonomik, si dhe i varur përjetësisht politikisht dhe ekonomikisht nga shtetet rretherrotull, sepse, shteti pa det, është sikurse shtëpia pa dritare. Prandaj, rruga, puna dhe angazhimi i vetëm i drejtë i popullit maqedonas dhe udhëheqësve të tij është përpjekja intenzive dhe konkrete për zgjidhjen përfundimtare të çështjes maqedone, është lufta politike për bashkimin kombëtar e territorial të maqedonëve dhe të Maqedonisë Etnike.

Pushtetarët maqedonas, të të gjitha ngjyrave politike e ideologjike, nuk duhet të humbin kohë dhe energji duke ndjekur, diskriminuar e shtypur shqiptarët, sepse shqiptarët nuk janë armiqtë e maqedonëve, sepse shqiptarët dhe maqedonët kanë të njëjtin problem pa zgjidhur: formimin e shtetit etnik kombëtar. Sepse shqiptarët dhe maqedonët nuk janë armiq të njëri-tjetri, por kanë armiqtë e përbashkët.

Populli maqedonas dhe politikanët e tij nuk duhet të luftojnë kundër shqiptarëve, sepse armiqtë e tyre janë serbët. Ata të cilët, në bashkëpunim me shovenistët bullgarë dhe grekë pas vitit 1912, e pushtuan dhe e ndanë Maqedoninë etnike midis tyre në tri pjesë, duke e quajtur pjesën e tyre Juzhna Srbija (Serbia Jugore)! Janë serbët ata që kanë sjellë me dhjetëramijëra kolonë serbë në kohën e Jugosllavisë së kralëve për ta kolonizuar e serbizuar Maqedoninë! Janë serbët ata që mbollën farën e shovenizmit, të urrejtjes e të përçarjes midis maqedonëve e shqiptarëve me qëllim të sundimit të tyre më të lehtë e më të sigurt! Janë serbët ata të cilët edhe sot nuk e njohin Pavarësinë e Kishës Ortodokse Maqedone! Janë shovenistët serbë ata që ende në arkivat e tyre sekrete mbajnë të fshehura planet për aneksimin dhe serbizimin e Maqedonisë, prandaj edhe me aq ngurrim dhe vonesë e njohën pavarësinë e saj, pas shpërbërjes së Jugosllavisë!( Kurse Shqipëria ishte shteti i parë në botë që njohu Maqedoninë si shtet të pavarur e sovran, pas daljes së saj nga ish-Jugosllavia). Janë serbët, edhe sot, ata që po hiqen si ”aleatët” e ”miqtë” e popullit maqedonas e të Maqedonisë, duke e frikësuar atë me ”gogolin” e shtetit të Kosovës, duke u përpjekur që të shtijnë pyka helmuese midis shqiptarëve e maqedonëve dhe me politikën e tyre të hapur antishqiptare dhe të fshehtë antimaqedone tentojnë që t’i fusin në luftë të armatosur e të përgjakshme dy popujt tanë, me synimin përfundimtar që të fitojnë ata, që ta shtrijnë përsëri sundimin e tyre në Maqedoni!

As bullgarët e Bullgaria nuk janë lule, nuk janë miqtë e vërtetë e të sinqertë të Maqedonisë dhe maqedonëve, sepse edhe ata kanë qëllime pushtuese ndaj tyre, si dhe nuk e njohin kombin maqedonas, gjuhën, historinë dhe kulturën e tij kombëtare! Ata edhe sot ua mohojnë të drejtat kombëtare, njerëzore e kulturore maqedonasve në Maqedoninë e Pirinit, të cilën e kanë pushtuar padrejtësisht, në aleancë me serbo-grekët, gjatë Luftërave Ballkanike në vitet 1912-1914! Edhe ndihmën ”vëllazërore” që ia dha Bullgaria Maqedonisë në konfliktin e vitit 2001 kundër shqiptarëve, duke i falur armatim të vjetëruar, e kishte me hile, sa për sy e faqe dhe, sikurse serbët, për të armiqësuar maqedonët me shqiptarët, për t’i dobësuar ata dhe në fund për t’i pushtuar e për t’i sunduar ata!

Të mos flasim për Greqinë, këtë aleate tinëzare të Serbisë, e cila që nga formimi i saj si shtet, me ndihmën kolosale të luftëtarëve e kryekomandantëve arvanitas (shqiptar), më shumë është qeverisur nga hunta e qeveri fashiste, se sa nga qeveri demokratike! Greqia, edhe më keq se Serbia, Maqedoninë nuk e njeh as si shtet, as si komb as si emër! Populli maqedonas në Maqedoninë e Egjeut nuk njihet as si pakicë kombëtare dhe të mos flasim për të drejta njerëzore, kulturore, gjuhësore apo kombëtare! Kushtetuta greke dhe regjimet e Greqisë e kanë proklamuar atë si shtet të pastër etnik, ku ”nuk” ekzistojnë pakica tjera kombëtare jo greke! Por realiteti objektiv dhe e vërteta mund të fshehen, aq sa mund të mbulohet dielli me shoshë. Dhe është fakt i gjallë se, që nga Gjevgjelia e deri në Selanik, në të dyja anët e rrjedhës së Vardarit, shtrihet Maqedonia e Egjeut, e banuar kryesisht me popullsi maqedone, që mendojnë e flasin maqedonisht, edhe pse, si në të kaluarën, ashtu edhe tash, nuk guxojnë as të shkruajnë dhe as të flasin publikisht maqedonisht nga regjimet dhe politika në vazhdimësi fashiste e raciste e Athinës!

*****

Shqiptarët dhe maqedonët kanë qenë dhe janë aleatë natyrorë dhe strategjikë të njëri-tjetrit. Ata kurrë nuk kanë luftuar mes veti dhe nuk kanë pushtuar me vetëdije tokat e njëri-tjetrit, përveç se në raste kur kanë ra në kurthën e të huajve, si për shembëll: kur luftëtarët maqedonas janë nxitur dhe mashtruar nga shovenistët serbo-bullgarë, pas tërheqjes së Turqisë nga Ballkani, gjatë Luftërave Ballkanike, në luftë për pushtimin e tokave shqiptare! Apo rasti tjetër, kur ballistët shqiptarë, të nxitur nga fashistët italo-gjermanë, kanë luftuar kundër maqedonëve për mbrojtjen e krijesës fashiste, shtetit gjysmak e kuisling të ”Shqipërisë së Madhe”, e cila as si e tillë nuk ka qenë fare e madhe, sepse s’ka qenë as sa gjysma e Shqipërisë reale etnike!

Sidoqoftë, edhe ato pak përleshje të armatosura që janë zhvilluar midis shqiptarëve dhe maqedonëve, janë rezultat i intrigave dhe politikave antishqiptare dhe antimaqedone të Serbisë, Bullgarisë, Greqisë dhe regjimeve fashiste evropiane. Kurse, gjatë gjithë periudhës tjetër historike, shqiptarët dhe maqedonët kanë bashkëpunuar, kanë qenë aleatë dhe kanë luftuar së bashku kundër pushtimit turk dhe të tjerëve më vonë, për çlirim kombëtar. Nuk është këtu vetëm rasti i Kryengritjes së Ilindenit dhe Republikës maqedono-shqiptare të Krushevës më 1903, por janë me qindra beteja e ndihma solidare të shqiptarëve dhe maqedonëve në luftën e tyre për liri e pavarësi kombëtare. Ky bashkëpunim e bashkëveprim i përbashkët është pohuar e shkruar edhe nga vetë luftëtarët, historianët, shkrimtarët dhe udhëheqësit politik e ushtarakë maqedonas të asaj periudhe kohore. Kush e ka shfletuar e lexuar historinë e Maqedonisë dhe të Shqipërisë të shekujve XVIII, XIX e XX do të binden për këtë të vërtetë.

Historia është për t’u lexuar, për t’u analizuar, për t’u kuptuar drejt, për të mësuar nga ajo dhe për të mos u përsëritur gabimet historike të të dy popujve tanë sot dhe në të ardhmen. Po ta lexojnë me vëmendje, seriozisht, shkencërisht, me mendje të kthjelltë, me zemër e sinqeritet të vërtetë shqiptarët dhe maqedonët historinë e tyre kombëtare dhe historinë e njëri-tjetrit, atëherë do të shohin dhe do të binden se ata kanë qenë dhe janë të vetmit aleatë natyrorë e strategjikë, të vetmit mbështetës